Share
İslamda Örfi Evlilik Caizmidir?
Question
Örfi Evlilik
SORU: Örfi evlilik caiz midir? Bu konuda İslâm’ın fikrini öğrenmek istiyorum.
CEVAP: Yazılı ve yazısız nikah akti dinen caizdir. Ancak onu resmi olarak belgelemek daha uygundur, ki inkar veya vefat durumunda imkanlar dahilinde onu günah ve oyuncak olmaktan kurtarmak, kadının haklarını korumak için onu (resmi belgeyi) ibraz etmek lazımdır.
Mısır şeriat mahkemesinin dördüncü fıkrasının 99. maddesine göre, “Karı-kocalık ancak resmi bir belge ile tesbit edilebilir. Belgenin yokluğunda ve inkârı halinde evlilik tesbit edilmez.”
Çoğu zaman görüyoruz ki en ufak bir akar dahi belgesiz olmuyor. Çünkü her zaman iş kötüye gidebilir. Evliliğin de bir resmi kanıtla belgelendirilmesi daha uygundur. Çünkü bu daha mühim bir olaydır. Bazıları zannediyorlar ki nikah meşru olunca artık hiç bir belgeye ihtiyaç yoktur. Bu büyük bir hatadır. Bazıları da, kadının erkeğe kendini hibe etmesiyle, erkeğin de kabul etmesiyle şahidsiz ve belgesiz olarak nikahın caiz olduğunu zannederler. Bu da tamamen batıldır. Sadece icab ve kabulle helâl olmaz.
Bir kısım insanlar da şahitler huzurunda icab kabulle nikahlanarak, taraflarca bir kağıt üzerine imza atarlar.
Bu akitle her ne kadar kadın kocaya helâl olsa da kanuni cezalar vardır. Kanun onları karı koca kabul etmiyor. Taraflar arasında niza olur. Hiç birisi davayı seri mahkemeye götürmez. Çünkü onlar biliyorlar ki onlar dinlenilmeyecek. Bu da hakların zayi olması ve ayrılıkların devam etmesi demektir. 1
Kanun koyucunun bu davaya bakılmamasına dair olan hükmünün hikmetine gelince, yukarıda zikrettiğimiz gibi bu evlilik dinen sahihtir. Bu zararlı işin yegane cezası onarın davasına bakmamaktır. Bu davanın geçersizliğine bir hüküm değildir. Ancak kadı’nın (hakimin) ona bakmasına mani olmaktır. Veliyy’ül emr de hakimlerini bundan alıkor, yani davaya baktırmaz. Ta ki meşru yollardan bunu halletsinler.
Genellikle resmi akitten sakınanlar, onu gizli bir gaye için kullanmak isterler. Halbuki evlilik şahitliğe/şahitlere dayanıyor.
Kanun koyucu (Allah) evliliğin ilan edilmesine büyük önem vermiştir. Ta ki evlilikle zina arasında fark olsun. Yayılmasıyla beraber ailenin temeli dini bir sembole dayansın ki, onunla namus ve siyanet korunsun. Bu da kanun koyucunun evlilikten dilediği hedeftir.
Genellikle gizlilik şu hallerde olur: Kocanın denk olmaması, ya da ailenin bu evliliğe bir itirazının olması ya da kadının aileye uygun olmaması gibi şeylerdir.:
Genç kızları böylelikle kandıran erkekler bilsinler ki büyük bir günah işliyorlar ve büyük bir tehlikeye atılıyorlar. Evliliği resmi bir belge ile tescil etmek lazımdır ki, her türlü dedikodunun önü alınsın.
Nikahı gizli tutmak insanları şüpheye, kötü söylentilere, nesiller arasında kesintiye, büyük hadislere ve ithamlara götürür ki, bu iki tarafın ailelerine edebiyen taalluk eden bir hadise haline gelir. Bunu da ancak hedefsiz ve işlerin sonunu düşünmeyen insanlar yapar. Sonra pişman olurlar ama son pişmanlık fayda vermez.
