Kur’an’da Lian Ayeti ve Açıklaması

Question

Lian-Mülaane âyeti Kur’an’da hangi surede?

Bir hoca diyor ki çocuğun senden olmadığını düşünüyorsan Kur’an emri olan lian yapman lazım dna testi ne çıkarsa çıksın çocuğu kabul etmek zorundasın. Ama o dönemde dna testi yoktu belki olsa lian olmayacaktı. Yani zaten islam boşanmayı hoş görmez. Dna testi yaptırdıysan çocuk senden değilse reddebiliyor musun? Lianında bir yerde sünnet olduğunu okudum. Hükmü nedir?

Lian Ayetleri ile ilgili ayetler ve meallerinin arapça metinleriyle paylaşır mısınız?

CEVAP:

Lian (لعان) ya da Mülaane, İslam hukukunda kocanın karısını zina ile suçlaması ve bunu ispat edecek şahit bulamaması durumunda devreye giren özel bir prosedürdür. Bu mesele Kur’an-ı Kerîm’de doğrudan açıklanmıştır.

 Lian Ayetleri

Lian, Nur Suresi 6-9. ayetlerde geçmektedir:

1. Nur Suresi, 6-9

وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَٰجَهُمْ وَلَمْ يَكُن لَّهُمْ شُهَدَآءُ إِلَّآ أَنفُسُهُمْ فَشَهَٰدَةُ أَحَدِهِمْ أَرْبَعُ شَهَٰدَٰتٍۭ بِٱللَّهِ إِنَّهُۥ لَمِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ (6) وَٱلْخَٰمِسَةُ أَنَّ لَعْنَتَ ٱللَّهِ عَلَيْهِ إِن كَانَ مِنَ ٱلْكَٰذِبِينَ (7) وَيَدْرَؤُا۟ عَنْهَا ٱلْعَذَابَ أَن تَشْهَدَ أَرْبَعَ شَهَٰدَٰتٍۭ بِٱللَّهِ إِنَّهُۥ لَمِنَ ٱلْكَٰذِبِينَ (8) وَٱلْخَٰمِسَةَ أَنَّ غَضَبَ ٱللَّهِ عَلَيْهَآ إِن كَانَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ (9)

Türkçe Meali (Diyanet)

6. ayet: Eşlerini zina ile suçlayıp da kendilerinden başka şahitleri olmayanların şahitliği, Allah adına dört defa yemin ederek “Doğrulardanım” demeleridir.

7. ayet: Beşincisinde de, eğer yalancılardan ise Allah’ın lanetinin kendi üzerine olmasını diler.

8. ayet: Kadının da, kocasının yalancılardan olduğuna Allah adına dört defa yemin ederek şahitlik etmesi, cezayı ondan kaldırır.

9. ayet: Beşincisinde de, eğer kocası doğru söylüyorsa Allah’ın gazabının kendi üzerine olmasını diler.

 Lian’ın Hükmü

Kur’an’da açıkça yer aldığı için farz-ı ayn bir hüküm değildir, ama bu mesele ortaya çıkarsa yapılması gereken yegâne yoldur.

Lian, boşanma sebebidir. Taraflar lian yaptıktan sonra ebediyyen birbirine haram olurlar, tekrar evlenemezler.

Çocuğun nesebi kocadan düşer. Yani lian gerçekleşirse çocuk, hukuken babaya değil, anneye nispet edilir.

Bu hüküm Allah’ın koyduğu bir yol olduğu için, sünnet değil farz hükmündeki bir uygulamadır.

 DNA Testi Meselesi

O dönemde DNA testi yoktu. Bu nedenle Allah Teâlâ adaletin sağlanması için lian yolunu koydu.

Fıkıh âlimleri, DNA testinin kesin delil sayılıp sayılmayacağı konusunda farklı görüşler ileri sürmüştür.

Günümüzde birçok İslam âlimi, DNA testinin güçlü bir karine olduğunu kabul ediyor.

Ama Kur’an’daki lian hükmünü ortadan kaldırmaz, çünkü lian sadece biyolojik tespit değil, aynı zamanda dini ve hukuki bir işlemdir.

Eğer DNA testi çocuğun babadan olmadığını gösterirse, şer’î mahkemelerde bu ek bir delil sayılır; ama Kur’an’daki lian hakkı devam eder.

 Özet Hüküm

Lian Kur’an’da açık bir emirdir, sünnet değil.

DNA testi çıksa bile, şer’î boşanma ve nesep düşürme için lian yapılması gerekir.

