Şafii mezhebine göre Cemaatle namaz ve imamlık ve cemaatle ile ilgili hükümler

CEMAATLE NAMAZ NASIL KILINIR SORU CEVAP

S. 1. Cemaatle namaz kılmanın hükmü nedir, bu hüküm kimler için geçerlidir ve hangi hallerde düşer?

C. 1. Mukim erkekler hakkında beş vakit farz namazı – kazalar hariç cemaatle kılmak farz-ı kifayedir. Kadınlar ile yolcular hakkında cemaat sünnettir. Aynı şekilde kaza namazlarını da cemaatle kılmak sünnettir. Cumada cemaat, farzı ayındır. Cemaatin en çok müekked olduğu vakit sabah namazı, sonra yatsı sonra ikindi namazıdır. Cemaat, en az bir imam ile bir memumdan olur ve erkekler için camide olması daha faziletlidir. Islatan yağmur veya kar, çamur, geceleyin rüzgâr, aşırı sıcak veya soğuk, iştah çe kici bir yiyeceğin veya içeceğin hazır olması, abdest sıkışıklığı, can veya mal emniyetsizliği, hastalık veya hastalanma gibi haller, cemaat farziyetini kaldıran özürlerdir.

S. 2. Cemaat namazında iktidanın (imama uyma) şartları nelerdir?

C. 2. Cemaatin sahih olabilmesi için şartları:
1. İmama uyan kişi ihram tekbiri ile beraber uyma veya cema at niyeti getirmelidir. Bu niyet ihmal edilirse namaz münferit olarak akdolur. Cemaat niyeti olmaksızın imama tabi olunursa namaz bozulur. Cumada ise ihramda cemaat niyeti zorunludur, çünkü Cuma için cemaat şarttır. İmam hakkında imamet niyeti getirmek zorunlu değildir. Ancak Cuma bundan müstesnadır, çünkü Cuma namazı için imamlık niyeti vaciptir.
2. İmama uyan kişi yer olarak imamın önüne geçmemelidir, eğer önüne geçerse namazı bozulur. Bu konuda ayak topuğuna itibar edilir. İmama uyanın imamla aynı hizada durması zarar etmez ancak mekruh olur. İmamla memum arasında üç ziradan bir zira yaklaşık 50 cm.) fazla olmaması sünnettir. Aynı şekilde iki saf arası da bundan fazla olmamalıdır. Memumun tek başına bir safta durması mekruhtur.
3.Intikallerde ve namazın diğer rükünlerinde imama tabi olun malıdır. Yani memumun fiili, imamınkinden sonra ve imam bitirmeden olmalıdır. Eğer imamla aynı anda hareket ederse, mekruh olup cemaat ecrini azaltır fakat namazı bozmaz. Me mumun imamdan bir rükün geri kalması mekruhtur, iki uzun rükün geri kalırsa namazı bozulur. Kısa rükünler buna dâhil değildir. Memumun geç okuma gibi bir özrü varsa, imamdan üç uzun rükün geri kalması zarar etmez ancak bundan fazla olursa namazı bozulur. Üç rükün geri kalması özrü (örneğin geç okuyan memum) için yeterli değilse bulunduğu konumu bırakıp imama tabi olmalı ve selamdan sonra eksik kalani ta mamlamalıdır. Imam çok hızlı okuyorsa memum okuyabildiği kadar okuyup imamla birlikte rükû etmesi vaciptir, aksi takdir de namazı bozulur’. Memum bir rükün imamın önüne geçerse, örneğin imamdan önce rükû edip itidale kalkarsa haram olur ancak namazı bozulmaz. İki rükün öne geçerse, örneğin itidal den sonra secdeye eğildiği halde imam hala kıraatte ise namazı bozulur.
4. İmamı veya saffın bir kısmını görmek ya da duyuranı duymak gibi imamin hareketlerinden haberdar olmalıdır.
5. Imamla memum arasında mekân olarak fazla bir aralık olmamalıdır. Şöyle ki:
a- İkisi camide değilse, aralarında büyük bir mekân ayrılığı olmaması şarttır. Bunun üç durumu vardır:
1.Sahra gibi açık bir alanda iseler, aralarındaki mesafe 300 haşemi ziradan (yaklaşık 150 m) fazla olmaması gerekir.
2.Ayrı binalarda iseler, örneğin imam bir evde memum da başka bir evdeyse, yukarıdaki şarta ilaveten -eğer imamın bulunduğu bina memumun bulunduğu binanın sağ veya sol tarafında ise iki binayı birleştiren bir saffın olması gerekir.
2.Imam camide bazı memumlar dışandaysa, cami ile dışarıda duran ilk memur arasındaki mesafe 300 ziradan fazla olma malıdır.
a- İkisi de camide ise, aralarındaki mesafe ne kadar olursa olsun uyma sahihtir. Aralarında duvar varsa bir geçiş olduğu takdirde yine sahih olur. Cami sathının kapısı kapalıyken de memum imama uyabilir. Imam ile me mum arasındaki pencerenin kapatılması caiz değildir.

S. 3. İmamın şartları nelerdir?

C. 3. Özet olarak imam olacak kişide şu şartların bulunması gerekir:
1. Memum (imama uyan kişi), imamın namazının batıl olduğunu düşünmemelidir. Mesela iki kişi kıblede içtihat edip her biri farklı bir yönü itikat ederse, bunlardan biri diğerine uyamaz.
2.İmam ümmi memum kari olmamalıdır. Ümmilikten kasit, Fatiha’yı doğru okuyamamaktır. Örneğin bir harfe veya led deye halel getirecek şekilde okumak, tat olmak, yersiz şedde yemek veya harfleri değiştirmek gibi. Fe’fa (fa harfini tekrarla yan), tam tam (ta harfini tekrarlayan), tecvit kurallarını değiş tirecek şekilde yanlış okuyan kişiye uymak mekruhtur. Aynı durumda olan kişiler birbirlerine uyabilir.
3. İmam kadın memum ise erkek olmamalıdır.
4. İmam namazını iade edecek biri veya kendisi de başka bir ima ma uymuş olmamalıdır.

S. 4. Namaz kılanın hakkında sütrenin hükmü nedir ve kaç türü vardır?

C.4. Namaz kılan için sütre müstehap ve üç türü vardır:
1. Duvar, direk vb.
2.Dikilmiş sopa veya eşya,
3.Seccade gibi bir sergi sütre olabilir.
Birinci ve ikinci mertebedeki sütrenin bir zira nın üçte biri kadar yüksek olması ve namaz kılanla arasında üç ziradan fazla bir mesafe olmaması ge rekir. Üçüncü mertebedeki sütrenin üç zira uzun olması ve namaz kılandan üç zinadan daha uzak olmaması şarttır. Namaz kılan kişi yerinden naklola namaz. Kendisiyle sütre arasından geçenleri engellemesi sünnettir.

