Paylaş
Yahudilikte Cin-Şeytan İnancı
Question
Yahudilerde Cin ve Şeytan İnancı
Yahudilikte Bâbil sürgünü öncesinde, genel olarak melek ve komşu dinlerden onlara geçen cin kavramları varsa da, cin ve kötü ruha inanma fazla yer tutmuyordu. Sürgün öncesi yahudilik, şeytanı bir hayaletten ve kötülük simgesinden başka birşey saymazdı. Zaten tahrif edilmiş şekli ile kanlı ve despot bir tanrı imajını veren Yehova inancı, şeytana ihtiyaç duymuyordu. Bâbil esirliği sırasında yahudilik, doğu dinlerinden, kötü ruhların varlığı fikrini almış; dinde bir inanç haline gelmese de halk arasında bu fikir yayılmıştı. Onlara göre İblis sabah yıldızıdır ve bir melektir, hatta tanrının bir evladıdır.[1][671] Ancak dış etkilerle, özellikle de İran’ın dualist, hayır ve şer esasına dayanan iki tanrılı sisteminin tesiri ile iyi ve kötü varlıklar arasında ayırım başlamış, kötü varlıklar arasında, cin ve kötü ruh anlayışı ortaya çıkmıştır. Böylece cinler, sonraki dönemlerde yahudi inancında daha önemli bir yere sahip olmuşlardır. Hatta onlar oğullarını ve kızlarını cinlere kurban edecek kadar ileri gitmişlerdir.
[2][672]
Yahudi kutsal kitabı Tevrat’ta, iyi olsun kötü olsun bütün rûhânî varlıkların, tanrının kontrolünde olduğu belirtilir. [3][673] Şeytan bile insanların tanrıya itaatları konusunda bir hizmetçi ve vâsıtadır. [4][674] İlâhi mahkemede şeytan, insanlara karşı bir davacıdır. [5][675] Yarı insan, yan keçi şeklinde olan tüylü Şedim, Lilit ve Lilith, harabelerde bulunan ve çocuklara saldıran cinlerdir. [6][676] Kippur denilen cin çöllerde yaşar; ağrı ve felaket sebebi olan, kan emen cinler de vardır. [7][677] Bâbil sürgünü sonrasında yahudilikte cinlerle ilgili anlatımların çoğaldığı görülmektedir. Sonraki kutsal metinlerde, uydurma eserlerde ve halk efsanelerinde, özellikle Kabala denilen yahudi mistik geleneğinde şekilsiz ve , gölge gibi cinlerden; adları, özel görevleri bulunan birçok önde gelen cinden ve yarı melek, yarı insan şeklinde, ıssız yerlerde yaşayan ve geceleri hünerlerini gösteren cinlerden bahsedilir. Bunlar bedenî ve mâlî belalar vererek, insanları Allah’ın yolundan saptırmaya çalışırlar. Biraz da eski İran dinlerinin etkisi ile cinler, şeytanın emrindeki varlıklar olarak düşünülmeye başlanır.
Tevrat’a göre cinler, ilk sebt, yani cumartesi gününün akşamının alaca karanlığında Allah tarafından yaratılmış veya Âdem’in ilk eşi olan dişi cin Lilith’in zürriyetidir veyahut da kadınlarla cinsî münâsebete giren cennetten kovulmuş meleklerin zürriyetidirler. [8][678] Bunlar Şeytan’ın başkanlığında tanrıya isyan eden meleklerdir.
Klasik yahudilikte de cin bir kötülük kaynağıdır. [9][679] Ortaçağ yahudiliğinde ve kabalist gelenekte cinler önemli bir yer işgal etmişse de, 17. yüzyıldan sonra daha önce geçmeyen “dibbuk” isimli bir cinden bahsedilmeye başlanmıştır. Bu, insanları saptıran ve uzaklaştırılması için özel âyinler yapılması gereken bir cindir. Yahudilikte, İslâm’da olduğu gibi şeytanın cennetten kovulması önemli bir hadisedir. [10][680] Daha sonra cinlerin başına geçmesi, sonunda Mikail ve semavî ordulan tarafından mağlup edilmesi [11][681] de önemli bir olaydır. Beelzebul, cinlerin prensi olarak anılan bir başka cindir. [12][682]
BENZER KONULAR:
Answers ( 3 )
Yahudi inancına göre Babil sürgünü diye bilinen Yahudilerin sürgün edilmesinden önce genel anlamda cin-şeytan inancı bulunmamaktadır.
Sonraki kutsal metinlerde, uydurma eserlerde ve halk efsanelerinde, özellikle Kabala denilen yahudi mistik geleneğinde şekilsiz ve , gölge gibi cinlerden; adları, özel görevleri bulunan birçok önde gelen cinden ve yarı melek, yarı insan şeklinde, ıssız yerlerde yaşayan ve geceleri hünerlerini gösteren cinlerden bahsedilmektedir.
Yahudi inancına göre cin kötülük kavramıdır. Cinlerin kötülük getirdiğine inanmaktadır Yahudi inanışına göre.
Yahudilik, kişinin eylemleri için kişisel sorumluluğu ve doğru bir yaşam sürmek için olumsuz eğilimlere direnmenin önemini vurgular. Şeytan veya Yetzer Hara kavramı, bireylere seçimlerine dikkat etmeleri ve ahlaki ve etik davranışlar için çaba göstermeleri için bir hatırlatma görevi görür.
Özetle Musevilik, İslam’da anlaşıldığı şekliyle cin inancına sahip olmamakla birlikte, kötü eylemlere yönelik içsel eğilimi temsil eden Yetzer Hara’nın varlığını kabul etmektedir. Yahudilikte odak noktası, kişisel sorumluluk ve doğru seçimler yapma ihtiyacıdır.
