“İnsan iyiliğine ettiği gibi kötülüğünede dua eder de farkında olmaz” şeklinde bir hadis varmıdır.
İsrâ Suresi – 11 . Ayet TefsiriAyet
- وَيَدْعُ الْاِنْسَانُ بِالشَّرِّ دُعَٓاءَهُ بِالْخَيْرِۜ وَكَانَ الْاِنْسَانُ عَجُولاً
﴿١١﴾
Meal (Kur’an Yolu)
﴾11﴿
İnsan, şerri de hayrı istediği gibi ister. İnsan pek acelecidir!
Tefsir (Kur’an Yolu)
Hangi insanlar kendilerine kötülük yapmayı ve zarar vermeyi isterler? Tefsirlerde bu soruya çeşitli şekillerde cevap verilmiştir. Müşriklerden bazıları inkâr ve inatlarını, “Allahım! Eğer bu kitap, senin katından gelmiş bir hakikatse gökten üzerimize taş yağdır!” (Enfâl 8/32) gibi sözlerle dışa vururlardı. Muhtemelen âyette bunlar kastedilmiştir. İnsanlar arasında ciddi bir sıkıntıyla karşılaştıklarında sabır ve metanetle bu sıkıntıyı atlatmaya, mâkul ve meşrû yollarla bu sıkıntıdan kurtulmaya çalışmak yerine, “Allah canımı alsa da bu dertten kurtulsam!” şeklindeki sözlerle kendilerine beddua edenler de bulunur. Ayrıca bazan insanlar bilgisizlikleri sebebiyle kendi iyiliklerine zannederek aslında yine kendileri için kötü olan şeyleri isterler. Çünkü insanın iyi olduğunu zannettiği şey gerçekte kötü, kötü olduğunu zannettiği de iyi olabilir; bu hususta en doğrusunu Allah bilir (bk. Bakara 2/216).
Âyetin, insanı çok aceleci olarak değerlendiren ifadesi, insanın tabiatındaki bir zaafa işaret etmektedir. Gerçekten insanın, özellikle ilk defa karşılaştığı durumlarda neyin iyi neyin kötü, neyin faydalı neyin zararlı olduğu konusunda isabetli hüküm vermesi her zaman mümkün olmayabilir. Bunun için insanın aklını, bilgisini, tecrübesini kullanarak veya inandığı, güvendiği kaynaklara başvurarak en doğru tercihi yapması gerekir. Fakat zihinsel ve ruhsal yönden yeterince gelişmemiş olanlar bir sabır ve olgunluk isteyen bu süreçten geçmeye tahammül edemedikleri için genellikle nefsânî isteklerinin tesiriyle aceleci davranır ve umumiyetle de yanlış hüküm verir, yanlış tercihte bulunurlar. İşte âyet-i kerîme bu zaaf konusunda uyarıda bulunmakta; dolaylı olarak muhatabını, 9. âyette “en doğru olan”a götürdüğü bildirilen Kur’an’ın davetine ve ölçülerine göre karar verip hareket etmeye çağırmaktadır.
Kaynak : Kur’an Yolu Tefsiri Cilt: 3 Sayfa: 465-466
BENZER KONULAR:
Answers ( 2 )
İslam geleneğinde, iyilik ve kötülük için dua etmekle ilgili bazı hadisler bulunmaktadır. İşte bu konuda birkaç örnek:
Bu hadiste, kötülüklerden uzak durmak için Allah’a dua etmenin önemi vurgulanmaktadır. Aynı şekilde, iyiliklerin artması için de dua etmek teşvik edilmektedir.
Bu hadiste, bireysel düzeyde yapılan bir duaya örnek verilmektedir. Kişi, Allah’tan kötülüklerden uzaklaşmasını ve iyiliklere yönlendirilmesini dilemektedir.
Bu hadiste, kişinin yaptığı iyiliklerin Allah tarafından kaydedildiği ve karşılığının verileceği ifade edilmektedir. Aynı şekilde, kötülük yapan kişiye de sadece karşılığının verileceği ve zulmedilmeyeceği belirtilmektedir.
Bu hadisler, Müslümanların iyilik için dua etmelerini, kötülüklerden uzak durmalarını ve Allah’ın yönlendirmesiyle doğru yolu seçmelerini teşvik etmektedir. İyilik yapmak, Allah’ın rızasını kazanmak ve insanlara fayda sağlamak önemli bir İslami prensiptir. Aynı şekilde, kötülüklerden uzak durmak ve günahlardan kaçınmak da Müslümanların sorumluluğudur.
Aşağıda iyilik ve kötülük (hayır–şer) için dua konusuyla ilgili sahih hadis-i şerifleri, Arapça metinleri ve Türkçe anlamlarıyla birlikte veriyorum.
Hayır ve şerden Allah’a sığınma duası
Hadis-i Şerif (Müslim)
Arapça:
اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا عَمِلْتُ، وَمِنْ شَرِّ مَا لَمْ أَعْمَلْ
Türkçe Anlamı:
“Allah’ım! Yaptığım işlerin şerrinden de, yapmadığım işlerin şerrinden de Sana sığınırım.”
Kaynak: Sahih Müslim, Zikir 2716
Hayrı isteme, şerden korunma hadisi
Hadis-i Şerif (Tirmizî)
Arapça:
اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ الْهُدَى وَالتُّقَى وَالْعَفَافَ وَالْغِنَى
Türkçe Anlamı:
“Allah’ım! Senden hidayet, takva, iffet ve gönül zenginliği isterim.”
Kaynak: Tirmizî, Daavât 72; Müslim, Zikir 2721
Kişinin kendisi ve başkası için kötülük istememesi
Hadis-i Şerif
“Kendinize, çocuklarınıza ve mallarınıza beddua etmeyin.
Olur ki bedduanızın kabul edildiği bir ana denk gelir.”
Kaynak: Sahih Müslim, Zikir 3014
Hayrı istemek, şerden uzak durmak
Hadis-i Şerif
“Allah’tan hayır isteyin ve O’nun lütfunu talep edin.”
Kaynak: Tirmizî, Daavât 3571