Share
Kuru necis yere ıslak elle dokununca el necis olur mu
Question
NECASET NASIL BULAŞIR? KURU NECİS
Selamün aleyküm bizim tuvalette musluğa bir kere ıslak necis elle dokunmuştum sonra o yer kurudu birkaç gün geçti bugün kardeşim ıslak eliyle o yere dokundu şimdi onun eli necis mi oldu? Necaset olan yer metal yüzeydi yani suyu çekmiyor ve kuruduktan sonra necasetin izi bile kalmamıştı yani az bir ıslak elle dokunmuştum.
CEVAP:
Kuru necis bir yere ıslak elle dokunduğunuzda, ıslak elinizin de necis olacağı genel olarak kabul edilir. Çünkü necaset (pislik) temas ettiği nesneye bulaşabilir. İslam’da temizlik ve temiz olma konusu önemli olduğu için, necasetin yayılmasını önlemek için dikkat edilmesi önerilir. Eğer kuru necis bir yere temas ettiyseniz, ellerinizi temizlemek ve gerekli yıkama işlemini gerçekleştirmek uygun olacaktır. Ancak bu konuda daha kesin ve detaylı bilgi almak için bir İslam alimi veya din görevlisine danışmanız tavsiye edilir.
CEVAP:
Ve Aleyküm selam. Hanefî mezhebine göre necasetin bulaşması (sirayeti) şu şartlara bağlıdır:
İlk temas eden yer necis olmalı (ya yaş ya da üzerinde bulaşık necaset olmalı).
İkinci temas eden yer ıslak olmalı veya en azından necaseti geçirecek nemde olmalı.
Kurumuş ve gözle görülür hiçbir necaset izi (renk, koku, eser) kalmamışsa, artık orası temiz sayılır ve ona dokunmak necaset bulaştırmaz.
Sizin sorunuza göre:
Necasete ıslak elle dokunulmuş, sonra orası kurumuş ve günler geçmiş.
Metal yüzey su çekmez ve kuruduktan sonra üzerinde gözle görülür hiçbir pislik izi kalmamış.
Bu durumda Hanefî mezhebine göre kardeşinizin eli necis olmaz. Çünkü kuruduktan sonra bulaşma olmaz, necasetin sirayeti ancak yaşlık ve eser bulunması hâlinde gerçekleşir.
Delil: İbn Âbidîn şöyle der:
“Necaset kuruyup eseri kalmazsa sirayet etmez.” (Reddü’l-Muhtâr, c.1, s. 333)
Dolayısıyla bu gibi vesveselere kapılmamak gerekir. Kurumuş, izi kaybolmuş bir yüzey artık temiz hükmündedir.
Kurumuş necasetin elbiseye dokunması ile elbise kirlenmiş olur mu
Answers ( 17 )
Kurudan ıslağa necaset geçer mi. Renk koku vs yoksa necaset geçer mi
Kurudan ıslak bir yere necaset (pislik) geçip geçmeyeceği konusunda İslami fıkıh kurallarına göre şu durumlar dikkate alınır:
1. Necasetin Belirtileri (Renk, Koku, Tat)
Eğer kurumuş necaset ıslak bir yere temas eder ve bu temas sonucunda renk, koku veya tat gibi belirgin bir eser bırakırsa, o bölge necasetli (pis) sayılır ve temizlenmesi gerekir.
Eğer hiçbir iz (renk, koku, tat) kalmamışsa, necaset geçmemiş kabul edilir ve temiz sayılır.
2. Necasetin Kurumuş Olması
Necaset tamamen kurumuşsa ve ıslaklıkla birlikte hiçbir özelliği (renk, koku, tat) aktarılmamışsa, bu durumda necaset geçmemiş sayılır.
Ancak, kurumuş olsa bile az da olsa bir iz bırakıyorsa, o kısım pis kabul edilir.
3. Fıkhi Görüşler
Hanefi mezhebine göre: Necasetin görülebilir veya hissedilebilir bir şekilde aktarılması gerekir. Yoksa temiz kabul edilir.
Diğer mezheplerde (Şafii, Maliki, Hanbeli): Daha ihtiyatlı davranılır ve az bir nemlenme bile necasetin geçtiği kabul edilebilir.
Sonuç:
Renk, koku veya tat yoksa → Necaset geçmemiştir, temizdir.
Herhangi bir iz varsa → Temizleme gerekir.
Bu durumda, eğer kurudan ıslak yere hiçbir iz geçmemişse necaset bulaşmamış sayılır ve temiz kabul edilir. Ancak şüphe varsa veya bir iz fark edilirse temizlik yapmak ihtiyaten uygundur.
Peki ıslaktan ıslağa geçer necaset geçer mi? Sadece ıslaklık geçse necasetin kokusu vs olmasa
Fıkıhta necaset geçişi (bulaşması) meselesinde kural şudur:
Necasetin ıslaklık vasıtasıyla iki şeye de ulaşması şarttır.