S. 5. Cemaatte neler menduptur?

C. 5. Cemaatte bazı şeyler imam hakkında bazı şeyler de memum hak kında menduptur.

S. 6. Imam hakkında mendup olan şeyler nelerdir?

C. 6. Imam için birçok mendup vardır, bunlardan bazıları şunlardır:
1. Namazı fazla uzanmamalıdır, ancak namaz kılanlar rıza göste rirlerse uzatabilir.
2. Ihram tekbirini, nakil tekbirlerini, “Semi Allah’u limen deh” sözünü ve selamı sesli okumalıdır.
3. Vakit girip cemaat geldiğinde namazı erken kılmalıdır.
4.Sünnet kılanları beklemelidir.
5. Kendisine tabi olmak isteyeni beklemelidir.

S. 7. Namazı faziletli vakitte kılmak mı daha iyidir yoksa cemaatin çoğalmasını beklemek için geciktirmek mi?

C. 7. Namazı vaktin evvelindeki faziletli zamanda kılmak, cemaatin çoğalmasını beklemekten daha faziletlidir.

S. 8. Kıraatte masbukun (imama yetişemeyip geri kalan memum) hükmü nedir?

C. 8. Fatiha’yı okumak bir rükündür, ancak memum kişi rükûda veya rüküdan önce imama yetişirse, (Fatiha’dan önce sünnetlerle uğraşmamışsa) Fatiha’nın rükünlüğü düşer ve imama tabi olması vacip olur. Bu durumda masbuk kişi, özrü olmaksızın imama tabi olmayıp gecikir ve imam rükûdan itidala kalkarsa, bir rekâti kaçırmış olur fakat namazı bozulmaz. Eğer iki rükün gecikirse namazı bozulur. Masbuk kişi Fatiha’dan önce sünnetlerle
meşgul olursa, bu sünnetler miktarı Fatiha’dan okuması gerekir, aksi takdir de namazı bozulur. Bu durumda ise üç uzun rükün gecikebilir.

S. 9. İmam tarafından yerine geçirilen masbuk, eksik kalan namazını tamamlamaya kalktığında, diğer memumların beklemesi mi yoksa ayrılması mı daha iyidir?

C. 9. Bekleyip birlikte selam vermeleri daha iyidir.

S. 10. Yatsı ile akşam namazları cem-i takdim olarak cem-i edildiğin de, akşam namazından sonra teravih namazı kılınabilir mi?

C. 10. Evet, kılınabilir, çünkü yatsı namazının kılınmasıyla teravih vakti başlamış olur.

S. 11. Cemaatin en azı kaç kişidir?

C. 11. Cemaat, Cuma dışında, en az imamla birlikte bir memum olmalıdır.

S. 12. Caminin görevli imamı hazır bulunurken cemaatle namaz kılmak mekruh mudur?

C. 12. Evet, eğer camii yol üzerinde değilse mekruhtur. Ancak çarşı pazar camileri gibi yol üzerinde bulunan camilerde imamı hazırken onsuz cemaatle namaz kılmak mekruh olmaz.

S. 13. Teyemmüm azasında cebire bulunan kişiye uymak sahih midir?

C. 13. Hayır, ona uymak sahih değildir. Çünkü bu kişi namazını iade etmek durumundadır.

S. 14. Su ve toprak bulamayan kişiye uyulabilir mi?

C. 14. Hayır, ona ve namazını iade etmek zorunda olan herkese iktida edilemez.

S. 15. Ümmi birisine uyulabilir mi?

C-15: Doğruyu öğrenme gücü varsa, namazının batıl olduğundan, uyulamaz. Ancak gereken zaman ve çabayı göstermesine rağmen öğrenmekten aciz kalmışsa, kendi emsallerine imamlık yapabilir.

S. 16. “El hamdu lillahi” deki bir harfe, Hi’ya mesela halel getiren iki kişiden biri diğerine uyabilir mi?

C. 16. Evet, yerine okudukları harf değişik olsa da biri diğerine uyabilir.

S. 17. Fatiha’da manaya zarar vermeyen bir yanlışı olan kişiye -mesela “na’budu”daki Ba’yı esre veya üstün ile okusa uyulabilir mi?

C. 17. Evet, uyulabilir, çünkü bu yanlış manayı değiştirmiyor.

S. 18. İhram tekbirine hale getiren ve doğrusunu öğrenmekten aciz olan kişinin hükmü nedir?

C. 18. Namazı sahihtir ve kendisine uyulabilir. Kendisine uyan kişininde kendisi gibi olup olmaması fark etmez.

S. 19. Doğrusunu öğrenme imkânı olduğu halde ihram tekbirini yanlış okuyana uyulabilir mi?

C. 19. Uyan kişinin baştan beri bu yanlıştan haberi varsa namazı olmaz. Namaz esnasında öğrenirse namazı baştan almalıdır. Namazdan sonra öğre nirse namazını iade etmelidir.

S. 20. Tahiyyatta az bir yanlışı olup doğrusunu öğrenmekten aciz olanın hükmü nedir?

C. 20. Bu, namazin sıhhatine ve uymaya zarar vermez.

S. 21. Tahiyyatta az bir yanlışı olup doğrusunu öğrenme imkânı olan kişinin hükmü nedir?

C. 21. Ona uyan kişi, durumunu biliyor ve doğru okuyorsa namazı bo zulur. Namaz bittikten sonra öğrenirse namazı sahihtir, bir şey yapması ge rekmez.

S. 22. Peygamber (sas)’e salât veya selamı az yanlış okuyanın hükmũ nedir?

C. 22. Bu durumda da, tahiyyatta geçen tafsilat geçerlidir.

S. 23. İmam, imamet niyetini getirirken me’mumu belirtmesi gere kir mi?

C. 23. Bunun gerekliliği yoktur, belirtip hata ettiği takdirde, Cuma na mazi, iade edilen namaz, cemi takdim ve nezir namazları dışında zarar etmez.

S. 24. İmam abdestsiz veya cünüpse me’mum namazını iade etmeli midir?

C. 24. Cuma dışında memum namazını iade etmek zorunda değildir.Ancak imam-Cuma veya diğer namazlar- iade etmelidir ve bunu kasten veya sehven yapmış olması da fark etmez.

S. 25. Memum hakkındaki menduplar nelerdir?

C. 25. Memum hakkındaki mendupların bazılan şunlardır: İmamın ihram tekbirine yetişmesi, o esnada hazır bulunması, imamdan hemen sonra ihrama başlaması, söz ve fiillerde imamı takip etmesi, yalnız erkek ise ima min sağında durması menduptur.

S. 26. İmamın arkasında sünnet olan saf tutma şekli nasıldır?

C. 26. Sünnet saf şekli: İmamın hemen arkasında erkekler saf nutar, onlardan sonra çocuklar, onlardan sonra (eğer varsa) eşcinseller, onlardan sonra da kadınlar saf tutar.

