Share
İslamda Büyüklere saygı ve hürmet
Question
BEREKET BÜYÜKLERLE BERABERDİR
Dinimizde büyüklere, yaşlılara saygı göstermek hürmet etmek
Yaşı oldukça ilerlemiş bir komşumuz vardı.
Geçmişi ve geleceği kökleriyle tutan koca bir çınara benzerdi.
Namazlarını hiç aksatmaz, cemaatle kılardı.
Her zaman en erken o gelirdi camiye ve en geç o çıkardı.
Namaza durduğunda başka bir dünyanın kapılarını araladığını anlardınız; kıyamda, rükuda, secdede tüm bedeniyle adeta şöyle derdi: “Bütün övgüler, saygı Allah’adır.”
Hayat boyu biriktirdiği davranışlar onda merhamet ve saygı olarak kendini belli ederdi.
Büyüklere saygının peygamber ahlaki olduğunun farkındaydı ve küçüklere gösterdiği sevgi karşılığını her zaman bulurdu.
Sevginin ve saygının birbirini tamamlayan iki güzellik olduğunu onda görürdünüz.
İster istemez ona saygı duyardınız.
Kendisine saygı duyulmasından son derece mutlu olurken mahcubiyetini de gizleyemezdi.
“Allah Teala, yaşından ötürü bir ihtiyara saygı gösteren kimseye, yaşlılığında hizmet edecek kimseler lütfeder” der ve eklerdi: “Yaşlılara saygı göstermek, Allah’a saygıdandır.” (Tirmizi, Birr, 75)
“İnsan bugününü değerlendirirken geçmişini, atalarını bilmeli ve saygı duymalı” der büyüklerimiz.
Şeyh Edebali’nin söylediği gibi: “Ey oğul; ananı, atanı say, bereket büyüklerle beraberdir.”
Answers ( 4 )
Rabbim Büyüklerimizi başımızdan eksik etmesin sağlıklı sıhhatli imanlı ömür nasip etsin.
Evlerimizdeki büyüklerin bizim için Cennet kapısının anahtarı olduğunu unutmamamız gerekir. Onları hoşnut etmek Allah’ı hoşnut etmektir.
Büyüklerimize saygılı olmamız gerekir bir karar alınca büyüklerimize danışmamız gerekir çünkü bizden daha bilgililer büyüklerimizin ellerini öpmeliyiz yemeğe otururken önce büyüklerimizin oturması gerekir.
İslam dini, insan ilişkilerinde sevgi, merhamet ve saygıyı esas alır. Bu çerçevede büyüklere saygı ve hürmet göstermek, hem ahlaki bir erdem hem de dini bir görevdir.
1. Kur’an’da Büyüklere Saygı
Kur’an-ı Kerim’de özellikle anne-babaya hürmet ve itaat emredilmiştir:
“Onlardan biri veya her ikisi senin yanında yaşlanırsa, kendilerine ‘öf’ bile deme; onları azarlama; onlara güzel söz söyle.” (İsrâ, 23)
Bu ayet, yalnızca anne-babaya değil, genel olarak yaşça büyük olanlara karşı da nezaket ve hürmetin önemini vurgular.
2. Hadislerde Büyüklere Hürmet
Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur:
“Küçüklerimize merhamet etmeyen, büyüklerimize saygı göstermeyen bizden değildir.” (Tirmizî, Birr 15)
Başka bir hadisinde ise:
“Yaşlı bir Müslüman’a hürmet etmek, Allah’a duyulan saygıdandır.” (Ebû Dâvud, Edeb 23)
3. Büyüklere Saygının Tezahürleri
Sözde hürmet: Büyüklerle konuşurken yumuşak, edepli ve saygılı bir dil kullanmak.
Davranışta hürmet: Yanlarında yüksek sesle konuşmamak, oturup kalkarken edepli olmak.
Hizmette bulunmak: Onların ihtiyaçlarını gidermeye çalışmak, yardım etmek.
Dua etmek: Özellikle anne-baba başta olmak üzere büyüklerin hayatta olanlarına sağlık, vefat edenlerine rahmet dilemek.
4. Toplumsal Önemi
Büyüklere saygı gösterilen toplumlarda:
Nesiller arasında sevgi ve güven bağı güçlenir.
Ahlaki değerler kuşaktan kuşağa aktarılır.
Toplumsal düzen ve huzur korunur.
Özetle: İslam’da büyüklere saygı ve hürmet, Allah’a olan bağlılığın ve Peygamberimizin sünnetine uymanın göstergesidir. Küçüklere merhamet, büyüklere saygı toplumun temel ahlaki direklerindendir.