Zekatta nisab ve temel ihtiyaçlar kavramı
Havâic-i asliyye (aslî ihtiyaçlar) nedir? hanefi mezhebine göre nisap miktarını hesaplarken temel ihtiyaçlar aylık, yıllık mı çıkarılır?
Nisap miktarı dışında temel ihtiyaçlar dediğimiz şeyler ev araba ve evin içindeki zararlı eşyalardır
Zekat malı hesaplandığı zaman bu gibi eşyalar düşürülür ve gerisi hesaplanır
giyim, yiyecek, ulaşım gibi masrafları aylık olarak mı çıkaracam peki hesaplarken?( diyanet evde bir video izledim. aylık alanlar aylık olarak hesaplamak gerekiyor diyor ihtiyaçları. geliri çiftçi gibi yıllık olanlar da yıllık giderlerini çıkaracak diyor )
Answers ( 2 )
Zekatta havaic-i asliye yani asli ihtiyaçları hesaplama şu şekildedir: Kişinin evi, arabası ve evinin eşyalarıdır. Zekat hesaplanırken kişinin havaic-i asliyesi yani asli ihtiyaçları hesaplanmaz. Zekat yılda bir hesaplandığı için havaic-i asliye de yıl bazında hesaplanır.
Zekat, İslam’da malın belirli bir oranının, ihtiyaç sahiplerine verilmesi gereken bir ibadettir. Temel ihtiyaçlar, zekat hesaplamasında dikkate alınan önemli faktörlerden biridir. Zekat verilmeden önce, kişinin sahip olduğu mal varlığından önceki temel ihtiyaçlarının hesaplanması gerekmektedir. Temel ihtiyaçlar genellikle şu şekilde hesaplanır:
1. Zekat Verilecek Malın Tespiti
Zekat, malın üzerinden bir yıl (hulus yılı) geçmiş olan birikim üzerinden hesaplanır. Yani, kişi bu birikim üzerinde zekat vermekle yükümlüdür.
2. Temel İhtiyaçlar Nelerdir?
Temel ihtiyaçlar, kişinin günlük yaşamını sürdürebilmesi için gerekli olan, lüks sayılmayan şeylerdir. Bu ihtiyaçlar arasında şunlar bulunur:
Yiyecek ve içecek: Kişinin kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu ailesi için günlük tüketim malzemeleri.
Barınma: Ev veya kira giderleri, zorunlu olarak barınması gereken yer.
Giyim: Kişinin günlük yaşamını sürdürebilmesi için gerekli olan giyim eşyaları.
Sağlık: Zorunlu sağlık giderleri (örneğin, ilaç, muayene ücreti vb.).
Eğitim: Eğer çocuklar varsa, onların eğitim giderleri.
3. Temel İhtiyaçların Hesaplanması
Zekat hesaplaması sırasında, kişinin sahip olduğu mal varlığından önce bu temel ihtiyaçlar çıkarılır. Örneğin:
Kişinin ev kirası, yiyecek içecek gibi temel ihtiyaçlarını karşılaması için ayırması gereken miktar hesaplanır.
Aile üyelerinin (eş, çocuk vb.) barınma ve gıda giderleri gibi şeyler bu hesaplamaya dahil edilir.
4. Zekat Miktarının Hesaplanması
Temel ihtiyaçlar çıkarıldıktan sonra, geriye kalan mal varlığından zekat hesaplanır. Zekat oranı genellikle %2.5 (1/40) olarak kabul edilir. Örneğin:
Kişinin yıllık gelirinin veya birikiminin toplamı 100.000 TL ise ve temel ihtiyaçlar için harcaması 30.000 TL ise, geriye kalan 70.000 TL’nin %2.5’u zekat olarak hesaplanır.
Zekat = 70.000 TL * 0.025 = 1.750 TL
5. Zekat Verilecek Kişiler
Zekat, belirli bir seviyenin altındaki kişilere verilmelidir. Bu kişiler, fakirler, muhtaçlar, yolda kalmışlar ve borçlular olabilir.
Zekat hesaplama işlemi, temel ihtiyaçların tam olarak belirlenmesiyle yapılır. Bu, kişiye ve ailesine yönelik yaşam masraflarını net bir şekilde tanımlamayı gerektirir.