S. 27. Kişi sünnet kılarken cemaat namazına başlandığında ne yapmalıdır?

C. 27. Cemaati kaçırmayacaksa sünneti tamamlaması menduptur.

S. 28. Kaza namazı kılarken cemaat namazına başlanırsa ne yapılmalıdır?

C. 28. Hazır vaktin çıkma endişesi yoksa kaza namazını tamamlamak vaciptir.

S. 29. Kişi sabah namazını kılarken cemaatle namaz kılınmaya başlanırsa hükmü ne olur?

C. 29. Vakit bol ise namazını kesip cemaate tabi olmalıdır. Eğer vakit dar ise namazını kesmesi haramdır.

S. 30. Akşam veya yatsı kılarken cemaat oluştuğunda hüküm ne olur?

C. 30. Üçüncü rekáta kalkmışsa hükmü sabah namazı gibidir. Ondan önce ise, cemaati kaçırma endişesi yoksa namazını iki rekât nafileye çevirip cemaate tabi olmalıdır. Kaçirma endişesi varsa olduğu yerde kesip cemaate tabi olur.

S. 31. Cemaat namazında neler mekruhtur?

C. 31. Cemaat namazında bazı mekruhlar imama, bazıları memuma has ve bazıları da müşterektir.

S. 32. İmam hakkındaki mekruhlar nelerdir?

C. 32. Cemaatin rizası olmadan uzatması, rükû ve son teşehhüt dışında yetişen kişiyi beklemesi mekruhtur.

S. 33. Memum hakkındaki mekruhlar nelerdir?

C. 33. Memum hakkındaki bazı mekruhlar şunlardır: İmamla aynı hizada durması, imamdan üç ziradan fazla uzak durması, fiillerde ayrılması, yalnızken imamın solunda durması, tek başına bir safta durması ve bir ön ceki saf dolmadan başka bir saf oluşturması mekruhtur.

S. 34. Kişi safta yer bulamazsa ne yapmalıdır?

C. 34. Saftan birisini çeker ve onunla saf tutar.

S. 35. Saftan adam çekmenin şartları nelerdir?

C. 35. Bunun dört şartı vardır:
1.Kişinin çekildiği saf iki kişiden fazla olmalıdır.
2. Çekilen kişinin bunu kabul edeceği zannı olmalıdır.
3. Ayakta çekilmelidir.

S. 30. Akşam ve yatsı kılarken cemaat oluştuğunda hüküm ne olur?

C. 30. Üçüncü rekáta kalkmışsa hükmü sabah namazı gibidir. Ondan önce ise, cemaati kaçırma endişesi yoksa namazını iki rekât nafileye çevirip cemaate tabi olmalıdır. Kaçirma endişesi varsa olduğu yerde kesip cemaate tabi olur.

S. 31. Cemaat namazında neler mekruhtur?

C. 31. Cemaat namazında bazı mekruhlar imama, bazıları memuma has ve bazıları da r: İmamla aynı hizada durması, imamdan üç ziradan fazla uzak durması, fiillerde ayrılması, yalnızken imamın solunda durması, tek başına bir safta durması ve bir ön ceki saf dolmadan başka bir saf oluşturması mekruhtur.

S. 34. Kişi safta yer bulamazsa ne yapmalıdır?

C. 34. Saftan birisini çeker ve onunla saf tutar.

S. 35. Saftan adam çekmenin şartları nelerdir?

C. 35. Bunun dört şartı vardır ;
1.Kişinin çekildiği saf iki kişiden fazla olmalıdır
2. Çekilen kişinin bunu kabul edeceği zannı olmalıdır
3. Ayakta çekilmelidir
4.Çeken kişi, ihram tekbirinden sonra çekmelidir.

S. 36. Namaz ikame edilirken sünnete başlamanın hükmü nedir?

C. 36. Namaz ikame edildikten sonra sünnet kılmak mekruhtur.

S. 37. İmam ve me’mumun müşterek oldukları mekruh nedir?

C. 37. Her birinin diğerinden yüksek bir yerde olması mekruhtur.

S. 38. Kimlerin imamlığı doğru değildir?

C. 38. On kişinin imamlığı doğru değildir:
1.Kâfir
2.Deli
3.Baygın
4.Sarhoş
5.Mümeyyiz olmayan çocuk
6.Kendisi de başka bir imama uymuş kişi
7.Başka bir imama uymuş olma şüphesi olan kişi
8.Namazını iade etmek zorunda olan kimse
9.Manaya zarar verecek şekilde Fatiha’yı yanlış okuyan kişi
10.Üzerinde zahir bir necis bulunan kimse imam olamaz.

S. 39. Halleri bilindiğinden dolayı, kimlerin imamlığı doğru olmaz?

C. 39. Halleri malum olduğunda, dört kişinin imamlığı doğru değildir:
1. Abdestin veya namazın vaciplerinden birisine hale getirdiğin den dolayı, uyanın nazarında namazının batil olduğu kişi
2. Vücudu veya elbisesi ya da bunlara değen bir şey üzerinde muaf tutulmayan bir hafif necisin bulunduğu kişi
3. Doğrusunu bildiği halde manayı değiştirecek bir yanlışı kasten yapan kişi
4.Fatiha dışında dil sürçmesinden dolayı manayı bozan bir hatası olup öğrenme imkânı olduğu halde öğrenmeyen ve haram ol duğunu bilen kişinin imamlığı sahih değildir.

S. 40. Kim sadece kendi altındakilere imam olabilir?

C. 40. Eşcinsel, erkekliği zahir olana da eşcinsele de imam olamaz.
Ancak kadın için imamlığı sahih olur.

S. 41. Kim ancak emsaline imam olabilir?

C. 41. Kadın, ümmi ve Fatiha’da manayı değiştiren hatası olup öğren mekten aciz olan kişi ancak emsallerine ve kendilerinden daha düşük olanlara imam olabilir.

S. 42. Kimler diğer namazlarda imam olabildikleri halde Cuma na mazında imamlıkları doğru değildir?

C. 42. Yolcu, köle, mümeyyiz olamayan çocuk, durumu meçhul olan abdestsiz ve üzerinde muaf tutulmayan hafif bir necisin bulunduğu kişi (du rumu belli değilse), eğer sayı-ki sayı kırktır- onunla tamamlanıyorsa, Cuma namazında imam olamaz. Ancak diğer namazlarda imamlığı sahihtir.

S. 43. Kimlerin imamlığı sahih olmakla beraber mekruhtur?

C. 43. Aşağıdakiler:
1.Fasik ve bidati küfür olmayan bidatçi
2. Fe’fa: Kıraatte Fa harfini tekrarlayan kişi 3. Ve’va: Vav harfini tekrarlayan kişi
4.Müstahak olmadığı halde imamlığı elde etmiş ve manayı boz mayan bir yanlışı olan kişi
5.Manayı bozmayacak şekilde Fatiha’yı yanlış okuyup, öğren mekten aciz olan kişi
6.Pisliklerden sakınmayan kimse
7.Kötü mesleklerden sakınmayan kişi
8.İnsanların çoğunun sevmediği kişi
9.Fisk ehliyle muaşerette bulunan kişi
10.Zina çocuğu, eğer namazın başında kendisine uyulmuşsa. Lakit gibi babası belli olmayan da zina çocuğu gibidir.

