Şafii mezhebine göre cuma namazı

Question

ŞAFİ DE CUMA NAMAZI HAKKINDA SORU CEVAPLAR

Safii mezhebine gore cuma namazi

S. 1. Cuma kimlere vaciptir?

C. 1. Müslüman, akıl, ergenliğe ermiş, hür, erkek, sıhhatli ve mukim olan her kese Cuma vaciptir.

S. 2. Cumanın sahih olmasının şartları nelerdir?

C. 2. Cumanın sıhhat şartları:
1. Kılınan yer şehir veya köy olmalıdır.
2. Cuma ehlinden kırk kişi hazır bulunmalıdır.
3. Oğle vaktinde hutbe ve namaza yetecek kadar zamanın olması gerekir.
4. İhtiyaç dışı başka bir Cumayla beraber olmamalıdır.

S. 3. Cumaya gitmesi haram olan birisinin Cuma guslü yapması sünnet midir?

C. 3. Evet, Cumaya gitmesi haram olduğu halde (eşinin izni olmadan Cumaya giden kadın gibi) giderse, gusül yapması sünnettir.

S. 4. Gitmesi vacip olan kişi gitmediği takdirde yine gusül yapması sünnet midir?

C. 4. Hayır, sünnet değildir.

S. 5. Cuma guslünün vakti ne zaman başlar ve ne zaman biter?

C. 5. Vakti sadık şafakla başlar imam selam verene kadar devam eder.

S. 6. Yolcuya Cuma vacip midir?

C. 6. Üç şartla yolcuya Cuma vacip olmaz:
1.Şafaktan önce ikamet ettiği yerden, surlarını ve evlerini geçip ayrılmış olması gerekir.
2.Gittiği yerde Cuma ezanı duyulmamalıdır.
3.Yolculuğu mubah olmalıdır.

S. 7. Kısa da olsa, Cuma günü şafaktan sonra yolculuğa çıkmanın hükmü nedir?

C. 7. Haramdır. Ancak yolda Cuma namazını kılma imkânı varsa veya Arafat’a (hacda) yetişmek ya da bir mal veya muhterem bir hayvanı kur tarmak yahut bir zarardan kaçmak gibi nedenlerden dolayı sefere çıkılırsa haram olmaz.

S. 8. İkinci rekâtta imamın abdesti bozulup cemaatin Cuma nama zını münferit olarak tamamlamasının hükmü nedir?

C. 8. Selam verilene kadar Cuma şartlarına haiz kırk kişi kalırsa Cumaları sahihtir.

S. 9. Kırk kişiden birisinin namazı bozulursa Cumanın hükmü ne olur?

C. 9. Muteber sayının eksilmesinden dolayı hepsinin Cuması bozulur.

S. 10. İkinci rekâtın rükûundan sonra imama yetişen kişi, ne niyet etmelidir?

C. 10. Cumanın vacip olmadığı bir kişiyse Cuma niyeti getirmesi sün nettir. Cumanın vacip olduğu birisiyse Cuma niyeti getirip imamın selamin dan sonra öğle namazını kılmalıdır.

S. 11. İmam cemaat niyeti getirmediği takdirde Cumanın hükmü ne olur?

C. 11. Kendi Cuması bozulur, kırktan az olmaları durumunda cemaa tin de Cuması bozulur. Ancak kırktan az değillerse bozulmaz. Aynı şekilde imamın abdestsiz olduğu ortaya çıksa hüküm böyledir.

S. 12. Cumayı kılan kırk kişiden birisinin abdesti bozulursa hükmü ne olur?

C. 12. Sayı eksikliğinden hepsinin Cuması bozulur.

S. 13. Cuma ehli olan kırk kişinin şartları nelerdir?

C. 13. Bunların dört şartı vardır:
1. Her birisi Cuma ehlinin şartlarına haiz olmalıdır.
2. Her birisinin kendi namazının sahih olması gerekir.
3. İçlerinde namazını iade edecek kişiler olmamalıdır.
4. Hutbenin başlamasından selamın verilmesine kadar tek bir kişi eksilmemelidir.