Lian sonrası:

Çocuk babaya nispet edilmez.

Eşler ebedî olarak ayrılır.

Boşanma bu şekilde gerçekleşmiş olur.

 İmam Şâfiî, İmam Mâlik, İmam Hanbel ve Hanefî fakihleri lian konusunda ittifak etmişlerdir. İmam Serahsî’nin el-Mebsût adlı eserinde ve İbn Rüşd’ün Bidâyetü’l-Müctehidinde bu mesele ayrıntılı şekilde işlenir.

Dini Siteler

BENZER KONULAR:

Answers ( 4 )

    1
    2025-10-03T06:21:25+03:00

    Dna testi çocuğun başkasından olduğunu gösteriyorsa babada boşanmak istemiyorsa evlilik devam etmesini veya lian yapmadı ama normal boşansa ne olcak çocuk olmayan babasının ölene kadar nesebinde mi kalacak. Ayrıca böyle durumlarda soybağı reddi davası oluyor bu davalarda çıkan sonuçlar geçersiz sayılır mı?

    1
    2025-10-03T06:27:53+03:00

    Bu son derece ağır ve duygusal olarak yıpratıcı bir durum. Sorularınızı madde madde, Türk Medeni Kanunu (TMK) ve İslam Hukuku çerçevesinde açıklamaya çalışacağım.

    Öncelikle şunu belirtmek gerekir: Bu konular hem hukuki hem de dini açıdan karmaşıktır. En doğru ve size özel bilgi için bir Aile Hukuku Avukatı’na ve bir din alimine (müftülük gibi resmi kurumlardan) başvurmanız şiddetle tavsiye edilir.

    Dini Boyut (İslam Hukuku)

    Burada linkini verdiğiniz “Lian” kurumu devreye girer. Lian, Kuran’da (Nur Suresi, 6-9. ayetler) düzenlenen ve eşini zina ile suçlayan, ancak bunu ispatlayacak dört şahidi olmayan koca ile, suçlamayı reddeden karısı arasında yapılan bir yeminleşme (mülâane) şeklidir.

    a) Lian Yapılmazsa Ne Olur?

    Sizin durumunuzda, koca boşanmak istemiyor ve lian yoluna başvurmuyor. Bu durumda, İslam Hukuku’na göre de çocuk, evlilik birliği içinde doğduğu için “kocanın çocuğu” sayılmaya devam eder. Çocuk onun nesebinde kalır, ona mirasçı olur ve onun adını taşır.

    Dini nikahla (imam nikahı) yaşanılan bir evlilikte, bu durum çocuğun dinen de meşru olmaması gibi ağır sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle bu konuda bir din alimine danışmak çok önemlidir.

    b) Normal Boşanma ile Lian’ın Farkı

    Normal Boşanma: Sadece evlilik bağını sonlandırır. Çocuğun nesebi hakkında dini bir hüküm vermez. Çocuk, eski kocanın nesebinde kalmaya devam eder.

    Lian: Hem evliliği sonlandırır, hem de tarafların yeminleri sonucunda çocuğun nesebinin eski kocadan olmadığına hükmedilir. Bu, dini açıdan nesebin kesin olarak reddedilmesini sağlar.

    Özet ve Sonuç

    Hukuken: Eşiniz boşanmak istemese bile, siz boşanma davası açabilirsiniz. Boşanma sonrası, eski eşiniz Soybağının Reddi Davası‘nı açarak DNA testi ile çocuğun kendisinden olmadığını ispatlayabilir. Bu davanın sonucu kesin ve geçerlidir, çocuk onun nüfusundan ve nesebinden çıkar.

    Dinen: Eşiniz lian yoluna başvurmadığı sürece, İslam Hukuku’na göre çocuk onun nesebinde sayılmaya devam edecektir. Bu, özellikle dini nikahın olduğu durumlarda büyük bir sorun teşkil eder.

    Yapmanız Gerekenler:

    Hukuki Danışmanlık: Derhal bir Aile Hukuku avukatı ile görüşün. Size boşanma ve soybağının reddi süreçleri hakkında yol haritası çizecektir.

    Dini Danışmanlık: Yaşadığınız bu zor durumun dini boyutunu anlamak ve içinizi rahatlatmak için bir müftülüğe başvurarak din işleri uzmanından görüş alın.

    Psikolojik Destek: Bu süreç hem sizin hem de çocuğunuz için çok zordur. Bir psikolog veya aile danışmanından destek almayı göz ardı etmeyin.

