Cuma namazında hutbe dinlemek

Question

Cuma namazında hutbe dinlerken konuşanın namazı, telefona bakanın namazı, aklında dünyalık meseleler geçip onları düşünmesi, saçıyla oynaması vb. hareketler yapanın namazı kabul olur mu?

CEVAP:

Çok önemli bir meseleye temas ettiniz. Cuma namazında hutbeyi dinlemek, namazın sıhhat şartlarından biridir. Hutbe, Cuma namazının farzının ön şartıdır. Dolayısıyla hutbe okunurken yapılacak davranışlar, kişinin namazının sahih olup olmamasını etkileyebilir. Konuyu ayet ve hadislerle açıklayayım:

1. Hutbeyi Dinlemenin Gerekliliği

Allah Teâlâ şöyle buyurur:
“Cuma günü namaza çağrıldığınız zaman Allah’ın zikrine koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz bu sizin için daha hayırlıdır.”
(Nûr, 62; Cum‘a, 9)

Buradaki “Allah’ın zikri”nden maksat, çoğu müfessire göre hutbedir. Çünkü hutbe, Cuma namazının ayrılmaz bir parçasıdır.

2. Hutbe Sırasında Konuşmak

Rasûlullah (s.a.s) şöyle buyurmuştur:

“İmam hutbe okurken yanındaki kardeşine ‘sus’ dersen bile boş söz söylemiş olursun. Kim boş söz söylerse artık onun için Cuma sevabı yoktur.”
(Buhârî, Cum‘a 39; Müslim, Cum‘a 14)

Bir başka rivayette:
“Hutbe okunurken konuşan kimsenin Cuması yoktur.”
(İbn Mâce, İkâmetu’s-salât 93; Ahmed b. Hanbel, Müsned II/300)

Buradan anlaşılıyor ki hutbe sırasında konuşmak, hatta başkasını susturmak için bile olsa, hutbenin sevabını götürür.

3. Hutbe Sırasında İlgisiz İşlerle Meşgul Olmak

Sadece konuşmak değil, hutbe okunurken saçla, sakalla oynamak, telefonla uğraşmak, sağa-sola bakmak da aynı hükme girer.

Hadiste şöyle buyrulmuştur:
“İmam hutbe okurken, senin saçınla, sakalınla oynaman bile ‘lehiv’ (boş meşgale) sayılır.”
(Ebu Dâvûd, Salât 217; Nesâî, Cum‘a 24)

Yani hutbe anında Allah’tan gayrı şeylerle meşgul olmak, sevabı azaltır, kişiyi hutbenin feyzinden mahrum eder.

4. Hutbe Sırasında Dünya Düşünceleri

Kalbe gelen dünya düşünceleri insanın elinde değildir. Hutbeyi dinlemeye çalışırken akla gelen vesveseler veya dünyalık şeyler namazı geçersiz kılmaz, fakat huşûyu eksiltir. Burada sorumluluk, düşünceleri kovup tekrar hutbeye yönelmektir.

5. Namazın Sahih Olup Olmaması

Hutbe sırasında konuşmak veya telefonla ilgilenmek, Cuma namazını batıl etmez; yani namaz kılınmış olur.

Ancak hadislerde belirtildiği üzere, kişinin Cuma sevabı eksilir, hatta tamamen boşa gidebilir.

Bu nedenle kişi farzı yerine getirmiş olsa da hutbenin kazandırdığı büyük ecirden mahrum kalır.

Sonuç:

Hutbe sırasında konuşan, telefona bakan, saç-sakal veya elbise ile oynayan kimse namazını kaybetmez, ama Cuma sevabından mahrum kalır.

Hutbe anında kalpten geçen dünyalık düşünceler günah değildir; önemli olan kendini toparlayıp hutbeye yönelmektir.

Rasûlullah’ın (s.a.s) tavsiyesi: “Hutbe okunurken sükût edip can kulağıyla dinlemek”tir.

Dini Siteler

BENZER KONULAR:

Leave an answer