S. 14. İhramdan önce vaktin çıktığı veya çok az kaldığı anlaşılırsa, ne yapılmalı?

C. 14. Bu iki durumda da öğle namazı kılınmalıdır. Cumanın vakti geçtiğinden veya Cumaya yetmeyecek kadar az kaldığından dolayı Cumaya niyet getirmek sahih olmaz.

S. 15. Namaz esnasında Cuma vakti biterse hükmü nedir?

C-15: Namaz öğle olarak tamamlanır, bu durumda kesilmesi caiz ol maz. Bu hüküm, eğer yeteri vakit varken Cumaya başlanmışsa geçeli olur.

S. 16. Şüphe durumunda öğle niyeti getirilip sonra namaz esnasın da Cumaya yetecek vaktin olduğu anlaşılırsa hükmü ne olur?

C. 16. Öğle namazı bozulur ve tekrar Cumaya niyet etmek vacip olur.
Eğer vaktin bittiğine veya darlığına yönelik şüphe oluşmuşsa, öğle namazını Cuma olarak tamamlamak gerekir. Çünkü aslı olan vaktin kalmış olmasıdır.

S. 17. İmamın tahiyyatı uzatmasından dolayı cemaat Cumayı ka çırmaktan endişe ederse ne yapmalıdır?

C. 17. Vakitten önce selam verip Cumayı kaçırmamak için ayrılmalari lazımdır.

S. 18. İhtiyaç dışı birden fazla Cumanın olmasının hükmü nedir?

C. 18. Caiz değildir.

S. 19. Birden fazla Cuma olduğu takdirde şekilleri nelerdir?

C. 19. Burada beş suret ortaya çıkıyor:
1. Hangisinin önce kılındığı bilinir ve unutulmazsa, Cumadan sonra öğle namazını kılmak vacip olur. İhtiyaç olmadığı halde namaz için birden fazla caminin olması da böyledir.
2. Bilinir ve unutulursa,
3. Kimin önce kıldığı belli olmazsa, bu iki durumda da öğle kılınmalıdır.
4.Birlikte kılındığı bilinir,
5. Hangisinin daha önce olduğunda şüphe edilirse, bu iki halette de Cuma kılınır.

S. 20. Öncelikte neye itibar edilir?

C. 20. Hangi Cumanın daha önce olduğunu tespit etmekte ihram tekbiri itibara alınır.

S. 21. Birden fazla Cumanın caiz olabilmesinin sebepleri nelerdir?

C. 21. Bunun üç sebebi vardır:
1. Bir yerde toplanmanın zor olması
2. Cumanın kılındığı tarafların birbirinden uzak olması
3. Cumanın kılındığı yerin ahalisi kavgalı olması

S. 22. Cumanın farzları nelerdir?

C. 22. Cumanın farzları:
1. İki hutbe okunmalıdır.
2.İmkân varsa hutbelerin ayakta okunmalı ve aralarında malıdır.
3.Cemaatle kılınması gerekir.

S. 23. Hutbenin rükünleri nelerdir?

C. 23. Hutbenin rükünleri:

1.Allah’a hamd etmek gerekir.
2.Peygambere salât okunmalıdır.
3.Allah takvası tavsiye edilmelidir. Bunlar iki hutbede de vacip tir. “hamd” ve “salât” lafızlarıyla olması gerekir. Takva tavsiye si için kullanılacak belli bir kelime yoktur dolayısıyla “Etiu’u
Allah” sözü yeterlidir.
4.Birisinde bir ayet okunmalıdır.
5.İkinci hutbede müminlere dua edilmelidir.

S. 24. İki hutbede hatibin şartları nelerdir?

C. 24. Hatip için gereli şartlar:
1. Abdestli olmalıdır.
2. Setri avrete dikkat etmelidir.
3. İki hutbe namazdan önce öğle vaktinde olmalıdır.
4. Kudreti varsa ayakta durması gerekir.
5. İki hutbe arasında oturmalıdır.
6. Sesini Cumanın akdolduğu kırk kişiye duyurmalıdır.

