İslamda Nikah Kıyarken Veli İzni Şart Mı

1. Hadis

“Velisiz nikah olmaz”

لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ

Hadisin kaynağı: Et -Tirmîzî, Nikâh, bab 14, hadis no 1101; İbn Mâce, Nikâh, bab 15, hadis no 1880; Ahmed b. Hanbel, Müsned c. VI, s. 260.

2. Hadis

“Hangi kadın, velisinin izni olmadan nikahlanırsa onun nikahı batıldır, onun nikahı batıldır, onun nikahı batıldır. Erkek onunla ilişkiye girmişse bu ilişkiye karşılık kadının Mehir alma hakkı vardır. Eğer anlaşamazlarsa sultan (yetkili kişi) velisi olmayanın velisidir”

أَيُّمَا امْرَأَةٍ نَكَحَتْ بِغَيْرِ إِذْنِ وَلِيِّهَا فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ ، فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ ، فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ

Hadis Kaynağı: Ebû Dâvûd, Nikâh, bab 20, Hadis no 2083; Tirmîzî, Nikâh, bab 14, hadis no 1102; İbn Mâce, Nikâh, bab 15, hadis no 1879; Ahmed b. Hanbel, Müsned c. VI, s. 66.

3. Hadis

“Velisiz ve iki adil şahit olmadan nikah olmaz”

لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ وَشَاهِدَيْ عَدْلٍ

رواه أحمد (24417) وأبو داود (2083) والترمذي (1102) وصححه الألباني في صحيح الجامع برقم (2709)

Dini Siteler

İslam’da nikah kıyılırken velinin izninin şart olup olmadığı meselesidir. Bu konu İslam fıkhında önemli bir ihtilaf konusudur. Verdiğiniz üç hadis, bu konuda velinin şart olduğunu ifade eder ve özellikle Şafii, Hanbeli ve Maliki mezhepleri bu hadisleri delil alarak velisiz nikahın geçersiz olduğunu savunurlar. Ancak Hanefi mezhebi, bu konuda farklı bir içtihada sahiptir.

Aşağıda hadisleri ve mezheplerin görüşlerini ayrı ayrı açıklıyorum:

1. Hadis:
“لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ”
“Velisiz nikah olmaz.”
(Tirmizî, Nikâh 14; İbn Mâce, Nikâh 15; Ahmed b. Hanbel, Müsned VI, 260)

Anlamı:
Bu hadis, evlilik akdinin geçerli olabilmesi için bir velinin onayı ve aracılığı gerektiğini ifade eder.

2. Hadis:
“Hangi kadın, velisinin izni olmadan nikahlanırsa onun nikahı batıldır, batıldır, batıldır…”
(Ebû Dâvûd, Nikâh 20; Tirmizî, Nikâh 14; Ahmed b. Hanbel, Müsned VI, 66)

Anlamı:
Bu hadis, velinin izni olmadan yapılan nikahın şer‘î olarak geçersiz olduğunu açık şekilde vurgular. Ayrıca devlet otoritesinin (sultan) yetim veya velisi olmayan kadınlara veli olabileceği belirtilmiştir.

3. Hadis:
“لَا نِكَاحَ إِلَّا بِوَلِيٍّ وَشَاهِدَيْ عَدْلٍ”
“Velisiz ve iki adil şahit olmadan nikah olmaz.”
(Ahmed b. Hanbel, 24417; Ebû Dâvûd, 2083; Tirmizî, 1102; el-Elbânî sahih saymıştır)

Anlamı:
Nikahın hem veli hem de iki güvenilir şahitle kıyılması gerektiğini bildirir. Bu, nikahın kamuya açık ve meşru olmasını sağlamak içindir.

 DÖRT MEZHEBE GÖRE GÖRÜŞLER

1. Hanefi Mezhebi
Velayet şart değildir.

Akıl-baliğ, hür bir kadın kendi rızasıyla uygun bir erkekle velisinin izni olmadan nikah kıyabilir.

Delil olarak şu ayeti kullanırlar:

“Kadınlar, kendi nefislerinin efendisidir.” (el-Bakara 2/232)
Ayrıca sahabe uygulamalarından da örnekler vardır.

Fakat velinin bilgisi ve şahitlerle nikah yapılması daha faziletli ve ihtilafsızdır.

2. Şafii Mezhebi
Velisiz nikah kesinlikle geçersizdir.

Kadın, istediği kişiyle kendi başına nikah kıyamaz.

Yukarıdaki hadisleri delil alır:

“Velisiz nikah olmaz.”
“Velisiz yapılan nikah batıldır.”

3. Maliki Mezhebi
Velinin izni şarttır.

Özellikle kız bakireyse mutlaka velisi olmalıdır.

Ancak bazı durumlarda veli izni olmadan yapılan nikah, boşanma gerekmedikçe feshedilmez ama geçersiz sayılabilir.

4. Hanbeli Mezhebi
Şafii mezhebi gibi velisiz nikahı geçersiz kabul eder.

Velisiz yapılan nikah, nikah değildir, zina sayılabilir.

DİYANET VE GÜNÜMÜZ ULEMASI NE DİYOR?
Diyanet İşleri Başkanlığı, 4 mezhebi dikkate alarak şu görüşü benimser:

“Nikahın geçerli olması için şahitlerin ve velinin bulunması gerekir. Ancak Hanefi mezhebine göre, akil-baliğ bir kadın, velisinin izni olmadan evlenebilir. Buna rağmen toplumsal düzen, aile onuru ve kadınların korunması açısından velinin rızasının alınması tavsiye edilir.”

Tavsiye:
Hanefi mezhebinde olunsa bile velinin izniyle, şahitlerle nikah kıyılması İslam’ın ruhuna daha uygundur.

Çünkü bu, hem aile bağlarını korur hem de kadını suistimale karşı korur.

BENZER KONULAR:

• nikah velisi anne olur mu
• 4 mezhebe göre nikah veli
• Velisiz imam nikahı
• Nikahta veli kimdir
• Nikahta veli kimdir? sırasıyla
• Tümünü görüntüle.