S. 44. Zina işleyen kişinin emsallerine imamlığı mekruh mudur?

C. 44. Hayır, mekruh değildir.

S. 45. Kimin imamlığı evlaya muhaliftir?

C. 45. Mülakat çocuğu ve mükateb, muba az (yarı köle) da olsa kölenin imam olamaması daha iyidir.

S. 46. İmama uyulduktan sonra imamlığa ehil olmadığı ortaya çı karsa hükmü ne olur?

C. 46. Ehliyetsizliği gizli kalamayan açık bir sebebe dayanır ve namaz dan sonra ortaya çıkarsa, namazın iade edilmesi vacip olur, çünkü bauldır. Eğer ehliyetsizliği namaz esnasında anlaşılırsa, yeni baştan başlanmalıdır. Ayrılma niyetiyle devam etmek caiz olmaz. Memum açık olmayan bir ne denden dolayı namazdan sonra anlarsa, bilmediğinden dolayı mazur olup namazını iade etmesi gerekmez ve cemaat sevabını da kaçırmış olmaz. Ehliyetsizliği namaz esnasında oluşursa, istinaf (yeni baştan başlama) ge rekmez, olduğu yerden devam edilir ve namaz tamamlanır. Imam namaza devam ettiği takdirde memum ayrılmalıdır.

S. 47. Makama göre imamlığa en uygun kişi kimdir?

C. 47. Bu, aşağıdaki tertibe göre düzenlenir:
1. Vali -cenaze namazı dışında- sorumluluk bölgesinde imam lik valinin hakkıdır. Validen kasit, siyasi yönetici, mahkeme hâkimi (kadı) veya vekilleridir
2. Görevli imam, eğer devlet başkanı tarafından tayin edilmişse yöneticilerden önce gelir.
3. Ev sahibi, ev arîye olsa dahi ev sahibi evinde imam olmayadaha layıktır.
4.İare veren iare edenden önce gelir.

S. 48. Masbuk / sonradan yetişen kimdir?

C. 48. Masbuk, Fatiha okunurken imama yetişip Fatiha’yı okuyabilecek kadar zaman bulamayan kişiye denir.

S. 49. Masbukun kaç hali vardır?

C. 49. Masbukun üç hali vardır:
1. İhram tekbiri getirmeden rükûa giden bir imama uyan masbuk,
2. İhram tekbirinden hemen sonra rükûa giden bir imama uyan masbuk,
3.İhram tekbirinden sonra rükûa giden bir imama uyup ancak doğru bir şekilde Fatiha’yı okuyacak kadar zaman bulamayan masbuk.

S. 50. Bu üç halin hükmü nedir?

C. 50. Birinci ve ikinci durumda imamla rükûa gitmesi vaciptir. Fatiha ise, imam üstlendiğinden dolayı düşer. Üçüncü durumda, okuyabildiği kadar Fatiha’yı okur gerisi düşer.

S. 51. İlk iki durumda me’mum kişi Fatiha’yı okuyabilir mi?

C. 51. Hayır, bu durumlarda kıraat ne vacip ne de sünnettir.

S. 52. İlk iki durumda, imam rükûdan kalkana kadar masbuk Fatiha’yla meşgul olursa hükmü ne olur?

C. 52. Bu durumda bir rekâtı kaçırmış olur.

S. 53. Bu durumda önce rükûa gidip sonra imama uyması caiz midir?

C. 53. Hayır, önce imama uymak durumundadır.

S. 54. Bu hallerde imam secde için eğilene kadar masbuk kıraatle meşgul olup gecikirse hükmü ne olur?

C. 54. Ayrılma niyeti etmemişse, namazı bozulur, çünkü iki fiili rükün gecikmiş olur.

S. 55. Birinci durumda kaç tekbir getirmesi gerekir?

C. 55. Biri ihram diğeri rükü için olmak üzere, iki tekbir getirmek zorundadır.

S. 56. Bir tekbirle hem ihram hem de rükûa gitmeyi niyet ederse veya sadece rükû niyet ederse ya da hiçbir şey niyet getirmezse hükmü ne olur?

C. 56. Bütün bu şekillerde namaz akdolmaz.

S. 57. Masbuk yavaş okuyorsa ne yapmalıdır?

C. 57. İmamla birlikte rükû etmelidir, kıraati tamamlamak için geri kalamaz.

S. 58. Yavaş okuduğundan gecikip imamla birlikte rükû etmezse neolur?

C. 58. Bu haram olmaz ancak imam rükûun en azından kalkana kadar kıraatle meşgul olur gecikirse bir rekâtu kaçırmış olur. Fakat imam ve cema atten ayrılıp namazına münferit olarak devam edebilir.

S. 59. Bu üç durumda ne zaman rekâta yetişmiş olur?

C. 59. İmam rükûun asgarisinden kalmadan rükü edip mutmain olursa rekâta yetişmiş olur.

S. 60. İmamla birlikte rükûda mutmain olmasının kesinliği şart midır?

C. 60. Evet, şarttır. Ancak kör veya karanlıkta imamdan uzak olan için, galip zan yeterlidir.

S. 61. İmam alışılmışın dışında çabuk okur ve memum Fatiha’yı düzgün okumak için gereken zamanı bulamazsa ne yapmalıdır?

C. 61. Bu durumda memum her rekâtta masbuk sayılır ve Fatiha’yı okuyabildiği kadar okur imamla birlikte rükü eder, sünnetlerle uğraşmaz.

S. 62. Memum rekâtın başında imama yetişip imam rükûa gidene kadar ihram getirmezse hükmü ne olur?

C. 62. Bu durumda imam rükûun en azından kalkmadan, rükû edip mut main olursa rekâta yetişmiş olur.

S. 63. Münferit olarak ihram edip Fatiha’yı okuyacak kadar zaman geçmesine rağmen okumayıp rükûda bir imama uyarsa, bu durumda kıraat düşer ve masbuk sayılır mı?

C. 63. Evet, bu halde kıraat düşer ve masbuk sayılır.

S. 64. Memum rükûdan önce imama yetiştiğinde, kalan zamanın Fatiha’ya yetip yetmeyeceğinden şüphe ederse ne yapmalıdır?

C. 64. Rekâta yetişmiş sayılır, Fatiha’yı okuması gerekir ve imamla birlikte rüku gitmese dahi rekâti kaçırmış olmaz.

S. 65. Masbuk, bir tekbir sesi duyup kendi imamının tekbiri zanne derek rükûa gider, sonra öyle olmadığını anlayıp tekrar kıyama kalktı ğında imamı rükûa giderse ne yapmalıdır?