    Unutmayın, burada en önemli konu, çocuğunuzun hem hukuki hem de dini açıdan doğru bir nesebe kaydedilmesi ve onun gelecekteki haklarının korunmasıdır.

    Hukuki Boyut (Türk Medeni Kanunu – TMK)

    a) Evlilik Devam Ederken veya Normal Boşanma (Liansız) Durumunda Çocuğun Nesebi

    Türk hukukunda, evlilik birliği içinde doğan çocuk, “soybağı karinesi” ile otomatik olarak kocanın çocuğu kabul edilir. (TMK m. 285). Yani çocuk, resmi olarak “baba” sıfatı taşıyan kişinin nüfusuna kayıtlı kalır.

    Evlilik Devam Ederse: Çocuğun nesebi, hukuken “baba” olarak görülen eşinize bağlı kalır. Bu, ona miras, nafaka vb. tüm hukuki hakları doğurur.

    Normal Boşanma Olursa: Boşanma, çocuğun soybağını otomatik olarak değiştirmez. Çocuk yine eski kocanızın nüfus kaydında ve nesebinde görünmeye devam eder.

    b) Soybağının Düzeltilmesi: Soybağının Reddi Davası

    Biyolojik babanın başkası olduğunu ispatlamanın ve çocuğun hukuki statüsünü düzeltmenin yolu “Soybağının Reddi Davası” dır.

    Bu dava nedir? Hukuki baba (eski eşiniz), çocuğun kendisinden olmadığını iddia ederek soybağının kaldırılmasını ister.

    Kim Açabilir? Davayı genellikle hukuki baba (eski eşiniz) açar. Ancak, çocuğun kendisi, annesi (siz) ve gerçek (biyolojik) baba da belirli şartlarla dava açma hakkına sahiptir.

    Delil: DNA testi, bu davada en güçlü delildir. Mahkeme, DNA testi sonucunu kesin bir kanıt olarak kabul eder ve genellikle soybağının reddine karar verir.

    Süre: Hukuki babanın, çocuğun kendisinden olmadığını öğrendiği tarihten itibaren 1 yıl ve her halükarda doğumdan itibaren 5 yıl içinde dava açması gerekir. (TMK m. 292)

    c) Soybağının Reddi Davası Sonuçları Geçersiz Sayılır mı?

    Hayır, kesinlikle geçersiz sayılmaz. Türk mahkemelerinde usulüne uygun açılmış, bilirkişi (DNA) raporuyla desteklenmiş bir Soybağının Reddi davasının çıkan kararı kesin hüküm taşır. Bu karar, çocuğun o kişiyle olan hukuki soybağını sona erdirir.

    Karar Sonrası: Mahkeme kararıyla birlikte:

    Çocuk, eski kocanızın nüfus kaydından çıkarılır.

    Eski kocanızın çocuk üzerindeki velayet hakkı ve çocuğun ona karşı miras hakkı sona erer.

    Çocuğun nesebi, iki yol izlenerek yeniden kurulur:

    Anne Beyanı: Siz, nüfus müdürlüğüne gidip çocuğun babasını “bilinmiyor” olarak beyan edebilirsiniz.

    Tanıma veya Babalık Davası: Biyolojik baba, çocuğu “tanıyabilir” veya siz çocuk adına ona karşı “Babalık Davası” açabilirsiniz.

    0
    2025-10-08T07:31:40+03:00

    Kusura bakmayın. e posta yazmak istemediğimden burdan sormak istiyorum. Ben lian ile ilgili soru sordum. Lakin istediğim cevabı alamadım ki sorumu tekrar etmek istiyorum. Şimdi birisi dna testi ile çocuk babadan değilse adam boşanmak istemiyor. Bu yüzden lianda yapmıyor. Ama medeni kanuna göre soybağı reddi davası açıyor ve babayla çocuk arasında bağ kalmıyor. Bu islamda geçerli mi ? Miras hakkı islama göre devam edecek mi? yani ögrenmek istediğim soy bağı reddi davalarından çıkan sonuçlar islamda hükümsüz mü ?

    0
    2025-10-08T07:46:12+03:00

    Kardeşim sorularını yeni konu olarak yollama bu konunun altına yaz yoksa silinir bilgine

    Bir erkek (baba olduğu iddia edilen kişi) “DNA testiyle çocuk benden değil” iddiasıyla soy bağının reddi (neseb reddi / babalık reddi) davası açılıyor.

    Medeni hukuka göre bu dava kabul edilirse çocukla baba arasındaki hukuki bağ kesiliyor.

