Dilini Korumak Konuşma Adabı (Konuşmak Zorunda Değilsin)

Değerli kardeşlerim, Bir insan Müslüman olunca, onun dışarıdan izlenebilen herhangi bir değişikliği yoktur. Müslüman olunca mesela özel bir kıyafet giyilmiyor. Asker olunca bir elbise giyiyorsun, bir mesleğe girince elbise giyersin; “senin o meslekten olduğun” der gibi. Müslümanın, “zorunlu olarak başka türlü Müslüman olamaz” denebilecek herhangi bir kıyafeti yoktur. Müslüman olunca insanın burnu büyümez. Müslüman olunca insana üçüncü bir kol takmaz Allah-u Teala. Dıştan bir sakal da Müslümanlık işareti değildir; papazların da sakalı var. Tesettür de Müslümanlığın olmazsa olmazı değildir; rahibeler de tesettürlüdür. Müslüman olunca bir insanın organlarından biri kopmaz, bir gözü çıkmıyor mesela. Bir Müslümanın özünde, iki insanı yan yana koyduğumuzda ne laboratuvarda ne de dış gözlemle Müslüman olanın bir farkını göremeyiz.

Onda da ağız var, onda da göz var, onda da kulak var, onda da ayak var. İç organlar zaten aynı; beyinler aynı, kalpler aynı. Bin kâfirle bin Müslüman karşılaştırılsa, Müslümanda zerre kadar bir fark yoktur. Müslüman olduğu için bir fark yok. Ancak Müslüman, organlarını dinine teslim etmiş insandır; fark budur. İkisinin de gözü vardır; kâfirin de Müslümanın da. Müslüman, Allah’ın “bakmayacaksın” dediği yere bakmaz ve bunu polisiye bir tedbirden dolayı değil, Allah yasakladığı için yapmaz. Allah’ın “bak” dediği yere bakar. Kâfir, Mekke’ye gitse Kâbe’yi görse “Ne güzel yapı, tarihi eser, arkeolojik bir şey” diye bakar. Mümin ise Kâbe’nin o kara örtüsünün altında cennetler görür. Mümin insanın da kulağı var, kâfirin de kulağı var; ama müminin kulağı Allah’ın haram ettiği şeylere tıkalıdır. Gıybet duymaz, duysa da ondan zevk almaz.

Yalana tıkalı bir kulağı vardır. Kâfirin ise, “Ben söylemiyorum” der ve çok rahat bir şekilde yalan dinleyebilir. Aynı şekilde ayak, el… Müslümanın organları, idaresi ve kullanımı bakımından dininin emrine ve şeriatına verilmiş organlardır. Kâfirinki ise serbest organlardır. Evet, bir dil her insanda var; onunla konuşur, bağırır, çağırır, derdini anlatır. Ama Müslüman, dilini kontrollü hareket ettirir. Çünkü Peygamberi (sav) Müslümana demiştir ki: من يضمنُ لي ما بين لحييه وما بين رجليه أضمن له الجنة

“Cennete girmek istiyorsan, iki dudağının arasını ve iki bacağının arasını bana garanti edeceksin.” İki dudağının arasında dil var, iki bacağının arasında cinsellik var. Bu iki şeyi kontrol et, garanti et Peygambere (as), o da sana cenneti garanti etsin. Bunu bilir Müslüman. Bunu bildiği için de rüzgârda sallanan ağaç yaprağı gibi dili sallanmaz. Dengeli, ahenkli konuşur; ölçülü konuşur, hesabını verebileceği şeyleri konuşur.

Bir Müslüman dili bakımından, gözü bakımından, kulağı bakımından, diğer organları bakımından kontrol dışı kalmış ise, yani dininin kontrolünün dışına taşmış ise, taşma oranı kadar dininden de dışarı çıkmış demektir. Onun için dinimiz ona “fasık” diyor. Fasık, sınırları zorlayan, dışarı çıkan, çitin dışına taşan demek. Muaz İbni Cebel isimli sahabi -RA- Peygamber Aleyhisselam ile baş başa kaldığı bir esnada ona derin sorular sormuş, sorduğu sorularda cevaplardan etkilendiği noktalar yakalamış.

Sonunda konuşması biterken Resulullah sallallahu aleyhi ve selleme demiş ki: “Ya Resulallah, anladım ki biz konuştuğumuz şeylerin de hesabını vereceğiz. Öyle mi? Yani konuştuk diye deme; Allah bize namazın hesabını sorduğu gibi, orucun hesabını sorduğu gibi, malı nereden kazandınız diye sorduğu gibi, bunu da mı soracak Allah? ‘Ne konuştunuz?’ diye.” Sormuş. Efendimiz buyurmuş ki:

ثَكِلَتْكَ أُمُّكَ يَا مُعَاذُ وَهَلْ يَكُبُّ النَّاسَ فِى النَّارِ عَلَى وُجُوهِهِمْ أَوْ عَلَى مَنَاخِرِهِمْ إِلاَّ حَصَائِدُ أَلْسِنَتِهِمْ

“Be Muaz, yahu bunu sen mi soracaktın? İnsanlar konuştukları şeyin hesabını vermeyecekler de cehenneme niye giriyorlar?” demiş. “Cehennem, insanların konuştukları şeyler yüzünden veremedikleri hesapların faturası olarak karşılarına çıkacak” demek istemiş Sallallahu aleyhi ve sellem Efendimiz.