S. 25. Hutbe esnasında imam baygınlık geçirir veya delirirse hutbeye devam edilir mi yoksa iptal mi olur?

C. 25. Bu hutbe iptal olup kaldığı yerden devam ettirilemez.

S. 26. Hatip oturarak hutbe okursa iktida caiz olur mu?

C. 26. Evet, caiz olur.

S. 27. Hutbe esnasında hatibin abdesti bozulursa okunmuş hutbe üzerine bina edilebilir mi?

C. 27. Fasıl kısa olsa da abdestsizlikten önceki hutbeye devam edile mez, çünkü hutbe müstakil bir ibadet olup iki abdestle eda edilmez.

S. 28. Hutbeyi dinlemek veya Cuma yerinde bulunmak için abdestli olmak şart mıdır?

C. 28. Hayır, şart değildir.

S. 29. Namazını iade etmesi gereken teyemmümlü kişinin hutbe okuması sahih midir?

C. 29. Hayır, sahih değildir. Aynı şekilde öğrenmekte taksiratı olan üm minin de hutbesi sahih olmaz.

S. 30. Cuma için neler müstehaptır?

C. 30. Cumanın müstehapları:
1. Gusletmek
2. Vücudu temizlemek
3. Beyaz elbiseler giymek
4. Tırnakları kesip güzel koku sürmektir.

Hutbe esnasında susmak müstehaptır, imam hutbe okurken içeri giren kişi, hafif iki rekât sünnet kılıp oturur.

S. 31. Hutbe için neler müstehaptır?

C. 31. Hutbe için bazı müstehaplar şunlardır:
1. Minber üzerinde okunmalıdır.
2. Fasih ve anlaşılır olmalıdır.
3. Durum uzun olmasını gerektirmezse, mutavassit olmalıdır. olmalıdır.
4. Hutbe kısa, namaz uzun

S. 32. Hatibin yapması gereken sünnetler nelerdir?

C. 32. Hatibin yapması gereken sünnetlerden bazıları:
1. Geçtiği her safa selam vermesi
2. Minbere çıktığında cemaate dönmesi
3, Hutbede ayakta durması
4.Sağ eliyle minberin bir tarafını tutması
5.Minbere çıktıktan sonra sol elinde kılıç vb. bir şeyin olması
6.Hutbe boyunca cemaate yönelmesi
7.İki hutbenin rükünleri arasında tertibe dikkat etmesi
8.İki hutbe arasındaki oturuşu İhlâs Suresi miktarı kadar olması
9.Oturuşta Kuran’dan bir şey okuması 10.İkinci hutbeyi “Esteğfirullahe li ve lekum” duasıyla bitirmesi
11.İkinci hutbenin bitmesiyle inmeye başlaması
12.Müezzin ikameti bitirdiğinde mihraba ulaşmış olması
13.Birinci rekâtta Cuma ikinci rekâtta Münafikun surelerini okuması sünnettir.

S. 33. Hatip hakkında nelerin yapılması mekruhtur?

C. 33. Hatip hakkında mekruhların bazıları şunlardır:
1. Kılıcıyla veya ayağıyla merdivenlere vurması
2. Minbere çıkış ve inişlerde hızlı olması
3. Hutbeleri hızlı okuması
4. Susamadığı halde su içmesi
5.Kör değilse gözlerini kapatması, ihtiyaç olmadığı takdirde elit le işaret etmesi
6.İkinci hutbeyi çok çabuk okuması
7.Sesini kısması
8.Etrafına bakınması mekruhtur.

S. 34. Cuma hutbesinde hatibin neler yapması haramdır?

C. 34. Hatip hakkında haram olan şeyler:
1. Vakit bitene kadar veya ihtiyaç olmadığı halde ya da ihtiyaç olup sayılan ihtiyaçtan fazla olan sayılı cumalardan birisi daha önce bitene kadar hutbeyi uzatması
2. Cemaatin anlamayacağı veya yadsıyacağı (akıllarının kabul et meyeceği) ya da kullanımı mahzurlara yol açacağı kelimeler kullanması haramdır.

