Share
Hakk-ı Şefeh ne demek? Kısaca
Question
Hakk-ı Şefeh Ne Demek? Kısa bilgi
Şefeh kelimesi sözlükte dudak anlamına gelir. Hakk-ı şefehin kelime manası da, “dudak hakkı” demektir. Bir fıkıh terimi olarak ise, insanların ve hayvanlarının su içme hakkı ile yemek pişirmek, abdest almak, gusletmek, çamaşır yıkamak gibi ev ihtiyacı için su alma hakkını ifade etmektedir. Aynı hak için, hakk-ı şürb tabiri de kullanılmaktadır.
Bu haklar bakımından sular dörde ayrılmaktadır: a) Umuma ait olan ırmak, nehir, çay, dere gibi sulardan herkesin su alma ve sulama hakları vardır. b) Özel dereler ile ark, kanal gibi yerlerden akan sulardan kendisinin su içme ve hayvanını suvarma hakkı vardır; ancak sahibinin izni olmaksızın arazisini sulama hakkı yoktur. c) Bir kimseye ait havuz, kuyu ve çeşme sularından da kendisinin su içme ve hayvanını suvarma hakkı vardır. Ancak bu su kaynakları kişinin mülkü içinde ve su isteyenin arazisine girmesini istemiyorsa, suyu kendisi talepte bulunana getirmesi gerekir. Hatta mülk sahibi suyu vermekten kaçınırsa, başka yakınlarda da su yoksa, ihtiyacı olan bu kişinin zorla suyu alma hakkı vardır. d) Su bu kaynaklardan alınıp da su kabı, sarnıç, depo gibi bir yere alınmışsa, özel mülkiyet altına girmiş olur ve artık bundan kimsenin sahibinin izni olmaksızın ne sulama, ne de içme, hayvanını suvarma gibi ihtiyaçlar için su alma hakkı vardır. Ancak hayatî tehlikeye maruz kalan kişi, sahibinin izni olmaksızın bu sudan alabilir.
Su alma veya sulama hakkı bulunan kişinin, bu hakkını kullanırken mal sahiplerine ve diğer hak sahiplerine zarar vermemeleri gerekir.
Diyanet dini kavramlar sözlüğü
BENZER KONULAR:
Answers ( 3 )
Şefeh kelimesi sözlükte dudak anlamına gelir. Hakk-ı şefehin kelime manası da, “dudak hakkı” demektir. Bir fıkıh terimi olarak ise, insanların ve hayvanlarının su içme hakkı ile yemek pişirmek, abdest almak, gusletmek, çamaşır yıkamak gibi ev ihtiyacı için su alma hakkını ifade etmektedir.
“Hakk-ı Şefeh” terimi Arapça kökenli bir ifadedir ve “şefkat hakkı” veya “merhamet hakkı” anlamına gelir. İslam ahlakında ve tasavvuf geleneğinde kullanılan bir terimdir.
Hakk-ı Şefeh, Allah’ın yaratmış olduğu tüm varlıklara karşı beslediği şefkat, merhamet ve sevgi duygularını ifade eder. İslam inancına göre, Allah sonsuz merhamet sahibidir ve yaratılmış varlıklara karşı derin bir şefkatle yaklaşır. Hakk-ı Şefeh, bu merhametin varlık aleminde tecelli ettiği bir kavramdır.
İnsanlar, Hakk-ı Şefeh kavramını anlayarak, Allah’ın merhametine benzeyen bir şekilde başkalarına şefkat ve merhamet göstermeyi hedeflerler. İslam ahlakında, başkalarına yardım etmek, acıyan bir kalp ile hareket etmek, iyilik yapmak ve merhametli olmak önemli erdemlerdir.
Hakk-ı Şefeh, insanların birbirlerine merhametli davranmalarını teşvik eden bir kavramdır. Bu anlamda, insanlar birbirlerine karşı şefkatli ve merhametli olmalı, yardımlaşmalı ve destek olmalıdır. Hakk-ı Şefeh, insanlar arasında sevgi, hoşgörü ve dayanışma duygularının güçlenmesini sağlayan bir ilke olarak önemlidir.
Hakk-ı Şefeh, Osmanlıca kökenli bir terim olup, “şefaat hakkı” anlamına gelir. Bu terim, özellikle Osmanlı hukukunda ve eski İslam toplumlarında, bir kişinin başka birine yardım etme veya aracılık yapma hakkını ifade ederdi.
Şefaat, bir kişinin, başka birinin lehine Allah’a ya da bir otoriteye başvurması veya araya girerek o kişinin lehine bir karar aldırması anlamına gelir. Hakk-ı Şefeh ise, bu aracılık veya yardım etme hakkını ifade eder.
Kısacası, Hakk-ı Şefeh, birinin başkası adına yardımcı olma veya aracılık yapma hakkını anlatan eski bir terimdir. Bu hakkın kullanımı, daha çok dini veya toplumsal bağlamlarda, bir kişinin başka birine fayda sağlama anlamında kullanılır.