Şahitler huzurunda ve anne baba rızası ile Resmi nikahımızı yaptık ama dini nikahımızı daha yapmadık buna rağmen birbirimize helal mıyız bunu öğrenmek istiyorum. Alttaki yazıyı diyanet işleri başkanlığı sitesinde okudum bunun doğruluğunu teyit etmek istiyorum

CEVAP:

İslam’a göre nikâh, evlenme ehliyetine sahip ve aralarında evlenmelerine dinî açıdan bir engel bulunmayan kadın ile erkeğin (veya vekillerinin) şahitler huzurunda “seni nikâhladım, seninle nikâhlandım, seni eş olarak kabul ettim, seninle evlendim.” gibi yoruma ve inkara imkan vermeyecek sözlerle, birbirleriyle evlenmeleri konusunda karşılıklı rızalarını ifade etmelerinden (îcap ve kabul) ibarettir (İbn Nüceym, el-Bahr, III, 82-83). Bu nikâh akdinin gizli değil, evlenecek olanların kendi aileleri ve yakın çevrelerinin bilgisi dâhilinde icra edilmesi gerekir. Bütün şartların yerine getirilmesi neticesinde icra edilen bu şekildeki bir resmi nikâh, dinen de muteberdir. Nikâh dairelerinde kıyılan resmi nikâhlarda nikâh memurunun “evlenmeyi kabul ediyor musun?” şeklindeki sözün tarafların “evet” veya “kabul ediyorum” şeklinde verdikleri cevaplar bu akdin dinen geçersiz olmasını gerektirmez. Çünkü yapılan nikâh akdinin kesin olduğu hem resmi tescille hem de ortam karinesi ile sabittir.
Evlenecek kişiler resmi nikâhtan sonra, isterlerse evlerinde veya münasip bir yerde istedikleri kişilere Kur’an-ı Kerim’den bir bölüm okutup dua ettirip nikâh kıydırabilirler. Kurulan yuvanın mutluluklar getirmesi, salih ve sağlıklı nesillere vesile olması için dua edilmesi elbette iyidir. Bu aynı zamanda örfümüze de uygundur. Ancak günümüzde resmi nikâh olmadan dinî nikâh yapılması kadının ve çocukların haklarının korunması açısından uygun değildir. Nitekim Osmanlı Aile Hukuku kararnamesinde de şehrin kadısına kayıt yaptırılması şart koşulmuş ve nikâhın tescili üzerinde ısrarla durulmuştur.

CEVAP:

İslam hukukuna göre bir evliliğin (nikahın) Allah katında geçerli sayılması için bazı temel şartların yerine gelmesi gerekir. Bunların başlıcaları şunlardır:

İki tarafın da özgür iradeleriyle bu evliliği kabul etmesi (icap ve kabul),

En az iki Müslüman erkek veya bir erkek iki kadın şahidin bu akdi duymuş ve onaylamış olması,

Mehir (düğün hediyesi) belirlenmesi veya en azından bir mehirle evlenmeye niyet edilmesi,

Evlenecek taraflar arasında İslam’ın yasakladığı bir yakınlık (nesep, süt veya sıhriyet) bulunmaması.

Resmî nikah ise devletin koyduğu hukuki çerçevede, belediyelerde veya yetkili memurlar önünde yapılan bir işlemdir. Bu işlemde genellikle şahitlik, mehir gibi İslamî şartlar aranmaz; aksine, nüfus cüzdanları, sağlık raporu, yaş şartı gibi devletin belirlediği kriterler ön plandadır. Bu sebeple resmî nikah, İslamî nikah şartlarını otomatik olarak sağlamadığı gibi, onun yerine de geçmez.

Yani bir çift yalnızca resmî nikah yaptıysa ve İslam’ın aradığı şartları (özellikle şahitler huzurunda icap-kabul ve mehir) yerine getirmediyse, İslam hukukuna göre bu evlilik dini açıdan geçersizdir (sahih nikah yoktur). Bu durumda çift, dini nikah kıymadan bir araya gelirse, bu İslam’a göre zina kapsamında değerlendirilir.

Peki İslam resmî nikahı neden teşvik eder, hatta birçok âlim günümüz şartlarında onu zorunlu görür? Çünkü:

Resmî nikah, kadının ve çocukların nafaka, miras, boşanmada mal paylaşımı gibi yasal haklarını güvence altına alır.

Toplumda düzeni sağlar, anlaşmazlıkları resmî yollarla çözmeyi kolaylaştırır.

Müslümanların bir arada yaşadığı ülkelerde resmî nikahsız birliktelik, genellikle toplum nezdinde hoş karşılanmaz ve Müslümanların itibarına zarar verebilir.

Bu nedenle İslam âlimlerinin büyük çoğunluğu: “Resmî nikah dini nikah yerine geçmez, ancak dini nikah yapılmış olsa bile resmî nikah da yapılmalıdır. Müslüman, hem Allah’ın hükmüne hem de yaşadığı ülkenin hukukuna saygılı olmalıdır.” şeklinde görüş bildirir.

Sonuç olarak:

Yalnızca resmî nikah → Dini nikah sayılmaz.

Hem resmî hem dini nikah → İslam’a en uygun ve en güvenli olan budur.

Yalnızca dini nikah → Dini açıdan geçerlidir, ancak günümüzde hak kayıplarına yol açabileceği için resmî nikah da yapılmalıdır.

BENZER KONULAR:

• Resmi nikah bitmeden başkasıyla dini nikah kıymak
• Resmi nikah, dini nikah
• Resmi nikahla boşanan dini nikah düşermi
• Dini nikah- resmî nikah