S. 35. Hutbe esnasındaki müstehap olan susmadan neler müstesnadır?

C. 35. Bu susmadan dört şey müstesnadır:
1. Bir mahzuru işlemek üzere olan birisinin uyarılması konuşmaktan başka mümkün değilse konuşulabilir.
2. Başkasına iyi bir şey öğretmek için konuşulabilir.
3. Verilen selam alınabilir.
4. Hapşırıp hamd eden kişiye “Yerhamuke Allah” denilebilir

S. 36. Hutbe dinleyene selam vermenin hükmü nedir?

C. 36. Hutbe dinleyen kişiye selam vermek mekruhtur.

S. 37. Hutbe dinleyen için neler mekruhtur?

C. 37. Hutbe dinleyen kişi hakkında emekleme, ihtiyaç dışı konuşma, susamadığı halde su içmek mekruhtur.

S. 38. Hangi hutbeler namazdan önce okunur?

C. 38. Cuma ve Arafat günü hutbeleri namazdan önce okunur.

S. 39. Namazdan sonra okunan hutbeler hangileridir?

C. 39. Bunlar, iki bayram, güneş ve ay tutulması, Mina’da ve Mekke’de okunan hutbeler olmak üzere altı hutbedir.

S. 40. Hangi hutbe namazdan önce de sonra da okunabilir?

C. 40. Yağmur namazı hutbesi namazdan önce okunabildiği gibi namazdan sonra da okunabilir.

S. 41. Azabenin kendisi ve hükmü nedir?

C. 41. Azabe, sarığın arka kısmına takılan bir parça bezdir, sarığın ucu nun sarkıtılması da yerine geçer ve hükmü sünnettir.

S. 42. Cuma günü yapılması mekruh olan şeyler nelerdir?

C. 42. Yapılması mekruh olan bazı şeyler:
1. Namazın kılındığı yerde oturanları yarıp geçmek,
2. Kendisine Cuma vacip olanın, zevalden sonra ve ezandan önce alışveriş yapması,
3. Hacamat (kan aldırma),
4. Özellikle Cuma günü oruç tutmak
5. Namaz kılanlara az bir rahatsızlık vermesi halinde cami dışında sesli bir şeyler okumak mekruhtur. Eğer çok rahatsızlık verir veya cami içinde okunursa haram olur.

S. 43. Oturanları geçme konusunda müstesna haller nelerdir?

C. 43. Bu konuda bir takım müstesnalar vardır, bunlardan bazıları şunlardır:

1.Oturanlar geçitte oturmuşlarsa 2.Oturanlar geçenin çocukları veya köleleri iseler
3.Oturanlar kendileri geçmesine izin verirlerse
4.İmamın minbere veya mihraba ulaşması ancak oturanları yarıp geçmesiyle mümkün olması ya da ilim veya makam itibariyle insanların müsamaha gösterdiği bir kişi olmak (rizalarının bilinmesi şartıyla)
5.Ancak safları yararak ulaşılabilen bir boşluğun doldurulması gibi durumlar bu müstesna lardandır.

S. 44. Safları yarıp geçmek ne zaman vacip olur?

C. 44. Cumanın sahih olması buna bağlıysa, örneğin Cuma ehli olma yanlar öne geçmiş olup hutbeyi duymak için Cuma ehli kişilerin onları ya np hatibe yaklaşmaları vacip olur.

S. 45. Kişinin başkasını kaldırıp yerine oturmasının hükmü nedir?

C. 45. Bu caiz değildir.

S. 46. Bu durum ne zaman caiz olur?

C. 46. Cumanın sıhhati buna bağlıysa, sözgelimi Cuma ehlinden birisi – gereken sayıyı tamamlamak için – hutbeyi dinlemesi ön taraflarda oturmuş cuma ehil olmayan birini kaldırmayı gerektiriyorsa, kaldırıp yerine oturması väcip olur.