C. 65. Gecikip rükûda kaçırdığı miktar kadar Fatiha okumalıdır.

S. 66. Bu mesbuk, imamla birlikte rükû’a yetişmezse, rekâtı kaçır olur mu?

C. 66. Evet, bu durumda rekâtı kaçırmış olur.

S. 67. Münferit olarak ihram edip Fatiha okuduktan sonra rükuda bir imama uyarsa, rekâta ulaşmak için imam ruküdan kalkmadan önce rükûa varıp mutmain olmak şart mıdır?

C. 67. Evet, bu şarttır.

S. 68. Masbuk acele edip imam rükûdan kalkmadan, Fatiha’yı bi tirir ancak imamla birlikte rükûda mutmain olamazsa rekâta yetişmiş olur mu?

C. 68. Evet, yetişir.

S. 69. Masbuk hakkında neler müstehaptır?

C. 69. Masbuk için müstehap ların bazıları şunlardır: Gerekli zikirlerde, başladığı konumdan bir sonrakine geçmek için gereken zikirlerde ve birinci tahiyyattan kalkarken elleri kaldırmada imama uyması, eksik kalan namaz sini tamamlamak için imam ikinci selamı verdikten sonra kalması müste haptır.

S. 70. Secdede veya tahiyyatta imama uyulursa, oturmak için tek bir getirmek sünnet midir?

C. 70. Onun için tekbir gerekmez çünkü bu konumlar masbuk için sayılmaz.

S. 71. Masbuk imamın selamından sonra kalktığında tekbir getir meli midir?

C. 71. Hayır, bu onun için oturuş olmadığından dolayı tekbir getirmez.

S. 72. Bu durumda hemen kalması gerekir mi?

C. 72. Masbuk için oturuş yeri olmayan bütün konumlardan hemen kalkması vaciptir. Eğer bilerek ve kasten mutmain olacak zamandan daha fazla durursa namazı bozulur.

S. 73. Masbuk Fatiha’nın bir kısmında imama yetişir ve ihramdan sonra iftitah duası ile meşgul olursa veya susup imamı dinlerse hükmü ne olur?

C. 73. Bu durumda imama ulaştığı andan itibaren olan kıraat miktaıni okumak için geri kalması gerekir. Eğer rüküda imama yetişir ve mutmain olursa rekâti sayılır, aksi takdirde imama uyar ve selamdan sonra bir rekât kılar.

S. 74. Bu masbuk, imam rükûdan kalkana kadar gereken miktarı tamamlamazsa hükmü ne olur?

C. 74. Imama uyması gerekir, rükû edemez. Eğer bilerek ve kasten rükü ederse namazı bozulur.

S. 75. Bu masbukun ne zaman imamdan ayrılması vacip olur?

C. 75. İmam secde için eğilmeye başladığı halde daha gereken kıraat miktarını tamamlamamışsa ayrılmalıdır. Çünkü Kıraati tamamlama ve imama uyma gibi iki vacip çelişkisi ortaya çıkar.

S. 76. Kıraati tamamlamadan rükû ederse ne olur?

C. 76. Bu durumda namazı bozulur.

S. 77. İmama yetişme (masbuk sayılmama) nedir?

C. 77. Fatiha’nın itidalli bir şekilde okunabileceği zamanda imama uymaktır.

S. 78. Yetişen kişi, Fatiha’yı okumadan imamla rükû etmesi caiz midir?

C. 78. Hayır, kıraati tamamlamadan rükû edemez.

S. 79. Yetişen kişi, kıraat için geri kalırsa hükmü ne olur?

C. 79. İki fiili rükün geri kalmadıkça namazın normal akışına devam edebilir. Ancak imam secdeye gitmeye başladığında hala kıyamda ise, ay nima niyet etmelidir, aksi durumda, eğer bir özür yoksa namazı bozulur.

S. 80. Yetişen kişi, hangi özürlerle imamdan üç rükün geri kalabilir?

C. 80. Aşağıdaki özürlerden dolayı imama yetişmiş kişi, üç uzun rükün geri kalması caizdir:
1.Memum geç, imam normal okuyorsa; eğer imam hızlı okuyor sa memum masbuk hükmüne geçer. Geç okumak, ancak do ğuştan dilde olan bir acizlik olduğu takdirde özür sayılır, buna göre zahir vesvese özür olmaz. Zahir vesvese, kıyamın veya kıyamın büyük bölümünün uzamasına sebebiyet verdiği zaman dilimine sığan vesvesedir. Hafif vesvese ise zamanı bundan daha az olanıdır.
2.Memurum, kendi rüküundan önce, imamın rükúundan sonra ki raati veya bir bölümünü terk etmede gecikir ve buradaki şüphe kıraati bitirmeden önce olursa geri kalmakta mazurdur.
3.Dalgınlıktan veya unutmaktan kıraati terk edip sonra hatırla mak; bu da şu şekillerde olur: Kendi rüküundan önce, imamın rüküundan sonra ve imamın da rükudan önce hatırlamak. Bu üç şekilde, kıraat için, imamdan üç uzun rükün geri kalınabilir. Eğer hem kendi hem de imamın rükûundan sonra kıraatin terk edildiği hatırlanırsa okumak için kıyama geri dönülmez.
4. İmam rükuya gitmeden önce kreatin tamamlanacağı zannıyla, euzü ve iftitah duası gibi sünnetlerle meşgul olunması da bu kabil özürlerden sayılır.

5. İmama yetiştiğinde kalan zamanın kıraat için yeterli olup ol mayacağında şüphe edilirse, imam rükûa gitmeden önce kıraat tamamlanmadığı takdirde geri kalınabilir.
6.İmamın Fatiha’dan sonra sünnet olan sekteyi yapacağını zan nederek, kıraati erteleyip bu sekte esnasında okumayı düşü nürken, imam sektede durmayıp rükûa giderse, kıraat için gerikalınabilir.
7. Aynı şekilde imamın sure okuyacağı zannıyla Fatiha ertelenip imam sure okumadan rükûa gittiği takdirde kıraat nedeniyle geri kalınabilir.
8.Müktedi/memum olduğunu unutarak imam rüküa gittiği halde daha kıraati tamamlamışsa gecikebilir.
9.Namazda olduğunu unutarak Fatiha’yı veya bir bölümünü oku madan imam rükû ederse, gecikip kıraati tamamlamak zorundadır.
10.Birinci tahiyyatı tamamlayana kadar imamla birlikte Fatiha’ okuyacak kadar yeteri zamanı kalmazsa geri kalması muaftır
11.Mütemekkin şekilde oturmuş halde tahiyyatta uyuya kalır ve uyandığında imamın rükûundan önce kıraat için yeteri vakti bulamazsa geri kalabilir.
12.İkinci secdeden kalkarken imamın tekbir sesini duyup birinci tahiyyata oturduğunu zanneder ancak imam tahiyyata oturma dan üçüncü rekâta kalkar ve Fatiha’yı okuyup rükü için tekbir getirdiğinde, memum bunun tahiyyattan kıyama kalkma tekbiri sanarak ayağa kalkar ve imamın rüküda olduğunu fark ederse, gecikip Fatiha’yı okuması lazımdır.
13.Bir tekbir duyup imamın tekbiri sanarak rükü eder ancak ima min rükû etmediğini görürse, geri kalkıp kalan Fatiha’yı ta mamlaması gerekir ve bunun için geri kalması özür sayılır.
14.Kuran’dan bir kısım okuyacağını nezreder, imam rükūa gitmeden nezrettiği kısmı tamamlayamazsa, tamamlamak için geci kebilir.
15. Izdihamdan dolayı secde etme imkânı yoksa secde etmek için geri kalabilir.