İşte bu, Müslümanın boşboğaz, şom ağız, sahipsiz dil, ölçüsüz söz sahibi olamayacağını gösteriyor. Birisinin parasına el koymak, çalmak, gasp etmekle Allah’ın huzurunda hesap verileceği gibi, konuştuğun -şimdi konuşmanın yerini alan, yazdığın, çizdiğin, sosyal medyada ortaya koyduğun şeylerin de hesabını vereceksin.

&

Değerli kardeşlerim, şeytanın önemli taktiklerinden birisi sürümden kazandırmaktır; kendisi de sürümden kazanır. Bize de yoğunluk içinde unutturur. Çok konuştuğumuz için bu konuşmaların arasında konuşmayla ilgili incelikleri ve ayarlarımızı unutturur bize. Hâlbuki bir dikkat etsek, cehennemde ebedi kalmanın sebebi olan şirk, Allah’a ortak koşmak, bir kelime ile oluyor. Ağzından bir kelime çıkıyor, “Bu da ilahtır” diyorsun, ebedi cehennemde kalıyorsun; neticede bir söz. Amcana, dayına, dedene, sıla-i rahim farz olan birisine “Seninle bir daha bir araya gelirsem…” diye bir söz söylüyorsun ve yıllarca gelmiyorsun. O sözün bedeli sıla-i rahim ile bağını koparmak oluyor. Sıla-i rahimle bağını kopardığın için de Allah’la bağın kopuyor ve cehennem… Sonra cehennem. Akan kanlar da bir kelimeyle başlıyor. Yalan, iftira, gıybet gibi diğer günahlar saymakla bitmez.

Biz bir dil diyoruz, ağzın içinde 100 gram bile gelmez bir et parçasından söz ediyoruz. Ama Allah’ı zikirde de o kullanılıyor, insanlar arası ilişkilerde de o kullanılıyor. Ağlayarak bebek karnının acıktığını da onunla ifade ediyor. Yeryüzünün en büyük günahı olan şirk ve benzeri hatalar da dille yapılıyor. Onun için Peygamberimiz Muaz’a ne buyurmuş: “İnsanlar cehenneme niye giriyorlar ki zannettin?” demiş; dillerinin oluşturduğu şeyler yüzünden; yani konuştukları şeyler yüzünden cehenneme girecek, giriyorlar.

&

Değerli kardeşlerim, çok net bir şekilde anlıyoruz ki sakal, tesettür ve benzeri kıyafetlerimiz, dış görüntülerimiz %100 İslam terbiyemizi yansıtmıyor. Ama ağzımız %100 Müslüman olduğumuzu veya olmadığımızı yansıtıyor. Susmasını bilmeyenin Kur’an okuyan bir Müslüman olması işe yaramıyor olabilir. Çünkü bir lakırdı ve boş söz, onlarca kere hatmettiğin Kur’an’ı silip süpürebilir.

Örnek olarak bile söylerken insan rahatsız oluyor. Yüz kere hatim indirmiş olur ama “Bankadan faiz almadan nasıl evin olacak, sokakta mı yatacaksın? Bu Arapların zamanındaki faiz yasakmış” dersin; hatimler gitti, oruçlar gitti, namaz gitti, her şey gitti. Hani akşam zengin yatıp sabahleyin bir sel, yangın olunca sıfır bütçeyle kalkar insanlar; öyle aynısı. Bir söz binlerce hatimi götürebiliyor; hac ibadetini götürebilir.

Müslüman insan organlarını kontrol ettiği için Müslümandır. Ashab-ı Kiram Müslüman olduklarında Cebrail göklerden onlara yeni bir beden getirmedi; aynı bedenlerle Müslüman oldular. Dün içki içiyorlardı, bu sabah içkiye tövbe ettiler; midelerini Allah’a teslim ettiler, dinine teslim ettiler.

İslam toplumu, çocuklarına konuşmayı öğrettiği kadar susmayı da öğreten bir toplumdur. Yürümeyi öğrettiğin gibi konuşma edebini de öğrettiğin zaman çocuğu yetiştirmiş olursun; öbür türlü büyütmüş oluyoruz. Allah’tan korkup korkmadığımız sinirlenince söylediğimiz sözlerden anlaşıldığı zaman müttaki Müslüman olmuş oluruz. Sinirlenene kadar evliyadan biri, sinirlendi mi eşkıyadan biri. Buna şizofren denir; çift kişilik. Sinirlensen de sinirlenmesen de, keyfin yerindeyken de başına güneş vurduğu zaman da dilini Allah’a teslim etmiş bir mümin olman gerek.

Yaşadığımız bu çağda bir yandan insanların yaşadıkları toplumları sevk ve idare eden demokrasi ve benzeri sistemler herkese “Sen kendi tanrınsın aslında, sen basit biri değilsin; oy veriyorsun, oy vermeyi ne zannediyorsun sen? Demek ki dünya senin; sen olmasan bu ülke olmaz” diye herkesi kendi putu haline getiren bir anlayış veriyor. Son yılların tuzağı sosyal medyada “ya salla gitsin” ruhu ile insanları konuşturduğu için, kimsenin ne konuştuğunun ne dinlediğinin ne de düşündüğünün Allah’a teslim olmuş bir Müslüman görüntüsü vermediğini görüyoruz. Hâlbuki İslam toplumu konuşmak kadar susmayı da becerebilen bir toplumdur.

