ESMAÜL HÜSNA EN NÜR

Nur isminin arapça yazılışı: النور

En Nur Allah’ın isimlerinden (esma-yi hüsna) biridir.

“Nûr”, “her şeyi aydınlatan” anlamına gelir. “Nur”, Allah’ın ismi olarak Kur’ân-ı Kerim’de tek bir yerde, onunla aynı adı taşıyan Nûr sûresinde geçmektedir: “Allah, göklerin ve yerin nurudur. O’nun nurunun misali, içinde lamba bulunan bir kandillik gibidir. Bu lamba kristal bir fanus içindedir; o fanus da inci gibi parlayan bir yıldıza benzer ki, doğuya da, batıya da ait olmayan mübarek bir zeytin ağacının yağından tutuşturulur. O yağ, neredeyse kendisine ateş değmese bile ışık verir. Bu, nur üstüne nurdur. Allah dilediği kimseyi nuruna eriştirir. Allah insanlara işte böyle misaller veriyor. Allah her şeyi hakkıyla bilir” (en-Nür 24/35). Bu âyette Allah Teâlâ, kendisini
mecazen yeryüzünü ve gökleri aydınlatan bir ışığa (nur) benzetmiştir. “Nur” ismi Hz. Peygamber tarafından da Allah’ın isimleri arasında sayılmıştır (Tirmizi, “Daavât”, 82; İbn Mâce, “Dua”, 10). Bunun yanında “nür” ismi Hz. Peygamber’in dualarında da geçmiştir. Nitekim Hz. Peygamber teheccüt namazlarında okuduğu duanın başlangıç bölümünde, “Allahım! Hamd sana mahsustur, sen göklerin ve yerin rabbi, yöneticisi ve nurusun” buyurarak (Buhari, “Teheccüd”, 1; Müslim, “Salâtü’l-müsâfirin”, 199) “nur” ismini Kur’ân-ı Kerim’dekine benzer bir bağlamda zikretmiştir.

Allah Teâlâ’nın yer ve gökleri, yani her şeyi aydınlatması esas itibariyle manevi bir aydınlatmadır. O, peygamberler ve kutsal kitaplar göndererek insanları karanlıktan (zulmet) aydınlığa çıkarmıştır. Tıpkı yaşadığımız alemde ışığın maddi anlamda insanların yolunu aydınlatmasına benzer şekilde, O da manevi anlamda insanların yolunu aydınlatmaktadır. Bu yönüyle “nûr” ismi Allah’ın insanları doğru yola iletmesi, yani onlara hidayet vermesiyle bağlantılıdır (ayrıca bk. HİDAYET). Nitekim Allah Teâlâ hakkı ve doğru yolda olmayı aydınlık (nur), bâtılı ve doğru yoldan uzaklaşmayı ise karanlık olarak nitelemiştir: “Allah iman edenlerin dostu, yardımcısıdır, onları karanlıklardan aydınlığa çıkarır. Kafirlerin dostları ise şeytani güçler olup onları aydınlıktan karanlıklara sürükler. İşte onlar cehennemliktir. Orada devamlı kalacaklardır” (el-Bakara 2/257). O’nun nuru olmaksızın dünyada bilgisizlik ve inkâr karanlığından kurtulmak mümkün değildir. İnsanlar kalplerini imana açıp O’na teslim olarak bu nura erişeceklerdir (ez-Zümer 39/22).

“Nûr” ismi ayrıca Allah’ın varlığının apaçık oluşunu da ifade etmektedir. Nitekim yaşadığımız alemde “nur” kelimesi ışık kaynağını ifade eder. Işık, insan tarafından görülmemesi ve farkedilmemesi asla mümkün olmayacak derecede apaçık bir olgudur. Bu yönüyle Allah’ın “nur” ismi O’nun varlığının düşünen ve inat etmeyen bir kimse için bilinmemesi asla mümkün olmayacak derecede aşikar olduğunu ifade eder. Bir anlamda “nur” ismi mecazen Allah’ın varlığının adeta göz önündeymişçesine açık ve kavranabilir olduğunu anlatmaktadır.

“Nur” ismi bu anlamlarıyla Allah’ın “doğru yolu gösteren ve bu yola ileten” anlamına gelen “hädi” ve
“varlığı apaçık olan” anlamındaki “zâhir” isimleriyle anlam açısından irtibatlıdır (bk. HÂDÎ; ZÂHİR).

Şüphesiz “nûr” ismi mümine bütün hidayetin Allah’tan geldiğini, bu dünya hayatında doğru yolu gösteren bütün hidayet kaynaklarını O’nun yarattığını öğretir. Mümine düşen bunun için Allah’a şükretmek ve O’nun kendisine lütfettiği bu hidayet kaynaklarını takip ederek bu yolda yürümektir. Ayrıca kendisi de bu hidayeti ve aydınlığı insanlara ulaştırmaya, bu hakikati onlara göstererek onların da yolunu aydınlatmaya çalışır. Kaynak: İslam ansiklopedisi Diyanet

Esmaül hüsna Allah’ın isimleri ve anlamları