Yahudilik, kişinin eylemleri için kişisel sorumluluğu ve doğru bir yaşam sürmek için olumsuz eğilimlere direnmenin önemini vurgular. Şeytan veya Yetzer Hara kavramı, bireylere seçimlerine dikkat etmeleri ve ahlaki ve etik davranışlar için çaba göstermeleri için bir hatırlatma görevi görür.
Özetle Musevilik, İslam’da anlaşıldığı şekliyle cin inancına sahip olmamakla birlikte, kötü eylemlere yönelik içsel eğilimi temsil eden Yetzer Hara’nın varlığını kabul etmektedir. Yahudilikte odak noktası, kişisel sorumluluk ve doğru seçimler yapma ihtiyacıdır.
Yahudilikte cin ve şeytan inancı, İslam’daki kadar merkezi olmasa da, özellikle bazı metinlerde ve dönemlerde önemli bir yere sahiptir. Yahudi kutsal metinlerinde geçen kötü ruhlar, şeytani varlıklar ve melekler hiyerarşisiyle ilgili inançlar zaman içinde gelişmiş, bazı dönemlerde diğer kültürel etkilerle (özellikle Pers ve Babil etkisi) daha da şekillenmiştir. Aşağıda bu inançların genel hatlarını bulabilirsin:
1. Tanakh’ta (İbranice Kutsal Kitap) Cin ve Şeytan İnancı
a) Şeytan (Satan)
Tanakh’ta “Satan” kelimesi ilk olarak Eyüp Kitabı’nda (Eyüp 1–2) geçer. Burada şeytan, Tanrı’nın huzuruna çıkan ve Eyüp’ün sadakatini sorgulayan bir görevli melek gibi betimlenir.
Bu bağlamda Satan, kötü bir varlık değil, Tanrı’nın adaletini sınayan bir savcı rolündedir.
Zekeriya 3:1-2’de de Satan, başkâhin Yeşu’ya karşı dururken görülür.
Bu dönem metinlerinde şeytan, Tanrı’ya karşı bağımsız bir kötülük kaynağı değildir.
2. Apokrif ve Deuterokanonik Metinlerde
(M.Ö. 3. yy – M.S. 1. yy arasında yazılmış, Tevrat’ın kanonik metinlerine dahil olmayan dini yazılar)
a) Cin Benzeri Varlıklar
Tobit Kitabı’nda (Apokrif) Asmodeus adlı kötü bir ruh, yedi damadı öldüren bir varlık olarak geçer.
Bu tür anlatılar, cinlerin bireyleri etkileyebilen varlıklar olduğuna dair inancın Yahudi halk arasında mevcut olduğunu gösterir.
b) Şeytani Ruhlar
Hanok Kitabı gibi metinlerde cin benzeri varlıklar, düşmüş meleklerin çocukları (Nefilim) olarak betimlenir. Bu çocukların ruhlarının yeryüzünde dolaşarak insanlara kötülük yaptığı anlatılır.
3. Rabbinik Yahudilik ve Talmud Dönemi
a) Cinler (Shedim)
Talmud’da shedim adlı cinler geçer. Bu varlıklar görünmezdir ve bazı durumlarda insanlara zarar verebilir.
Bazı rivayetlerde, cinlerin Süleyman Peygamber tarafından kontrol edildiği anlatılır.
Cinlerin hem iyi hem de kötü türleri olduğuna inanılır. Ancak genellikle zarar verici yönleri öne çıkar.
b) Lilith
Yahudi folklorunda önemli bir kadın cin figürüdür. İlk kadın olarak Adem’den yaratıldığı ve Havva’dan önce geldiği, ancak Tanrı’ya isyan ettiği için kovulduğu söylenir.
Lilith, bebekleri ve doğum yapan kadınları hedef aldığına inanılan bir kadın iblis figürüne dönüşmüştür.
4. Kabala’da Cin ve Şeytan İnancı
Kabala, mistik Yahudi geleneklerinin genel adıdır. Cin ve şeytanlar, sitra achra (“öteki taraf”) olarak bilinen Tanrısal olmayan karanlık güçlerin bir parçası olarak görülür.
Burada kötü varlıklar, Tanrısal bütünlüğün eksikliğinden ortaya çıkan “kabuklar” (Qliphoth) olarak kabul edilir.
Şeytani güçler bireysel günahlarla ilişkilendirilir.
5. Modern Yahudilikte Yaklaşım
Reform ve Muhafazakâr Yahudilik akımları genellikle cin ve şeytan gibi varlıkları sembolik ya da psikolojik olarak yorumlar.
Ortodoks Yahudilikte ise bu tür varlıklara inanç geleneksel olarak sürdürülse de, günlük dindarlıkta merkezi değildir.
Özetle:
Kavram Yahudi Metinlerinde Karşılığı Notlar
Şeytan (Satan) Tanrı’nın “karşı çıkan” meleği, savcı Bağımsız kötülük kaynağı değil
Cin (Shedim) Görünmeyen, insanlara zarar verebilen varlıklar Talmud’da detaylandırılmış
Lilith İblisleşmiş kadın figürü Bebekleri öldürdüğüne inanılır
Asmodeus Kötü ruh/cin Tobit’te geçer
Düşmüş Melekler Cinlerin ataları (1. Hanok Kitabı) Yahudi mistisizmiyle de bağlantılı
Dilersen bu konuyu İslam ve Hristiyanlıkla karşılaştırmalı olarak da inceleyebiliriz.