&

Ömer bin Hattab radıyallahu anh ve ardâ… Bir gün hani diyoruz ya, ayağına bastılar; bir insanı sinirlendirmek için sinirlendirmişler onu. Söz burasına kadar gelince, “Ah be” demiş, “şu ahiret olmasa Ömer’in cevabını görürdünüz.” İşte Müslüman, işte Müslüman. En sinirli anında, vurduğu zaman duvara yapıştıracağı bir zamanda “ahiret var” diyen kontrollü Müslüman. Sosyal medyanın ölçülerini bozamadığı Müslümandır Ömer; Allah ondan razı olsun, şefaatine hepimizi nail eylesin.

&

Değerli kardeşlerim, Müslümanın elini kolunu bağlayan ve böylece hırsızlık yapmasını engelleyen Allah’ın hükümleri var değil mi? Bunu biliyoruz. Niye çalmıyor Müslüman? Kimse onu görmüyor olsa bile. “Allah var kardeşim, bekçi yok ama Allah var” diyorsun. Ayet söylüyor, hadis söylüyor, kul hakkı diyor. Aynı şekilde Müslümanın dilini bağlayan ayetler de var; dilini bağlayan hadisler var.

Boşboğaz, şom ağız Müslüman olamaz diyen, bu manayı veren ayetler, hadisler var. Bunlardan birkaçını zikredelim kardeşlerim; ondan sonra da herkes serbest istediği gibi konuşsun, bakalım konuşabiliyor muyuz istediğimiz gibi; Kur’an-ı Kerim’e imanımız tam ise. Ama Allah’ın ayetini dinlediğin zaman kıvıracak, yorumlayacak cesaretin varsa o başka. Hadi o başkası, onu biz de biliyoruz. Diyecek barajı açtıysan sen ona diyecek bir söz yok zaten; o bitti. Hayır, Allah dediyse “amennâ ve saddaknâ.” Nasıl zinaya, hırsızlığa, kumara, insan öldürmeye hüküm veren ayetler her şeyimizi kilitliyorsa, dilimizi organize eden, yönlendiren ayetler, hadisler de o Allah’ın ayetleridir, o Allah’ın sözleridir; o Peygamber bize nasihat etmektedir. Ama “çok sinirlendim” diyorsun. Keyfinden kim söyler ki zaten? Elbette sinirlenince söyler herkes, sinirlenince ne dediğini anlamaz herkes, Müslüman farkı orada ortaya çıkar. 200 km sürat yapsa bile frenine dokununca durur onun arabası, çünkü markası çok yüksektir, orijinal bir markadır; göklerden gelmiş bir marka kullanıyor bir mümin: Müslüman markası. Teneke değildir onun balataları; balatası teneke olan araba kullandın mı düz yolda da durmaz o zaman.

İmanımızı test edeceğimiz en önemli noktaları söylüyoruz kardeşlerim. Kâbe’ye gidip Kâbe’nin önünde gözyaşı akıtmak, yani hoş bir şey; iç yansımalarımızı, içimizdeki fırtınaları gösteriyor. Ama dil imtihanındayken ki ciddiyetimiz kadar kazandırmıyor bizi. Ne yapacaktın, saz mı çalacaktın Kâbe’nin önünde? Elbette duygusal olacaksın. Eşine, çocuklarına, arkadaşına, siyasetçiye, köy muhtarına karşı sinirlendiğin zaman, sinirlenmediğin zamanki gibi hareket eden bir dil, “Lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâh” demekle yetinen bir dil sahibi olduğumuz zaman çok kaliteli bir markayız demek; Müslüman markasıyız o zaman.

Kâf Suresi’nin 18. ayetini Allah bize hatırlatıyor kardeşler: مَا يَلْفِظُ مِنْ قَوْلٍ اِلَّا لَدَيْهِ رَقٖيبٌ عَتٖيدٌ “Mâ yelfızu min kavlin illâ ledeyhi rakîbun atîd.” Ağzınızdan çıkan her sözü yazan bir gözlemci yanınızdadır, Allah buyuruyor. Her yerde ama… Her sözü yazıyor; ne yanlış sözü bırakıyorlar ne de tatlı sözü. Birine moral verdiğin bir sözü sadaka olarak yazıyorlar. Bir mümini incittiğin sözü, ağzından çıkan çirkin sözü de senin imanının derecesini gösteren bir gösterge olarak yazıyor. “İllâ ledeyhi rakîbun atîd.” Evirelecek çevirelecek bir tarafı yok bunun..

Nur Suresi’nin 24. ayeti kardeşlerim: يَوْمَ تَشْهَدُ عَلَيْهِمْ اَلْسِنَتُهُمْ وَاَيْدٖيهِمْ وَاَرْجُلُهُمْ بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ “Yevme teşhedü aleyhim elsinetuhum… ve erculuhum bimâ kânû ya’melûn.” Yapılan şeylerin kıyamet günü tutanakları ortaya çıktığında, sana “Filan yerde şöyle konuşmuştun” dendiğinde; avukat getir, vekâletin kimde? Böyle şeyler yok, ahirete mahsus özelliklerden birisi

ne buyuruyor Allah-u Teala: O gün dil itiraf edecek söylediği şeyleri; “Ben söyledim” diyecek. Ayak itiraf edecek; “Ben gittim” diyecek. El itiraf edecek; “Tuttum, vurdum” diyecek. Sana soru soran yok ki. Konuşan, şimdi rahat konuşup bağırıp çağıran dil, o gün “Ben dedim” diyecek. Sen nasıl inkâr edeceksin ki? Şahit getirmeye gerek yok ki, itiraf ediyor.