S. 47. Kişinin kendi isteğiyle yerini bir başkasına vermesinin hükmũ nedir?

C. 47. Eğer sevabı daha az bir yere geçmezse, bu caizdir. Aksi durumda mekruhtur.

S. 48. Cuma günü nelerin yapılması haramdır?

C. 48. Cuma günü ezan okunup hatip hutbeye çıktığında alışveriş yap mak, hatip minbere çıktığında namaz kılmak ve Cumanın kendisine farz olduğu kişinin şafaktan sonra yolculuğa çıkması haramdır.

S. 49. Cumaya giderken yolda alışveriş yapmak caiz midir?

C. 49. Evet, caizdir.

S. 50. Cuma günü haram olan alışverişten neler müstesnadır?

C. 50. Aşağıdaki alışveriş şekilleri müstesnadır:
1. Cuma temizliği için ihtiyaç duyulan suyu satın alma
2.Avreti örtmek için gereken giysiyi almak
3.Hastanın ihtiyaç duyduğu ilaçları almak
4.Çocuk için gerekli yiyeceği almak mubahtır. Cumaya yetişme leri şartıyla, ne alan ne de satan günahkâr olmaz.

S. 51. Cumanın kaçırılmasına karşın hangi hallerde alışveriş caiz olur?

C. 51. Namazdan sonrasına ertelendiği takdirde bozulmasından endişe edilen ölü için kefen almak caizdir.

Kolay Şafi fıkhı itisam yayınları

Dini Siteler

BENZER KONULAR:

Cuma namazı şafii mezhebine göre nasıl kılınır

Cuma Namazı Nedir? Kısaca

 

Answers ( 2 )

    1
    2022-12-29T12:42:39+03:00

    Şafii mezhebine göre cuma namazı ile ilgili hükümler yukarıda detaylı bir şekilde anlatılmıştır. Buna göre Şafii mezhebine göre;

    Cumanın sıhhat şartları:

    1. Kılınan yer şehir veya köy olmalıdır.

    2. Cuma ehlinden kırk kişi hazır bulunmalıdır.

    3. Oğle vaktinde hutbe ve namaza yetecek kadar zamanın olması gerekir.

    4. İhtiyaç dışı başka bir Cumayla beraber olmamalıdır.

    En iyi cevap
  1. Muhammed Samir
    1
    2025-04-18T14:50:08+03:00

    Şafii mezhebine göre cuma namazı, tıpkı diğer mezhepler gibi, belli şartlara bağlı olarak farz kılınan bir ibadettir. Şafii mezhebine göre cuma namazının kılınması için şu temel şartlar aranır:

    Zaman: Cuma namazı, öğle namazı vaktinde kılınır. Bu namaz, öğle namazından önce kılınır ve öğle namazı yerine geçer.

    İkametgâh: Cuma namazı, ancak belirli bir nüfus yoğunluğuna sahip bölgelerde farz olur. Şafii mezhebinde, cuma namazının kılınması için şehir veya kasaba büyüklüğünde bir topluluğun bulunması gerekir. Küçük yerleşim yerlerinde cuma namazı kılınmaz, yerine öğle namazı kılınır.

    İmam ve Cemaat: Cuma namazı, bir imam tarafından cemaatle kılınır. Cuma namazının geçerli olabilmesi için en az 3 kişi (imam ve iki cemaat) bulunmalıdır. Bu sayı, daha fazla cemaati kapsayacak şekilde artırılabilir.

    Cuma Hutbesi: Cuma namazı, iki hutbe ile başlar. Hutbenin birincisi, cuma namazından önce, ikincisi ise namazdan sonra okunur. Hutbenin okunması, namazdan önceki önemli bir öğedir.

    Cuma Namazı ve Diğer Namazlar: Şafii mezhebine göre, cuma namazını kılanlar öğle namazını kılmazlar. Cuma namazı, öğle namazının yerini alır.

    Kadınlar ve Diğer İstisnalar: Şafii mezhebinde, cuma namazı kadınlar, çocuklar ve başka mazeretleri olan kişiler için farz değildir. Bunlar öğle namazını kılabilirler.

    Şafii mezhebi, cuma namazının geçerli olabilmesi için bu şartları öne çıkarır. Yani cuma namazı, genellikle şehirdeki camilerde cemaatle kılınan önemli bir ibadettir.

Cevapla