S. 81. Kendi rükûundan sonra, imamın rükûundan önce Fatiha’yı okumakta şüphe etmenin hükmü nedir?

C. 81. Geri kıyama dönülüp Fatiha okunmalıdır.

S. 82. Bu kişi imamla birlikte rükû ettikten sonra kıraatte şüphe ederse hükmü ne olur?

C. 82. Bu durumda kıyama geri dönemez, imama tabi olmak zorunludur ancak bir rekât kaçırmış olur.

S. 83. Üçüncü rekâtta Fatiha’yı okuduğunu hatırlamanın hükmü nedir?

C. 83. Söz konusu rekât sayılmış olur.

S. 84. Bitirdikten sonra kıraatin bir kısmını okumadığında şüphe etmenin hükmü nedir?

C. 84. Bu şüphe zarar etmez.

S. 85. Imamla birlikte kıyama kalktığında secde etmediğine veya secdeye vardığında rükû etmediğine dair şüphe etmenin hükmü nedir?

C. 85. Geri dönmek fahiş muhalefet olacağından, imama tabi olmak zorunludur ancak selamdan sonra bir rekât kılınır.

S. 86. Hangi hallerde memum terk ettiği rükne geri döndüğünde fahiş muhalefet olmaz?

C. 86. İstihare oturuşunda veya kıyama kalkarken ikinci secdede, imam rükûdan kalkarken rükûda şüphe edilip geri dönüldüğünde muhalefet fahiş olmaz.

S. 87. İmamla birlikte kıraatin tamamlanmayacağı bilindiği halde sünnetlerle uğraşmak özür müdür?

C. 87. Hayır, bu durum özür sayılmaz.

S. 88. Secdede izdiham yaşamış kişi, imamın rükûundan önce, gelen rekâtın kıyamına kalktığında ne yapmalıdır?

C. 88. Normal namazına devam edip rekâtinı tamamlar. Eğer imam kıyamda ise okuyabildiği kadar Fatiha’yı okur, imam rükûda ise imama tabi olur ve Fatiha’yı imam üstlenir. Böylece rekâta ulaşmış olur. Eğer itidal de imama yetişirse bir rekâtu kaçırır.

S. 89. Memum secde etme imkânı bulana kadar imam diğer rekâtın rükûuna varırsa ne yapmalıdır?

C. 89. Secde etmesi caiz değildir, imamla birlikte rükuya gitmesi vacip tir. Bu durumda ona birinci rekâtın rükû ve itidalinden ve ikinci secdeden toplam bir rekât oluşur.

S. 90. Memum yeni secde imkânı bulmuşken, imam itidala başlarsa durumu ne olur?

C. 90. Namazı bozulur ve bu durumda ayrılma niyeti de fayda etmez, çünkü imam dört uzun rükün öne geçip beşinciye başlamıştır.

S. 91. Namaz esnasında imama uyma niyeti getirmek sahih midir?

C. 91. Mekruh olmakla beraber caizdir, ancak cemaat fazileti hásıl olmaz

S. 92. İmamı belirtmenin hükmü nedir?

C. 92. İmama işaret edilir veya belirtilen kişi olduğu anlaşılırsa namaz sahihtir, başka biri olduğu ortaya çıkarsa namaz bozulur.

S. 93. İmamı belirtmek vacip midir?

C. 93. Hayır, vacip değildir. Ancak aynı yerde birkaç imam varsa han gisine iktida edildiği belirtilmelidir.

S. 94. İmama uyma niyetinin hükmü nedir?

C. 94. Vaciptir. Eğer imama uyma niyeti getirilmeden veya getirilme sinde şüphe edilerek bir fiilde imama tabi olunursa namaz bozulur.

S. 95. Fatiha tamamlanmadan rüküda imama tabi olup uyma niyetinde şüphe etmenin hükmü nedir?

C. 95. Bu durumda namaz bozulmaz, ancak hemen kıyama geri dönüp Fatiha okunmalıdır, çünkü iktida olmamıştır.

S. 96. İmamın nakillerinden nasıl haberdar olunur?

C. 96. İmamı görerek veya sesini duyarak ya da cemaati görerek yahut duyuram (imamın hareketini yüksek sesle duyuran) duyarak imamin nakil lerinden haberdar olunur.

S. 97. İmam cami içinde memum da dışında olup aralarında engel varsa, hükmü ne olur?

C. 97. Imamın veya duyuranın sesini duymak yeterli değildir. Imama ulaşılan girişte, sağında veya solunda imama uymuş birileri olmalıdır ve buna rabita (bag) denir.

S. 98. Rabitanın şartları nelerdir?

C. 98. Rabitanın üç şartı vardır:
1. Imamı veya memum birilerini görmelidir. Kör olması veya ka ranlıkta olup imamı veya onunla beraber olanları görmemesi, uymak için kafi olmaz.
2. Tabi olanlara nispeten imam olması sahih olan Dolayısıyla erkekler için kadın, rabita olamaz.
3. İmama direk ulaşması mümkün olmalıdır.

S. 99. Rabitaya tabi olan kişinin neler yapması olduğu için, memum gerekir?

C. 99. Rabita, imam konumunda olduğu için memnun hakkında bazı gereklilikler doğmaktadır, bunlardan bazıları şunlardır ; rabıtanın önüne geçilmemeli ondan önce ihram tekbiri getirilmemeli fiillerde ona muhalefet etmemeli ve eğer birkaç kişi iseler biri belirtilmelidir.

S. 100. Hangi sünnetlerde memumun imama tabi olması vaciptir?

C. 100: Üç kısım sünnette imama tabi olması vaciptir:
1. Hem yapmak hem de terk etmek hususunda uyması vacip olan sünnetler, tilavet secdesi gibi. Memum bu konuda imama tabi olmak zorundadır, imam secde ederse etmeli, bırakırsa bırakmalıdır.
2. Sadece yapmakta uyulması vacip olan sünnetler, sehiv secde- si gibi. İmam yapmadığı takdirde memum imamın selamından sonra yapabilir.
3. Terk etmekte uyulması vacip olan sünnetler, birinci teşehhüt gibi. İmam terk ettiği takdirde memum da terk etmelidir.