&

Değerli kardeşlerim, bir hadis-i şerifi en az dinleyen 50 defa dinlemiştir zannederim. Ne buyuruyor sallallahu aleyhi ve sellem? مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا اَوْ لِيَصْمُتْ “Kim Allah’a ve ahiret gününe, dirileceğine iman ediyorsa ya hayırlı söz söylesin ya da sussun.” Ya hayırlı söz söyle ya da sus. Ayarların Allah’a ayarlıysa, ahiret günü dirilmeye ayarlı ise eğer.

Bir başka hadis-i şerif: Sahabi, Efendimiz (sav)’den bu ve benzeri günlerin vahşi konumlarını ya da ortaya çıkacak fitneleri dinleyince etkilenmiş. Çünkü Efendimiz (sav) mesela bugünkü günleri sanki dün görmüş de bugün anlatıyor gibi anlatıyor; hadis kitapları dolu. Sahabi demiş ki: “Ya Resulallah, ömrüm uzar da öyle bir güne rastlarsam bana ne tavsiye edersin, ne yapayım?” Bu hepimiz için sorulmuş bir soru kardeşler; bu hepimiz için sorulmuş. İşte biz gördük bu günleri; sosyal medyayı gördük, Müslümanın Müslümana neredeyse güvenmek istemediği günleri gördük, görüyoruz da. İhtimal ki daha kötü de göreceğimiz günler var. Bizim adımıza sahabi Allah ondan razı olsun sormuş: “Böyle günlerde ne yapayım?” Üç şey tavsiye etmiş ona Efendimiz (sav): أمسك عليكَ لسانكَ وليَسعْـكَ بَـيـتـُك وابكِ على خطيئتكَ “Dilini tut. Evinin kıymetini bil. Günahlarına tövbe et.” Reçetemiz. Dilini tut. Evinin kıymetini bil; yani çok değerli bir yerde olması manasına değil, iyi bir sitede olduğu için değil; ev seni kurtaracak, ev senin ahiretini sana kazandıracak manası. Evinin kıymetini bil. Günahlarına da tövbe et.

Değerli kardeşlerim, başka bir hadis-i şerifte Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem buyuruyor ki: «إِنَّ مِنْ أَحَبِّكُمْ إِلَيَّ وَأَقْرَبِكُمْ مِنِّي مَجْلِسًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَحَاسِنَكُمْ أَخْلَاقًا، وَإِنَّ أَبْغَضَكُمْ إِلَيَّ وَأَبْعَدَكُمْ مِنِّي مَجْلِسًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ: الثَّرْثَارُونَ، وَالْمُتَشَدِّقُونَ، وَالْمُتَفَيْهِقُونَ»  Bana en nefret ettiğim ve kıyamet gününde benden en uzak olanlar ise gevezeler, böbürlenenler ve gösterişçilerdir.”

“En nefret ettiklerim ve kıyamet günü benden en uzak olanlarınız gevezelerinizdir.” Geveze yalan konuşan demek değil yalnız; her şeye cevabı hazır olan, yapay zekâ gibi adam. Ne sorarsan cevap veriyor, sormazsan daha çok cevap veriyor. “Niye sormadın?” Sormadın diyelim, “Niye sormadın?” diye. “Biz burada ne bekliyoruz, sorsana ya! Biz uzman işte.” Sorsaydın nasıl cevap verecekti, onu yine veriyor sana. Hüküm; hukukçu, sağlıkçı, din adamı, ne ararsan var adamda. Bir tek ahiretini bilmiyor, yarın ne olacağını bilmiyor, akıbetini bilmiyor. Her şeyi biliyor!. Hiçbir şey bilmezse bir şey söylüyor sana, çok rahat..! Bir de özellikle hanım Müslümanlar arasında daha yaygın olan bir konuşma, gevezelik çeşidi var. “Ben bilmiyorum ama o söylüyor.” Hoşça kalın.

İnternet iletişim müdürlüğü gibi. Resulullah (sav) ne buyuruyor?  كَفَى بالمرءِ كذِبًا أن يحدِّثَ بِكُلِّ ما سمِعَ “Bir insana duyduğu her şeye inanıp onu söylemesi günah olarak yeter.” Bu, çöplüğe dönmüş çünkü; aktarım merkezi gibi. Var ya büyükşehir belediyelerinin çöpleri topluyorlar, bir yere yığıyorlar onları, buradan aktarıyorlar başka bir işletme merkezine. Bu ortadaki saha. Kaynanası ona aktarıyor, gelini ona aktarıyor, görümcesi ona aktarıyor, abisi ona söylüyor, o dayısına söylüyor; aktarım merkezi. Bilgi kirlenme uzmanı sanki. Günahkârlık olarak yeter mi?

Başka bir hadisinde: وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ بِالْحَدِيثِ لِيُضْحِكَ بِهِ الْقَوْمَ فَيَكْذِبُ، وَيْلٌ لَهُ، وَيْلٌ لَهُ

“Arkadaşlarını güldürmek için bir hikâyeyi yalandan uydurup söyleyene yazıklar olsun, yazıklar olsun, yazıklar olsun.” buyuruyor Efendimiz üç defa. Sallallahu aleyhi ve sellem. Müslümanın işi değil ki bu; birini güldürmek için yalan söyleme. Bu seviyesizliği gösteriyor çünkü. Hâlbuki Ümmet-i Muhammed markadır; Müslüman markadır, göklerin markasıdır. Merdiven altı değildir Müslüman. 7. kat göklerden gelmiş bir markayı kullanıyorum üstümde. Böyle bir marka, çöplük üretimi sayılacak, merdiven altı bile sayılmayacak bir sözü taşıyamaz.