    Peki bu sonuçlar İslam açısından geçerli mi? Miras hakkı devam eder mi?

    İslam’da “liʿân / nesep reddi” (soybâğının reddi) nedir?

    “Liʿân” (Arapça: لِعَان) terimi, İslam hukukunda bir erkeğin karısının zina ettiğini iddia etmesi durumunda, “ben seninle yatmadım; sen de iddia et ki Allah’a karşı yalan söylemiş oluyorsun” yaklaşımıyla bir yemin sistemini içerir. Kur’ân‑ı Kerim’de Nûr sûresi ayet 6‑9’da bu konudan bahsedilir. (Konuyla ilgili İslâm fıkhında klasik “liʿân” usûlü vardır.)

    Bu durumda, kocanın karısının zina ettiğini iddia etmesi ve çiftin birbirine lanet yemesi şartıyla, babalık bağından (o çocuk için) o kişinin reddi söz konusu olur.

    Yani, liʿân süreci tamamlanırsa, erkek çocuğun babası olmadığı yönünde bir hüküm doğar.

    Bu, klasik fıkıh kaynaklarına göre bir usûldür ve bu süreç, Kur’ân’daki hükümlerle desteklenir.

    Ancak bu sistem, zamanda ve mekânda değişen şartları, bilimsel delilleri ve modern hukuk sistemlerini dikkate almayan bir yaklaşımdır.

    Modern bilim ve İslam hukukundaki yaklaşımlar

    Son zamanlarda DNA testi gibi bilimsel yöntemlerle babalığın tespiti gündeme gelmiştir. Bazı modern fıkıh araştırmacıları “bilimsel kesinlik gösteriyorsa, DNA test gibi deliller kullanılabilir” görüşünü savunur.

    Örneğin:

    Cumhuriyet İlahiyat Dergisi’nde “Denial of The Paternity by DNA Fingerprint Test in Islamic Family Law” adlı makalede, klasik fıkhın liʿân sisteminin yanında, bilimsel delillerin de kabul edilebileceği ve bu tür denemelerle nesep reddi yapılabileceği görüşü ele alınmıştır.

    Ancak bu yaklaşım tartışmalıdır; bazı âlimler “liʿân dışında reddi nesep olamaz” der.

    Yani, “DNA testi sonucu reddedildi” diye otomatik olarak İslam açısından soybâğı reddi hükmü verilmez; bu, mezhebe, âlim yorumlarına ve ilgili şartlara bağlıdır.

    İslam’da miras hakkı ve nesep reddi

    Eğer liʿân ile reddi nesep gerçekleşmişse klasik fıkıhta şu görüş yaygındır:

    Çocuk ile baba arasındaki nesep bağı (soybağı) reddedilmiş olur.

    Bu durumda çocuk, babasından miras alamaz.

    Ancak çocuk anasından miras alma hakkına sahiptir; anne ile çocuk arasındaki bağ reddedilmiş olmaz (annelik reddedilemez).

    Ayrıca, çocuk annesinin tarafındaki aileden miras alabilir (annesinin yakınları).

    Yani miras hakkı “tamamen ortadan kalkmış” olmaz; sadece babadan miras alma hakkı etkilenir.

    Ayrıca başka kaynaklarda da liʿân ile reddedilmiş çocukların babadan miras alamadığı, ancak anneden mirasçı oldukları görüşü geçerlidir.

    Yani klasik usule göre, liʿân sonucunda nesep reddi gerçekleşmiş çocuk, babasından miras hakkını kaybeder.

    Senin durumuna özel yorum ve dikkat edilmesi gereken hususlar

    Sen diyorsun ki medeni hukukta soybâğının reddi davası kabul edilmiş. Bu hukuki kararın İslam açısından doğrudan geçerliliği kesin değildir. Yani:

    İslam hukukuna göre reddi nesep ancak liʿân süreci ya da geçerli şartların bulunmasıyla olur.

    Modern deliller (DNA testi gibi) bazı İslam hukukçuları tarafından kabul görse de bu kesin bir mutabakat değildir.

    Eğer reddi nesep islam usulüne uygun yapılmamışsa, bazı âlimler bu sonucu geçersiz sayabilir.

    Dolayısıyla, medeni hukukun hükmü ile İslam’ın hükmü aynı olmayabilir.

    Miras açısından:

    Eğer liʿân ile nesep reddi gerçekleşmişse, çocuk babasından miras alamaz (çoğu klasik fıkıh yorumuna göre).

    Ama annesinden ve annenin soyundan miras hakkı devam eder.

Cevapla