İmam Nikahı Nasıl Kıyılır?

Question

imam nikahı nasıl kıyılır şartları nelerdir?

İslam; kadın ve erkeğin birbirlerine yakınlaşmasını ancak nikah şartı ile helal saymıştır. Ortada nikah akdi olmadan, bir kadın ve erkeğin yakınlaşması haramdır. İmam nikahı olarak bilinen dini nikah nasıl kıyılır? sorusuna şu şekilde cevap verebiliriz; evlenecek olan kişilerin hazır bulunması gerekir. Burada şöyle bir kural daha vardır; evlenecek olan kişiler, velisine vekalet verebilseler de, asl olan nikah akdi sırasında hazır bulunmalarıdır. Dini nikahın geçerli olabilmesinin bir diğer şartı da şahitlerin olmasıdır. Hanefi mezhebine göre şahitler; ya iki erkek veya iki kadın bir erkek olmak zorundadır. Aklını kaybeden kimse ile çocuğun şahitliği geçersizdir. Nikahın üçüncü ve son şartı ise; icap ve kabuldür. Yani icap ve kabulden kasıt; sözleşmedir. Bu şartlar yerine geldiği zaman imam nikahı gerçekleşmiş olmaktadır.

AÇIKLAMA:

İmam nikâhı, İslâmî literatürde “nikâh akdi” anlamına gelir. Halk arasında “imam nikâhı” denilse de aslında nikâhı kıyanın illa bir imam olması şart değildir; gerekli şartlar ve rükünler yerine getirildiğinde iki Müslüman şahidin huzurunda nikâh geçerlidir. Ancak dini hassasiyet ve güven için çoğunlukla bu iş ehil bir imam veya âlim tarafından yapılır.

İmam Nikâhının Şartları

Nikâhın sahih olması için fıkıh kitaplarında belirtilen bazı temel rükün ve şartlar vardır:

Tarafların Evlilik Ehliyeti

Erkek ve kadının evlenmeye ehil olması gerekir (baliğ ve akıl sahibi olmalı).

Kadın ile erkeğin aralarında evlenmeye engel bir bağ bulunmamalıdır (örneğin: yakın akrabalık, süt kardeşliği, başka bir nikâhın devam ediyor olması).

İcâb ve Kabul (Akit)

Nikâhta bir taraf (genelde erkek veya onun velisi) “Seni kendime nikâhladım / evlendirdim.” der.

Diğer taraf (kadın veya onun velisi) de “Kabul ettim.” der.

Bu icâb ve kabul, aynı mecliste yapılmalı ve şahitler duymalıdır.

Şahitler

Nikâhta en az iki Müslüman, adaletli erkek şahidin bulunması şarttır.

Eğer iki erkek bulunamazsa, bir erkek ve iki kadın şahit de yeterlidir.

Şahitlerin nikâh sözlerini duymaları gerekir.

Mehir (Mahr)

Erkeğin, kadına evlilik sebebiyle vermesi gereken mal veya paradır.

Nikâh sırasında mehir belirlenmesi menduptur, ama hiç zikredilmese bile nikâh geçerlidir; daha sonra mehr-i misil (emsal mehir) verilir.

Velî (Hanefî ve diğer mezhepler farkı)

Hanefî mezhebine göre: Bâliğa ve akıllı bir kadın kendi nikâhını kıyabilir. Velî şart değildir.

Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezheplerine göre: Nikâhta mutlaka kadının velîsi (baba, dede, erkek kardeş vb.) bulunmalıdır.

İmam Nikâhı Uygulaması Nasıl Yapılır?

Gelenekte nikâh şöyle kıyılır:

Nikâh duası ve hutbe: İmam veya nikâhı kıyan kişi, önce kısa bir hutbe okur (Hutbetü’l-Hâce: “İnnâl-hamde lillâh…”) ve evliliğin önemini hatırlatır.

İcâb ve kabul: Erkek veya velî “Falan kızı, falana nikâhladım, mehir olarak şu kadar belirledik.” der. Gelin tarafı “Kabul ettim.” der.

Şahitlerin tasdiki: Şahitler de bunu duyar ve “Şahit olduk.” diyerek nikâhın sahih olduğuna tanıklık ederler.

Dua: Son olarak dua edilir. Peygamber Efendimiz (s.a.s.) şöyle buyurmuştur:

“Nikâhı ilan edin, mescidlerde kılın ve def (davul) çalın.” (Tirmizî, Nikâh, 6)

Özetle

Nikâhı kıymak için illa imam şart değildir, ama dini düzen içinde imam huzurunda yapılması tercih edilir.

Asıl şartlar: icâb-kabul, şahitler, evlenme ehliyeti ve mehirdir.

Velî şartı ise mezheplere göre değişir.

Diyanet İşleri Başkanlığı da nikâhın hem resmî nikâhla hem de dini nikâhla yapılmasını tavsiye etmektedir. Resmî nikâh olmadan kıyılan dini nikâh, hukuken mağduriyet doğurabileceği için mutlaka ikisi birlikte yapılmalıdır.

Dini Siteler

BENZER KONULAR:

About imam

Answers ( 11 )

    0
    2025-09-14T12:12:42+03:00

    Nikah sırasında 3 defa sormak şart değildir, imamın bir defa sorması yeterlidir.

Leave an answer