“Bana deme dedi ama ben sana söyleyeyim, sen kimseye söyleme” seviyesinde asla olamaz. Ne savcısın, ne tahkikat memurusun? Ne de Psikologsun, pedagogsun, (hani sağlığını inceliyorsun) İlgin yok. Ama o kadar tatlı ki başkasının derdini dinlemek. Kendisinde üç kat daha beteri vardır ona; başkasınınkini dinledin mi teselli buluyorsun, şerbet içer gibi geliyor. Şeytan böyle gösteriyor çünkü. Hâlbuki Kur’an-ı Kerim İsra Suresi’nde “Sana ait olmayan, bilgin olmayan şeyin peşine düşme” Allah buyuruyor. Çünkü duyduğun, gördüğün şeyler, hesabını vereceğin şeylerdir. Bu da ayet. Özellikle buna bir de yalanı karıştırdığımızı düşünelim, maazallah; gıybeti karıştırdığımızı düşünelim, dedikodu düzeyinde olduğunu düşünelim. Bana diyor ki: “Sen işte şöyle yapmışsın.” Unutulmuş, küllenmiş bir meseleyi yeniden canlandırıyorsun. Sonra sen çay içmek üzere evine gidiyorsun, onlar kavgaya da dursun. Buna şeytana asistanlık yapmak denir.

Değerli kardeşlerim, مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَصْمُتْ

“Kim Allah’a ve ahiret gününe iman ediyorsa ya hayır konuşsun ya da sussun.” Sözünden ne anlaşılıyor? Susmayı becermek, Allah’a iman etmekle ilgili bir mesele. Susmayı beceremeyen, her söze karışan, yalana, gıybete, dedikoduya, nemimeye, pabuç bırakmayan kesinlikle imanıyla ilgili bir problem yaşıyor; bu bir kalp hastalığıdır, tamir edilmesi lazım. Nasıl “Ben Allah’a iman ettim ama madem Allah öyle, niye sakat çocukları yaratıyor?” diyen birisine “Haşa, tövbe estağfurullah, ne biçim söz, böyle şey konuşulur mu? Madem müminsin, Allah’tan niye şüphe ediyorsun?” diyoruz. Peygamber aleyhisselam da aynı şeyi bu şekilde her söze karışan için söylüyor, dedikodu yapan için söylüyor.

Gerçekten Allah’tan korkan, ayetteki “Hesabını vereceksiniz konuştuklarınızın” sözünü anlayan, Muaz radıyallahu anh’a “Cehenneme niye giriyordu insanlar madem dillerinin hesabını vermeyeceklerdi?” diyen sözün ne demek istediğini anlayan bir Müslüman, kesinlikle dikkatli konuşur, dikkatli konuşmak zorunda. Aksi takdirde dilini kontrol edemeyen bedenini ateşte yakar. İstediğin kadar iyi Müslüman ol, sadaka ver, ne yaparsan yap. Çünkü dilinle konuştuğun şeyler bir mümini incittiği zaman kıyamet günü bir helalleşme olacak. Her yaptığımız gıybet, her yaptığımız dedikodu birilerine tuttuğumuz oruçları vermemizi gerektirecek. Ne ile ilerleyeceğiz kıyamet günü?

Değerli kardeşlerim, diline hâkim olamayanın karşısına çıkacak en önemli problem, onun sır tutamayan birisi olması. İstese de sır tutamaz. Onun dudağına fermuar taksan, böyle el kol işaretiyle yine anlatır onu, rahat edemez. Bu bir hastalık. Sır tutmamak da hainlik; emin olmanın aksidir. Toplumu geren sadece şeytan değildir; bu dedikodular da toplumu geriyorlar. Ve yalana, iftiraya kapağı aralıyorsun; kalp hastası olduğun için haset, kibir, nefret… Kıyamet günü hesabı verilecek problemlere kapı aralamış oluyoruz. Susmayı öğrenmek; ketum olmak değil ama.. ölçülü konuşmayı bilmek gerek. Dil Allah’ın nimeti. Şimdi çok konuşmayacağız diye ilk pratiği eşine yapıp beş senedir hâlâ “Nasılsın hanım?” demeyecek misin? Çok konuşmamak için. Bu da ikinci tuzağa düşürmek olur şeytanın. Konuşmanın ibadet olduğu yer de var; sadaka yerine geçtiği yerler var. وَالْكَلِمَةُ الطَّيِّبَةُ صَدَقَةٌ Tatlı bir söz, iyi bir sadakadır diyor sallallahu aleyhi ve sellem Efendimiz. Ketum ol maddesi yok.

