Share
3 talakla boşananlar şafii mezhebini taklit edebilir mi
Question
Şafi mezhebini taklit ederek nikah
Bir hadisi şerife göre 3 şeyin gerçeği de gerçek, yalanı da gerçektir dedikten sonra bu üç şeyden biri olarak 3 talak yani 3 kez boş ol demektir. Bu sebeple de bir Müslüman bu kelimeyi tekrarlamadan önce çok iyi düşünmesi gerekir. Sonuçta evlilik müessesi çok önemli ve değerlidir. Hemen her tartışmada yada kavgada bu kelimenin kullanılması son derece sakıncalıdır. Ayrıca 3 talakla boşanan bir kimse eşine geri dönmek için başka mezhebe geçmeyi düşünüyorsa öncelikle bu konuyu çok iyi araştırması gerekir. Böylesine kritik olan bir konu ancak bir alimin dilinden alınan fetva ile yapılabilir.
Benzeri konular:
Answers ( 2 )
Müslüman talak sözlerini tekrarlamadan önce çok iyi düşünmesi gerekir. Sonuçta evlilik müessesi çok önemli ve değerlidir. Talak konusunda ben şaka yaptım gibi sözler talağın gerçekleşmesine engel değildir. Hemen her tartışmada yada kavgada bu kelimenin kullanılması son derece sakıncalıdır. Ayrıca 3 talakla boşanan bir kimse eşine geri dönmek için başka mezhebe geçmeyi düşünüyorsa öncelikle bu konuyu çok iyi araştırması gerekir.
Bu çok önemli ve hassas bir fıkhî mesele, dolayısıyla hem mezhepler arası farklar hem de niyetin mahiyeti iyi anlaşılmalıdır.
Sorunuzu sade ve ilmî bir çerçevede açıklayayım:
1. Konu nedir?
Bir kişi (örneğin bir erkek), karısını üç talakla (üç boşama ile) boşamışsa, bu durumda Hanefî mezhebine göre boşama kesin ve geri dönülmez (bâin-i kübrâ) olur.
Yani bu çift, kadın başka biriyle sahih bir evlilik yapıp o evlilik sona ermedikçe yeniden evlenemez (bkz. Bakara 2/230).
2. Şâfiî mezhebinde durum
Şâfiî mezhebi de üç talakı Hanefîler gibi değerlendirir.
Yani bir mecliste veya ayrı zamanlarda üç talak verilmişse, üçü de geçerli olur.
Dolayısıyla Şâfiî’ye göre de bu boşama kesin (bâin) olur.
Yani Şâfiî mezhebini taklit etmek bu durumda bir çözüm sağlamaz, çünkü hüküm aynı çıkar.
3. Farklılık nerede olur?
Bazı diğer mezhepler (özellikle İbn Teymiyye / İbn Kayyim çizgisindeki görüş) şunu söyler:
Eğer bir mecliste üç talak birden söylenmişse (“seni üç talakla boşadım” gibi), bu üç değil, bir talak sayılır.
Ancak bu görüş dört Sünnî mezhebin (Hanefî, Şâfiî, Mâlikî, Hanbelî) cumhur görüşüne aykırıdır.
4. Mezhep taklidi meselesi
Bir kimse, hakikaten bir zaruret veya ciddi ihtiyaç halinde geçici olarak başka bir mezhebi taklit edebilir, ama:
Bu taklit keyfî veya hükümden kaçmak için olmamalı,
Usulüne uygun yapılmalı (yani o mezhebin görüşünü tam olarak uygulayacak şekilde),
Bir fetvayı meşru kılmak için “mezhep gezintisi” yapılmamalı.
Bu sebeple, sırf “tekrar evlenebilmek” için başka bir mezhebi formalite olarak taklit etmek, ciddi fıkhî ve ahlâkî sakıncalar doğurur.
5. Özetle
Hanefî ve Şâfiî mezheplerine göre: Üç talak → Kesin boşanma, geri dönüş yok.
İbn Teymiyye’nin görüşüne göre: Aynı mecliste üç talak → Bir talak sayılır (istisnaî bir görüş).
Şâfiî mezhebini taklit ederek yeniden evlenmek bu durumda mümkün değildir, çünkü Şâfiî’de hüküm Hanefî ile aynıdır.
Mezhep taklidi, ciddi zaruret ve ilim ehli rehberliği olmadan geçerli bir çözüm sayılmaz.