S. 101. Hangi sünnetlerde muhalefet fahiş olmaz ve memum imama uymayabilir?

C. 101. İki sünnette imama uymamak fahiş olmaz, bu sünnetler istiraha oturuşu ve kunuttur.

S. 102. Memumun imamla aynı hizada durmasının hükmü nedir?

C 102. Mekruhtur ve cemaat fazileti kaçırılmış olur.

S. 103. Memumun imamdan üç arşından fazla uzak durması cemaat faziletini kaçırır mı?

C. 103. Evet, üç arşından (yaklaşık 1.5 m) fazla uzak durduğu takdirde cemaat sevabına nail olmak.

S. 104. Memumun imamın önüne geçme ölçüsü nedir?

C. 104. Ayakta ve rüküda ayak topuklarına itibar edilir, dolayısıyla topukları imamın topuklarının önüne geçmemelidir. Secdede dizlere, oturuşta kalçaya itibar edilir. Yatan için alın, sırt üstü yatan için de baş – eğer buna itimat edilebilirse – itibara alınır.

S. 105. İmam ile memum Kâbe içinde olduklarında, hangi hallerde iktida uyma sahih olur?

C. 105. Memum imamın karşısında veya arkasında ya da sağında yahut solunda durması hallerinde iktida sahih olur.

S. 106. İmam Kâbe’nin içinde memum dışında olursa hangi tarafa yönelmedir?

C. 106. Bu durumda istediği yöne yönelebilir.

S. 107. İmam Kâbe’nin dışında memum içinde ise, ne şekilde iktida etmelidir?

C. 107. Surt imamın yüzüne doğru gelmediği takdirde, her konumda iktida edebilir.

S. 108. Hangi durumda namazda imamın önüne geçmek zarar verir (namazı bozar)?

C. 108. İmamın önüne geçildiği kesin olarak bilinirse zarar verir, eğer şüpheliyse zarar etmez.

S. 109. Hangi durumlarda imamın önüne geçmek zarar etmez?

C. 109. Korku namazında ve çatışma esnasında imamın önüne geçmek zarar etmez.

S. 110. Memum imamdan önce veya birlikte niyet getirirse hükmü ne olur?

C. 110. İki durumda da namazı sahih olmaz.

S. 111. Memum, tüm niyetinin imamınkinden önce olduğunda şüphe ederse hükmü nedir?

C. 111. Eğer ihram (niyet getirme) esnasında veya ihramdan sonra na maz içinde şüphelenip bir rükün kılınacak kadar zaman geçtiği halde hatir lamamışsa, namazı olmamıştır. Eğer selamdan sonra şüphe etmiş ve hatırla- mış, fasıl uzun olsa da zarar etmez.

S. 112. Memumun fiillerde imamla birlikte davranmasının hükmü nedir?

C. 112. Memum imamla birlikte hareket ederse, namazı bozulmaz ancak mekruh olur ve cemaat faziletini kaçırır. Ihram tekbiri bundan müstes nadır, çünkü iktida niyeti getirilerek imamla birlikte ihram tekbiri getirilirse namaz olmaz.

S. 113. Mendup sözlerde de imamla birlikte hareket ekmek mekruh mudur?

C. 113. Evet, mekruhtur. Ancak “âmin” demek, üç ve dört rekâtlı mazlarda birinci tahiyyat ve sessiz rekâtlarda Fatiha’yı birlikte okumak müstesnadır.

S. 114. Hangi şartlarda kerahet gerçekleşir?

C. 114. Imamla birlikte davranmanın mekruh olmasının iki şartı vardır:

1. Kasit olmalıdır, tesadüfen olursa mekruh olmaz.
2. Mekruh olduğu bilinmesi gerekir, aksi durumda mekruh değildir.

S. 115. Hangi durumda memumun ihrami, imamın ihramından õnce olması caizdir?

C. 115. Namaz esnasında iktida ederse caizdir.

S. 116. Sözlü bir rükünle imamın önüne geçmek namazı bozar mı?

C. 116. Ihram tekbiri ile birinci selam dışındaki sözlü rükünlerde ima mi geçmek namazı bozmaz. Ancak imamdan önce tekbir getirilirse namaz akdolmaz, selam verilirse namaz bozulur.

S. 117. Rüků ve ikinci secde gibi fiili bir rükünde kasten imamın önüne geçmenin hükmü nedir?

C. 117. Imamın bulunduğu konuma geri dönmek sünnettir. Sehven öne geçilse dönme ile bekleme arasında muhayyerlik (isteye bağlı) doğar.

S. 118. Bilmeyerek veya unutarak muhalefeti fahiş bir rükün de (imam ikinci secdedeyken kıyama kalkmak gibi) öne geçmenin hükmü nedir?

C. 118. Imamın bulunduğu rükne geri dönmek vacip olur.

S. 119. Peş peşe olmayan iki rükün öne geçmenin hükmü nedir?

C. 119. Bu durumda namaz bozulmaz, ancak bilerek ve kasten yapılırsa haram olur.

S. 120. Cehalet veya unutma gibi bir özürden dolayı peş peşe olan iki rükünde imamı geçmenin hükmü nedir?

C. 120. Bununla namaz bozulmaz ancak bu rükünlerin bir itibarı kal maz. Tedarik (telafi) edilmediği takdirde o rekât iptal olur ve imama tabi olup selamdan sonra bir rekât kılınmalıdır.

S. 121. İmamla memum arasındaki kapı çivilenirse iktida bozulur mu?

C. 121. Namaza başlamadan önce çivilenirse, iktida bozulur, namaz esnasında çivilenirse zarar etmez.

S. 122. İmamla memum arasında kapısız bir duvarın bulunmasının hükmü nedir?

C. 122. Bu durumda iktida caiz olmaz.

S. 123. Kapıları birbirine açılan mescitlerin hükmü nedir?

C. 123. Geçen hükümlerde tek mescit hükmünde olur.

S. 124. Mescit bahçesinin hükmü nedir?

C. 124. Mescit bahçesi mescit hükmündedir.

S. 125. Mescidin minaresi ve damının hükmü nedir?

C. 125. Bunlar da mescit hükmündedir.

S. 126. Ne çeşit bölme iktidaya zarar vermez?

C. 126. Imamın veya imamla beraber olan birinin görülebildiği ve me mum sirtinı kıbleye dönmeden, normal yürüyüşle imama ulaşabildiği böl me, iktidaya zarar vermez.

S. 127. Memum sehvettiği takdirde ne yapmalıdır?

C. 127. Memur sehiv ederse ondan sehiv secdesi düşer. Ancak imam sehvettiği takdirde imamla sehiv secdesi etmek zorundadır.

S. 128. Cemaate yetişmenin miktarı ne kadardır?

C. 128. Az da olsa namazın bir bölümüne yetişildiği takdirde namaza yetişilmiş olur. Bu bölüm, namazın başından olabileceği gibi ortasından veya sonundan da olabilir.