&

Biz ahirete iman etmeyenler gibi yaşayıp dünyada istediğimiz gibi konuşmak, istediğimiz gibi dinlemek, her istediğimize bakmak hakkına sahip değiliz. Onlar serbesttirler. Neden serbesttirler? Hiçbir hesap vermeyecekleri yere gidiyor kâfirler çünkü. Kur’an-ı Kerim’de kâfirlere herhangi bir hesap sormayacağız buyuruyor Allah-u Teala. Neden? Hesap yerine gitmeyecek; sıratı geçince hesap başlıyor, onlar sıratı geçmeyecekler ki. Mümin hesap verecek. Biz herhangi bir şekilde imanımıza zarar vermeyi asla kabul etmiyorsak ki elhamdülillah etmeyiz, imanımıza zarar verecek şeyi de kabul etmeyiz. Lakırdı, gevezelik… Budur işte. Düşünebiliyor musunuz kardeşler? “Gevezeler kıyamet günü bana en uzak olanlarınızdır.” buyuruyor Peygamberimiz aleyhisselam. Bundan daha öteye bir tehdit ne olur ki Müslüman için? Yahu cennete girmişsin, Allah lütfetmiş, bütün dünyada hasretin olan Peygamberin elini öpmek, yanında durmaktan men ediliyorsun; “Çok gevezeydin sen” çünkü. Bir insan için bundan daha büyük bir kalp ağrısı olabilir mi? E bu kadar da ağır ceza olur mu? Biraz da ağır bir ceza, onu da yargılattırır şeytan şimdi. Ee, edepli müminle geveze mümin arasındaki farkı Allah ayırmazsa bu adalet olur mu? Birisi ağzının ucuna kadar geliyor söz, ahireti hatırlayıp susuyor; haklı olduğu halde susuyor. Öbürü haklı haksız bakmadan açıyor itfaiye hortumunu, söndürüyor her şeyi. Bunların ikisini aynı tutarsa Allah, adalet olur mu? Allah âdildir.

Kelimeleri hatta Kur’an-ı Kerim, “Kaliteli kelime seçin” buyuruyor. Kâfirlerle konuşurken bile daha güzel sözcük bulup konuşun diyor Kur’an. Sözcüğün daha kalitelisi olur mu? Olur tabii. “Gel lan buraya” demekle “Gelir misin?” demek aynı değil işte bak. Aynı sözcük; bir öyle bir böyle baktığında biri çirkin duruyor. “Ne oldu lan?” demekle “Neyin var?” demek aynı değil; biri kaba duruyor. Kâfirle bile konuşurken daha kaliteli kelime seçin, Allah buyuruyor: وَقُل لِّعِبَادِي يَقُولُوا الَّتِي هِيَ أَحْسَنُ ۚ “Kullarıma söyle, tatlı söz seçsinler, tatlı sözler kullansınlar” buyuruyor.

Bunların demek ki, yani konuştun konuşmadın onun hesabı var; seçtiğin kelimenin de hesabı, ses tonunun da hesabı var. Adalet de buna deniyor işte; buna da adalet denir. Bunu tartarsa bir terazi, o Allah’ın terazisi… Kim kabul eder? Doktor kendi bıçağı ile değil de evdeki ekmek bıçağı ile ameliyat etse seni kabul ediyor musun? Ne farkı var? Kesiyor işte ikisi de. Var mı böyle bir şey ya? Biri dokunmadan yırtar gibi kesiyor, anlamıyorsun. Öbürü testere ağzı gibi; kurban kesmiyorsun ki insan kesiyorsun. Kaldı ki kurban keserken bile bileylenmiş bıçakla yapın diyor Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem.

&

Değerli kardeşlerim, Mücadele Suresi’nin 6. ayetini hangi masada daha çok oturuyorsak onun üstüne yazalım. Bu ayette Allah buyuruyor ki: يَوْمَ يَبْعَثُهُمُ اللّٰهُ جَمِيعًا فَيُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُواۜ اَحْصٰيهُ اللّٰهُ وَنَسُوهُۜ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ شَه۪يدٌ۟  “Onlar unuttular ama Allah unutmuyor ve sayıyor her şeyi.” “Ahsâhullâhu ve nesûh.”.  36 sene önceki şeyi söylüyorsun sen; yıllar bizim için geçiyor, Allah için geçmiyor. Annene karşı, dayına karşı, dedene karşı, amcana karşı, eşine karşı, arkadaşına karşı, dinine karşı söylediğin çirkin bir sözü helalleşme gerektiriyorsa, helalleşmediysen, tövbe etmediysen: “Ahsâhullah.” Allah bir kere yazdı.

Ne ansiklopedi kadar sözcükler çıkaracak Allah karşımıza; kim bilir 50 ciltlik sözcükler, “Bunlar senin kullandığın sözcükler” diyecek Allah. Mesela hangimiz? Bizim gibi yaşlıların zaten defteri dürülmüştür de, gençlere sorayım daha 10 senedir hayatta olanlar: Hangi sözcüğü kaç defa kullandığımızı sayabilecek var mı içimizde? “Çek git lan” sözünü kaç defa kullanmışızdır mesela. Ama Allah biliyorr. “Ahsâhullâhu ve nesûh.” Onlar unutuyor, Allah sayıyor.

Onun için o Allah’tır zaten. Bir anaya bir babaya 280 sene önce söylenmiş bir söz; adamın mezarda kemiği kalmadı. Kim hatırlayacak onu? Ne söyleyenin kemiği kaldı ne dinleyenin kemiği kaldı; gitti herkes bu dünyadan. Ama kayıtlarda var. Seçime yakında ikide bir toplumsal barış kanunu da çıktı; Allah’ta öyle bir kanun yok, oylarımıza muhtaç değil çünkü; hiçbir şeyimize muhtaç değil. Tolerans yok Allah yanında. Kardeşlerim, kâfire bile söven biri dirilecek kıyamet günü ve kâfirle helalleşecek. İşin berbatı da bu zaten; ne ile ilerleyeceksin kâfirle? Tabii. Mümine zulmeden Yahudi’den de hesap görülecek kıyamet günü ama tersi de olacak.