Eğer her iki yüzey de ıslak ve arada “ıslak ıslak teması” varsa ve bu ıslaklık necasetin eseri (yani onun taşıyıcısı) olacak kadar bulaşırsa → necaset geçer.
Eğer yalnızca bir taraf ıslak, diğer taraf kuru ise → necaset genelde geçmez.
Daha net madde madde anlatayım:
1. İki taraf da ıslak:
Necasetli olan ıslak → Temiz olan ıslak yüzeye temas eder → İkisine de bulaşır.
Bunun ölçüsü: “Vasıta olur derecede ıslaklık.” Yani ıslaklık aktarıyorsa, damlayabiliyorsa.
2. Bir taraf kuru, bir taraf ıslak:
Necis yüzey kuru → El ıslak → El necis olmaz (kurudan ıslığa geçmez).
Necis yüzey ıslak → El kuru → El yine necis olmaz (ıslak olan kendi üzerinde kalır).
Hanefi fıkhında bu çok net bir kaide olarak anlatılır.
3. Islaklık geçti ama necasetin kokusu, rengi, tadı yoksa:
Temas sonrası elde sadece suyun ıslaklığı kalıyor, necasetin özellikleri (renk, koku, tat) yok → Necaset bulaşmış sayılmaz.
Çünkü necisliğin eseri taşınmamış olur.
Hanefi mezhebi kaynaklarından örnek:
“İki şeyden biri necis ve yaş, diğeri kuru ise necislik geçmez. Ancak her ikisi yaş olur ve bulaşacak şekilde temas ederse necis olur.” (Hidâye, Tahâret Babı)
“Yaşlık vasıtasıyla necaset taşınır. Fakat kuru kuruya necaset geçmez.” (İbn Abidin, Reddü’l-Muhtar)
Sonuç olarak:
“Islaktan ıslağa geçer mi?” → Evet, ıslaklık bulaştırır.
“Sadece ıslaklık geçer, koku vs olmazsa?” → Eğer sadece suyun kendisi geçiyorsa, necaset alametleri yoksa, bulaşmaz sayılır.
Özetle pratik kural:
İki taraf ıslak ve bulaşacak kadar → Necaset geçer.
Tek taraf ıslak → Geçmez.
Geçse bile koku, renk, tat yoksa → Temiz kabul edilir.
Peki kuruyan ıslağa,
Islaktan kuruya necaset geçer mi eğer renk koku vs yoksa necaset geçer mi. Sadece karşı tarafa ıslaklık geçse bu durumda necis oldu denir mi?
Kısaca ve açıkça cevaplayayım:
Özet hüküm (Hanefî mezhebine göre yaygın fetva)
Kuru necasete yaş (ıslak) elle veya bezle dokunulursa, ıslaklık birbirine geçecek kadar ise necaset bulaşır.
Ancak kuru–kuru temas veya çok hafif ıslanma (geçmeyecek kadar) varsa necaset bulaşmaz.
Geçme olup olmadığı, el veya kumaşa “ıslaklık hissedilir şekilde” bulaşmasıyla ölçülür.
Detaylı açıklama
Hanefî fıkıh kitaplarında tarif şöyledir:
Eğer necis yer kuru ve dokunan el kuru ise → necaset bulaşmaz.
Necis yer ıslak, el kuru → el ıslanırsa ve necasetin ıslaklığı elde belirgin olur → bulaşır. Ama elde ıslaklık veya renk yoksa → bulaşmaz.
Necis yer kuru, el ıslak → eğer elin ıslaklığı necaseti çözebilecek ve geçirtecek kadar ıslaksa → bulaşır. Hafif nem (ter gibi), geçirmez.
Her iki taraf ıslak → geçer.
Senin soruna tam yanıt
Kuruyan ıslağa, ıslaktan kuruya necaset geçer mi? Renk, koku vs. yoksa necis olur mu? Sadece karşı tarafa ıslaklık geçse necis oldu denir mi?
Eğer karşı tarafa sadece “temiz su” ıslaklığı geçmişse, necaset geçmemişse, necis olmaz.
Ölçü şudur: “Necasetin özelliği (renk, koku, tat) geçiyor mu?” Geçmiyorsa temizdir.
Fıkıh kitaplarında: “El ıslaksa ve kuru necise dokunursa, ıslaklık necaseti çözüp geçirecek kadar kuvvetliyse necaset bulaşır; hafif nemlenme veya geçmeyen bir ıslaklıkta bulaşmaz” denmiştir.
Kısa ve pratik fetva
Sadece ıslaklık geçti ama necaset özelliği yoksa (renk, koku vs. yoksa) necis olmaz.
Islak el kuru necise değdiğinde ve necaset izi kalmadığında → temiz sayılır.
Kaynak:
İbn Abidin, Reddü’l-Muhtar, Taharet Babı. Halebi, Mülteka ve Halebi-i Kebir. Diyanet fetva örneği: Diyanet sitesi örneği – orada da benzer şekilde “ıslaklık necaseti geçiriyorsa bulaşır” diyorlar.