S. 129. Ne zaman cemaat kaçırılmış olur?

C. 129. Sadece birinci selama yetişilirse cemaat kaçırılmış olur.

S. 130. Namazın sonunda imama iktida eden memum ne yapmalıdır?

C. 130, Oturup imama tabi olmalıdır. Daha ayaktayken imam selam verinse, bilerek ve kasten oturması haramdır. Oturduğu takdirde imamın selamından hemen sonra kalkması gerekir.

S. 131. Nelerle iktida kesilir?

C. 131. Olüm, abdest bozulması, vücut veya elbise üzerinde temizle nemeyen bir necisin oluşması gibi nedenlerden dolayı imamın namazdan çıkmasıyla iktida kesilmiş olur.

S. 132. Iktida kesildiğinde memum ayrılma niyeti getirmeli midir?

C. 132. Imam namazdan çıktığı takdirde ayrılma niyetine gerek kalmaz.

S. 133. İktida kesildiği halde imamın namaz halinden çıkmaması nin hükmü nedir?

C. 133. İktidanın kesildigi bilindiginde hemen ayrılma niyeti getirmedir.

S. 134. Imamin kendini imamlıktan çıkarmasının hükmü nedir?

C. 134, Iktida kesilmez, dolayısıyla hiç imamlık niyetini getirmeye kıyasen- memumun sehvini hamleder.

S. 135. Hangi hallerde az cemaat çok cemaatten daha faziletli olur?

C. 135. Aşağıdaki hallerde:
1 Çok olan cemaatin imamına iktida mekruh ise (fasık imam gibi).
2. Imam hızlı memum ise kıraate yetişemeyecek kadar geç okuyorsa,
3. Imam usandinci şekilde namazı uzatıyorsa,
4.Namaz faziletli vakitten tehir ediliyorsa,
5. Imam imamlıga layık degilse,
6. Cemaati çok olan imam duyulmuyor diğeri duyuluyorsa,
7.Cemaati az olan imam üç camiden (Kābe, Mescit Nebevi, Mes cit Aksa) birisinin imamı ise, cemaati az olan daha faziletlidir.

S. 136. Eşcinsel, tüysüz çocuk ve kadın için, cemaat evde mi daha faziletlidir, camide mi?

C. 136. Onlar için evde daha faziletlidir.

S. 137. Cemaat için camiye gitmek kime haramdır?

C. 137. Eşinin veya velisinin izni olamadan hür kadının ve efendisinin izni olamadan cariyenin camiye gitmesi haramdır.

S. 138. Kim için camiye gitmek mekruhtur?

C. 138. Fiziki güzelliği olan kadının -fitne endişesi olmadığı takdirde eşinin izni olmasına rağmen cemaat için camiye gitmesi mekruhtur. Eğer fitne endişesi varsa haram olur.

S. 139. Güzel kadına izin vermenin hükmü nedir?

C. 139. Fitne ortamında izin vermek haramdır. Fitne olmadığı takdirde mekruhtur.

S. 140. Cemaate gitmemek için kabul edilir özürler nelerdir?

C. 140. Bu konudaki özürler ikiye ayrılırlar: Genel özürler; özel özürler.

S. 141. Genel özürler nelerdir?

C. 141. Yağmur, rüzgâr ve yolda aşırı çamur gibi durumlar genel özürlerdir.

S. 142. Özel özürler nelerdir?

C. 142. Özel özürler çoktur, bunlardan bazıları şunlardır:
1.Aşırı derece acıkma ve susama
2. Abdest sıkışıklığı
3.Aşırı hastalık
4.Can, organ, menfaat, irz ve mal tehlikesi
5. Durumunu ispatlayamayan zor durumdaki borçlu
6. Affedilmesi mümkün olan bir cezadan korkma
7. Aylıklarında meşakkat olan arkadaşlardan geri kalma (yolcu için
8. Giyilecek uygun bir elbisenin olmaması 9.Kötü kokulu bir şeyin yenmesi
10. Hastaya bakmak
11. Götürüp getireni olmayan kör
12. Cilt ve cüzzam hastası
13. Yolda – defedilmesi zor – eziyet veren birilerinin olması
14. Uykunun basmasi
15. İmamın, tahiyyat, Peygamber’e salât gibi mühim bir sünneti terk etmesi
16. Aşırı ishal, bu özürlerle cemaat sorumluluğu düşer.
Kişi bu sebeplerden birisiyle cemaati terk ederse günahkar olmaz, Hatta bazı şartlar dâhilinde cemaat faziletine nail olur.

S. 143. Kişi cemaati terk etse de, niyet ettiği takdirde cemaat seva bını aldığı şartlar nelerdir?

C. 143. Bu şartlar dört tanedir:
1.Bu özür olmadığı takdirde cemaate gitmeyi niyet etmek
2. Özür olmadan önce cemaate devam eden biri olmak
3.Özrün kendi isteğiyle oluşmamış olması 4. Evde cemaat oluşturmanın mümkün olmaması

S. 144. Aşırı susuzluk ve açlık – vakit dar olduğu takdirde – cemaat özürlerinden sayılır mı?

C. 144. Hayır, sayılmaz namazı kılması gerekir.

S. 145. Abdest sıkışıklığı yaşayan kişi, vaktin darlığından, namaza başlaması mekruh mudur?

C. 145. Hayır, abdestinin bozulmayacağından eminse mekruh değildir.

S. 146. Kuş, çekirge gibi hayvanların ziraata zarar vermesi, cemaate gitmemek için özür sayılır mı?

C. 146. Evet, özür sayılır.

S. 147. Nezir namazının iadesi sünnet midir?

C. 147. Hayır, sünnet değildir.

S. 148. Su ve toprak bulamayıp abdestsiz namaz kılan kişi, namazi ni iade etmesi sünnet midir?

C. 148. Hayır, sünnet değildir.

S. 149. Namazını iade eden kişinin, imamın selamından sonra imamdan ayrılmış sayılacak kadar gecikmesinin hükmü nedir?

C. 149. Namazı bozulur, çünkü iade edilen namazın hepsi cemaatle olması gerekir.

S. 150. Namazın iadesini doğru bulamayan Hanefi veya Maliki bir imamın arkasında iade ile namaz kılan Şafinin namazı sahih olur mu?

C. 150. Evet, sahih olur çünkü itibara alınan memumun namazıdır.

Kolay Şafi fıkhı itisam yayınları

BENZER KONULAR:

• Cemaatle namaz Kılındığında Nasıl Niyet Edilir?
• Cemaatle namaz Kılarken Sübhaneke’yi Okuduktan Sonra Euzü Besmele Çekilir mi?
• Cemaatle namaz kılmanın önemi
• Kişi Eşi ve Çocuklarıyla Ailece Cemaatle namaz Kılabilir mi?
• Kişi Evde Eşi İle Cemaatle namaz Kılabilir mi?
• Tümünü görüntüle.