Çünkü o her türlü laneti hak etmiş olabilir kâfir olduğu için; ağzının ölçüsünü bozamazsın sen. Der ki eski âlimlerimiz: إِنَّ الْكَلِمَةَ إِذَا لَمْ تَخْرُجْ مِنَ الْفَمِ فَالْإِنْسَانُ مَالِكُهَا، فَإِذَا خَرَجَتْ كَانَ أَسِيرَهَا. Söz, Müslümanın ağzında esirdir; onu konuştu mu Müslüman, o sözün esiri haline gelir, hem dünyada hem ahirette.

Kardeşlerim, en kolayı bunun şudur: Söz orucu tutacağız. Yıl 365 gün, 24 saat. Nasıl Ramazan-ı Şerif gününde iştahımız çekse de “cennet var, cehennem var” deyip yemiyoruz; gereksiz sözleri de oruçlu olduğumuz için yemeyeceğiz. Öyle bir oruç çeşidi icat etmek zorundayız; bir kereliğine de bozmayacağız bu orucu.

Bir enteresan örnek zikredeceğim kardeşlerim. Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem buyuruyor ya “şu gevezeler benden en uzaktır” diye.

بَيْنَمَا رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَعْضِ أَسْفَارِهِ، وَامْرَأَةٌ مِنَ الْأَنْصَارِ عَلَى نَاقَةٍ، فَضَجِرَتْ فَلَعَنَتْهَا، فَسَمِعَ ذَلِكَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ: ” خُذُوا مَا عَلَيْهَا وَدَعُوهَا، فَإِنَّهَا مَلْعُونَةٌ ” لَا تَدْعُوا عَلَى أَنْفُسِكُمْ، وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَوْلَادِكُمْ، وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَمْوَالِكُمْ، لَا تُوافِقُوا مِنَ اللهِ سَاعَةً يُسْأَلُ فِيهَا عَطَاءٌ، فَيَسْتَجِيبَ لَكُمْ

Hayvanlarınıza beddua etmeyin, çocuklarınıza, eşlerinize beddua etmeyin. Çünkü bu beddua sizin boş bulunduğunuzu gösteriyor. Çocuğuna beddua ediyorsun, melekler de “amin” dedi. Okula giderken çocuk düştü arabanın altında, parçalandı, sakat kaldı. Kim bakacak ona? Sen bakacaksın. Kime beddua etmiş oldun? Kendine. Bir yolculukta aleyhissalatu vesselam Efendimiz, hayvanı yorulmuş bir sahabe dürtüyor dürtüyor gitmiyor hayvan; ona beddua etmiş. “İşte şöyle olası hayvan, Peygamberin kafilesinden beni geri bırakacaksın” diye. Beddua etmiş hayvanına. Duymuş Efendimiz bu sözü; hayvanını durdurup geri dönmüş. “Bindiği hayvana beddua eden “Hanginizdi?” demiş. “Efendim ya Resulallah gitmiyor işte hayvan.” “Benim kafilemde beddualı bir hayvanla dolaşma, ayrıl bizden.” Hayvan; deve lan, deve ya. E çocuk olursa bu, eş olursa?

Değerli kardeşlerim, bir örneği ömrümüzün sonuna kadar unutmayın. Bir Ramazan günü Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem evinden, hücre-i saadetinden çıktı mübarek, yüzü tebessüm ederek ashabının yanına gitmek istiyordu. Fakat ashabının yanına gelince buyurdu ki – Ubade bin Samit isimli sahabenin hatırasını dinliyoruz – buyurdu ki:

أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ يُخْبِرُ بِلَيْلَةِ الْقَدْرِ، فَتَلاحَى رَجُلانِ مِنَ الْمُسْلِمِينَ، فَقَالَ: «إِنِّي خَرَجْتُ لأُخْبِرَكُمْ بِلَيْلَةِ الْقَدْرِ، وَإِنَّهُ تَلاحَى فُلانٌ وَفُلانٌ فَرُفِعَتْ، وَعَسَى أَنْ يَكُونَ خَيْرًا لَكُمْ، الْتَمِسُوهَا فِي السَّبْعِ وَالتِّسْعِ وَالْخَمْسِ»

“Hangi gece Kadir Gecesi’dir onu Allah bana bildirdi bu akşam. Ben de size ‘Filan gece Kadir Gecesi’dir’ demek için evden çıkıyordum.

Şu şu şu arkadaşlarınız yüksek sesle tartışıyorlardı, birbirlerine kaba sözler söylediler. Onların o bereketsizliği yüzünden Allah unutturdu bana, hatırlamıyorum şimdi hangi gecedir. O sebeple Kadir Gecesi ne zamandır bilinmez.” Herhalde onlar ana baba birbirlerine küfredecek şekilde konuşmadılar; ama Medine’de konuşulmaması gereken, ayarları bozulmuş sözler söylediler demek ki. Sözlerimiz uçmuyor kardeşlerim; “Ahsâhullâhu ve nesûh.” Biz “uçtu gitti söz” zannediyoruz, kalıyor.

