Paylaş
Şafi mezhebine göre Adak (nezir)
Question
Şafi’de Adak
S. 1. Nezrin (Adağın) tanımı nedir ve kaç çeşidi vardır?
C. 2. Nezir (Adak) sözlükte, iyi veya kötü vaat demektir. Istilahta: Şeriatta vacip olmayan bir ibadeti kendine vacip kılmaktır.
Çeşitleri üçtür:
1.Öfke nezri: Öfke anında sinirden yapılan nezirdir. Bu da ya teşvik için olur mesela “eğer şunu yapmazsam Allah için bu ibadet nezrim olsun” demek gibi veya men olmak için olur. Or neğin “eğer şunu yaparsam Allah için bu nezrim olsun” vaadi gibi yahut tahkik için olur. Söz gelimi “eğer söylediğim gibi değilse Allah için şu ibadeti yapacağım” şeklinde iltizam olur.
2. Mükâfat nezri: Bu, bir maksat üzerine yapılmış nezirdir. “Eğer hastan iyileşirse, Allah için bir koyun keseceğim” örneğinde olduğu gibi.
3. Mutlak nezir: Bu ise, bir maksada bağlamadan, Allah için her hangi bir ibadeti nezir etmektir. “Allah için bu kadar oruç tuta cağım” sözü gibi.
Nezir yapan kişi nezrini yerine yetirmelidir ve nezir yaptığı şeyin asga risi o ismi taşıma miktarı kadardır. Örneğin namaz nezredilmişse, en az iki rekât kılmalı, oruç nezredilmişse, en az bir gün tutmalı veya sadaka nezre dilmişse, mal sayılacak herhangi bir şey sadaka verilmelidir. İsyanda nezir olmaz (yani akdolmaz) ve aynı şekilde bir mubahı terk etmede de nezir olmaz. Örneğin et yemeyeceğim veya süt içmeyeceğim şeklinde nezir ya pilamaz. Öfke nezrinde nâzir (nezir yapan) nezri yerine getirme gücü yoksa yemin kefareti verebilir.
S. 2. Nezrin rükünleri nelerdir?
C. 2. Nezrin üç rüknü vardır:
1.Nazir: Nazirin şartlar:
. Müslüman olmalıdır. Ancak bu şart öfke nezdinde gerekli değildir.
. Özgür seçim olmalıdır. Zorla yaptırılmış nezir sahih değildir. .
2. Nezredilen şey: Bunun şartları:
. Allah için bir ibadet olmalıdır. Örneğin zina gibi günahlarda veya yemek yememek gibi mubahlarda ya da mekruhlarda ne zir olmaz.
. Farz-1 ayın türünden olmamalıdır. Örneğin öğle namazını kılmayı nezir ederse, batıl olur.
3. Lafız: Allah için gereklilik bildiren bir kelime olmalıdır. Ör neğin “gelecekte bunu yapacağım” veya “falanca için yapaca ğım” sözleriyle nezir olmaz.
Kolay Şafi fıkhı
itisam yayınları
Answer ( 1 )
Şafi mezhebine göre adak (nezir), kişinin Allah’a bir ibadeti yapmayı kendisine farz kılmasıdır. Adak, yerine getirilmesi gereken bir ibadet hükmündedir ve belirli şartlara uyması gerekir. İşte Şafi mezhebine göre adak ile ilgili bazı önemli hususlar:
1. Adak Çeşitleri
Şafi mezhebinde adaklar ikiye ayrılır:
Mutlak Adak (Mutlak Nezir): Şarta bağlı olmadan yapılan adaktır. Örneğin, “Allah rızası için üç gün oruç tutmayı adıyorum.”
Muallak Adak (Şarta Bağlı Nezir): Bir olayın gerçekleşmesine bağlanan adaktır. Örneğin, “Eğer hastam iyileşirse üç gün oruç tutacağım.”
2. Adakta Bulunma Şartları
Bir adağın geçerli olması için şu şartlar gerekir:
Adanan şeyin dinen yapılması mümkün ve mubah olması gerekir. Haram veya mekruh bir şey adanamaz.
Adanan şey, farz veya vacip kapsamına giren bir ibadet olmalıdır. (Örneğin, farz olan namazlar adak olarak adanamaz, ama nafile namaz adanabilir.)
Adakta bulunan kişinin akıl baliğ olması gerekir. Çocukların ve akıl hastalarının adakları geçerli değildir.
3. Adak Yerine Getirilmezse Ne Olur?
Şafi mezhebinde bir kişi adak adadıktan sonra bunu yerine getirmezse günah işlemiş olur. Eğer yerine getirilmesi mümkün değilse, yemin kefareti (on fakiri doyurmak veya giydirmek, buna gücü yetmezse üç gün oruç tutmak) gerekir.
4. Adak Kurbanı
Adak kurbanı sadece fakirlere dağıtılmalıdır, adağı yapan kişi ve ailesi bu kurbandan yiyemez.
Kesilmesi adanan bir kurban, belirlenen yerde kesilmelidir.
Sonuç
Şafi mezhebine göre adak, yerine getirilmesi gereken bir ibadettir. Şarta bağlı adaklar, şart gerçekleşirse yapılmalıdır. Yapılmazsa kefaret gerekir. Adanan şeyin İslam’a uygun olması şarttır.
Daha detaylı bir konu sormak isterseniz yardımcı olabilirim.