Benzeri konular:
Answers ( 2 )
İslam’da “örfi evlilik” terimi, dini nikah veya resmi prosedürlere tabi olmadan, sadece toplumsal veya adetsel geleneklere dayanarak gerçekleştirilen evlilikleri ifade eder. Bu tür evlilikler, İslam hukukuna göre meşru kabul edilmemektedir. İslam dini, evlilik kurumunun sağlam bir temele dayanması, dini nikahın yapılması ve evlilik işlemlerinin resmi prosedürlere uygun olarak gerçekleştirilmesini teşvik etmektedir.
İslam hukukuna göre, bir evliliğin geçerli ve meşru kabul edilmesi için belirli şartların yerine getirilmesi gerekmektedir. Bunlar arasında, evlilik için karşılıklı rıza, şahitlerin bulunması, bir mahr (mehir) ödemesi gibi unsurlar yer almaktadır. Bu şartları yerine getirmeyen veya dini nikah kıymayan bir evlilik, İslam hukukuna göre geçerli kabul edilmemektedir.
Örfi evlilik, İslam hukukuna göre geçerli olmamasının yanı sıra, sosyal ve hukuki açıdan da birçok sorun ve belirsizliği beraberinde getirebilir. Yasal koruma ve haklar, evliliklerin resmi yollarla gerçekleştirilmesiyle daha iyi sağlanabilir.
Dolayısıyla, İslam dini açısından örfi evlilik meşru kabul edilmemektedir ve Müslümanlar, evliliklerini dini nikah ve resmi prosedürlere uygun olarak gerçekleştirmeye teşvik edilmektedir. Bu konuda yerel dinî otoritelerden veya uzmanlardan detaylı bilgi ve danışmanlık almanız önemlidir.
Örfi evlilik” konusu İslam hukukunda tartışmalı bir konudur ve caiz olup olmadığı, farklı mezheplerin ve âlimlerin görüşlerine göre değişiklik gösterebilir. Konuyu adım adım açıklayalım:
1. Örfi Evlilik Nedir?
Örfi evlilik, genellikle resmî nikah kıyılmadan veya devlet kayıtlarına geçirilmeden yapılan evlilik anlamına gelir. Özellikle bazı Arap ve Osmanlı kültürlerinde, toplum içinde tanınan, ailelerin rızasına dayalı bir evlilik biçimi olarak uygulanmıştır.
Özellikle şu özellikleri vardır:
Devlet kayıtlarına geçmeyebilir.
Genellikle sözlü veya yazılı bir anlaşma ile yapılır.
Aile veya toplumsal gelenekler tarafından tanınır.
2. İslam Hukukunda Temel Kural
İslam’da evlilik (nikah) sözlü veya yazılı rıza, iki şahit ve evlilik mehirinin belirlenmesi gibi şartlara bağlıdır. Temel kaynaklar şunlardır:
Kur’an: “Evlenin, mehirinizi verin ve şahit tutun” (Nisa, 4:3)
Hadis: Peygamber Efendimiz (s.a.v) “Evlenmek benim sünnetimdir” demiştir.
Yani evlilik, şeri kurallara uygun şekilde yapılmalıdır.
3. Örfi Evlilik Caiz mi?
Şeri şartlar sağlanıyorsa: Eğer örfi evlilik şahitler var, rıza ve mehir var, yani İslami evlilik şartları sağlanmışsa, bazı âlimler caiz görür.
Şeri şartlar sağlanmıyorsa: Eğer nikah resmi olarak kıyılmamış ve şer’i şartlar eksikse, yani şahit yok veya mehir belirlenmemişse, bu evlilik geçerli sayılmaz ve caiz değildir.
Özetle: Örfi evlilik, yalnızca İslam şeriatına uygun şekilde yapılmışsa caizdir. Aksi durumda, hem dini hem hukuki olarak sakıncalıdır.
4. Günümüzdeki Durum
Modern devletlerde, resmî nikah şarttır. Örfi evlilik sadece aile veya toplum içinde kabul görebilir, ama devlet nezdinde evlilik geçerli olmaz.
Dolayısıyla hem dinî hem hukuki açıdan güvenli olan yol resmî nikah yapmaktır.