Peygamber aleyhisselamın, Allah zihnine “Şu gecedir Kadir Gecesi, git müjde et ümmetine” diye bildirmiş. Üç tane sahabi de tartıştıklarından dolayı bereketsizlik olmuş, Allah da unutturmuş Peygamber’e hangi gün olduğunu. “20’sinden sonra bir gün arayın” buyuruyor; bütün bilgimiz bu. 27’yi biz garanti ediyoruz ki ama var bizim de bazı işte yeteneklerimiz; ama 27 olma ihtimali var, çünkü son 20’den sonraki günlerin içinden bir gece o zaten.

Değerli kardeşlerim, eşimizle, çocuklarımızla evdeki bir lakırdımızın bize Kadir Gecesi gibi ne değerli şeyler kaybettirmiş olacağını yıllardır hiç düşünüyor musunuz? Bizi hiç duymadıkları halde siyasetçilerin yüzünden yaptığımız tartışmalar caminin bahçesinde, bazen caminin içinde, iftar sofrasında… Siyasetçinin senden haberi yok, seni adam yerine koyduğu da yok zaten. “O şöyleydi, böyleydi, haklıydı, haksızlıktan, siz niye böyle ettiniz, niye böyle ettiniz…”den dolayı neler kaybetmiş olabiliriz? Medine’dekiler Kadir Gecesi’ni kaybettilerse biz Sivas’ta, İstanbul’da, Trabzon’da, Rize’de, Artvin’de, Samsun’da neler kaybetmiş olabiliriz? Söz boş değil, hiçbir söz uçup gitmiyor.

Başka bir örneği Müslim Sahih’inde rivayet ediyor kardeşlerim. Yine iki sahabe oturmuşlar- buna çok dikkat edin, aman Allah’ım, buna çok dikkat – oturmuşlar, üçüncü bir kişiyi konuşuyorlar. O ikisinden biri öbürüne diyor ki: “O var ya o, bu af maf görmez kıyamette, bunu affetmez Allah.” Niye söylüyorlar bunu? Yani biliyorlar, işte komşusu filan günahı işliyor, şöyle yapıyor, böyle yapıyor. Cündüb bin Abdillah isimli sahabe diyor ki: “Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem geldi, buyurdu ki: عَنْ جُنْدَبٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَدَّثَ: ” أَنَّ رَجُلاً قَالَ: وَاللَّهِ لاَ يَغْفِرُ اللَّهُ لِفُلاَنٍ. وَإِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ: مَنْ ذَا الَّذِي يَتَأَلَّى عَلَيَّ أَنْ لاَ أَغْفِرَ لِفُلاَنٍ فَإِنِّي قَدْ غَفَرْتُ لِفُلاَنٍ وَأَحْبَطْتُ عَمَلَكَ.” ‘Allah bana vahyetti: Benim mağfiretimi kim bloke ediyor içinizde? Niye karışıyorsunuz benim kimi affedeceğime?’ ‘O, Allah bunu affetmez’ dediğiniz adamı affettim; öyle diyeni de affetmeyeceğim.” buyurdu. Kalplere hükmedemezsin. Lakırdının ağır bir bedeli.

Biz yüksek bir markayız kardeşlerim; göklerde üretildik biz. Sosyal medya düzeyine inemeyiz biz. “O öyle sünnettir değildir, o şudur budur.” Kimsiniz? Sen kimsin? Allah biri için seni savcı gönderdi mi? Haberimiz olmadı bizim. Sen garantilediğinde mi diğer Müslümanların hükmünü veriyorsun? İşimiz mi bu bizim? Peygamber Aleyhisselâm, “Ben karışmam kalplerinize; duyduğumu, gördüğümü anlarım sadece.” buyuruyor. Sen ne karışıyorsun? Ne buyurdu: “Benim mağfiretimi kim engelliyor, kim bloke ediyor sizden? Olmaz, af dediğinizi affettim, siz kaldınız bu sefer.”

Kardeşlerim, bilgi sahibi olmak, konuşma hakkına sahip olmayı gerektirmez; aksine daha fazla susmanı gerektirir. Bir sosyal münafıklık peydah oldu; herkes herkes hakkında konuşur. İşin garibi de 5 kişi buradayken başkasının aleyhinde konuşuyorlar.  Onlardan biri gidiyor, onun aleyhinde konuşmaya başlıyorlar bu sefer; “Onun da aslında bir şeyi yoktu” diyorlar. Üçü gidiyor, o üçünün aleyhinde konuşuyorlar. Çünkü sen bir kere leş yemeye başladın mı senin leşini de yerler sonra. Kural bu. Biz sadakamız sayılacak sözler konuşmak zorundayız; vebalimiz olacak sözleri niye konuşalım? Yeteri kadar derdimiz var bu dünyada, ahiret için de yeteri kadar endişemiz var. İyisi mi, ağzımıza sahip olalım, iki bacağımızın arasına sahip olalım; Peygamber aleyhisselam da bize cenneti versin.

Nureddin Yıldız Hoca Efendi

Dini Siteler

BENZER KONULAR:

• Konuşma adabı
• Konuşma adabı Nedir Kısaca
• Konuşma adabı ile ilgili ayetler
• Peygamberimizin Konuşma adabı ile ilgili tavsiyeleri nelerdir? Kısaca yazınız
• Konuşma ve dinleme adabı
• Tümünü görüntüle.
• Dini soru sor Cevap Al
• Dini soru sorabileceğim site arıyorum ?
• Dini soru sor Cevap Al Sitesi Hakkında Bilgi
• Dini soru sor kimin?
• Dini soru sor imamlar cevaplıyor
• Tümünü görüntüle.