Paylaş
Kur’an’da Emanet
Question
Kur’an’da Emanet
SORU: Şu âyet-i kerimenin tefsirini rica ediyorum:
Biz emaneti, göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar bunu yüklenmekten çekindiler, korktular. Onu insan yüklendi. Doğrusu o çok zalim, çok câhildir.
Buradaki emanetle ne kastedilmiştir?
CEVAP; Bu âyet-i kerime Ahzab sûresinin 72. âyetidir. Allah daha iyi bilir ya, bu âyet Allah’ın insana yüklediği sorumlulukların tehlikesini tasvir etmektedir. Bu sorumlulukların yerine getirilebilmesi için selim bir kalbe, sağlıklı bir akla ve düzgün ve doğru bir harekât tarzına ihtiyaç vardır. Eğer bu sorumluluklar, güneşiyle, ayıyla ve yıldızla-nyla göklere; içindekilerle ve bütün görkemiyle yeryüzüne ve bütün yükseklikleriyle dağlara teklif edilmiş olsaydı bunları yüklenmekten kaçınırlardı. İnatçılık ve isyandan dolayı değil, korku ve endişeden dolayı kaçınırlardı. Fakat kendisine akıl ve fikir verilen insan bu emanttin yükünü üzerine aldı ve üstlendi. O bunu yapmakla nefsine zulmetmiş oldu. Bu emanetin getireceği sorumlulukların pek çoğunu bilmiyordu. Bu sebeple kendisini, azap ve cezaya maruz kalmaması için devamlı çalışma gerektiren sorumlulukların içine attı.
Burada emanetin teklifi, bu emaneti kabul edip onu koruyan ve hakkım yerine getiren kimsenin kurtuluş, sevap ve nimetlere nail olacağı, onu zayi edip hakkını ihmal eden kimsenin de hüsran içinde kalıp cehenneme yuvarlanacağı esası üzerine yapılmıştır. Bu sebeple Allah Teâlâ bu âyetin hemen arkasından şöyle buyurmuştur:
Bunun sonucu olarak Allah münafık erkek ve kadınlara, Allah’a ortak koşan erkek ve kadınlara azap verecektir. Allah inanan erkek ve kadınların tevbelerini kabul buyuracaktır. Allah bağışlar ve merhamet eder. (Ahzab/73)
Müfessirler emanetle neyin kastedildiği konusunda pek çok görüş zikretmişlerdir.
Bir görüşe göre emanet, namaz kılmak, zekat vermek, oruç tutmak ve gücü yetiyorsa haccetmektir.
Bir başka görüşe göre emanet, insanların birbirlerine verdikleri emanetlerdir.
Bir diğer görüşe göre bu, hadis naklindeki emanettir ve hadise ilave yapmamaktır.
Bir görüşe göre ise kadının ırz ve namusunu korumasıdır.
Bir görüşe göre cünüplükten yıkanmaktır.
Bir görüşe göre de bir insanın diğer bir insanın kanını koruması ve ona tecavüz etmemesidir.
Bütün bunlar ve benzen görüşler, pek çok çeşidi ve şekli olan emanetin bu çeşit ve şekillerinden birer örnek olmaktan öteye geçmez.
Emanetle neyin kastedildiği konusunda akla yatkın olan izah tarzı şudur: Emanet, Allah’ın kullarına yapmalarını emrettiği farzlar, sorumlıuluklar ve itaatlerdir. Bunlar içerisinde hadlerin (cezaların) ve vâcible-rin de bulunduğu bütün dini işlerdir. Bu sebeple İmam Taberî, buradaki emanetle, dindeki mevcut bütün emanetlerin ve insanlar arasındaki bütün emanetlerin birlikte kastedilmiş olmasının daha uygun olacağım söylemiştir. Çünkü âyet-i kerime emanet çeşitlerinden herhangi birisini tahsis etmemiştir. O halde emaneti genel manada anlamak ve almak daha evladır, daha güzeldir.
BENZER KONULAR:
Answers ( 2 )
Kur’an’da “emanet” kavramı, hem Allah’ın insanlara yüklediği sorumluluklar hem de insanların birbirlerine karşı sorumlulukları açısından önemli bir yer tutar. İşte Kur’an’da emanetle ilgili bazı ayetler:
“Andolsun, Biz emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar bunu yüklenmekten çekindiler ve korkuya kapıldılar. İnsan bunu yüklendi. Çünkü o çok zalim, çok cahildir.” (Ahzab Suresi, 72)
Bu ayette, Allah’ın emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettiği ancak onların bunu yüklenmekten kaçındığı ifade edilmektedir. İnsanın ise bu emaneti yüklendiği ve sorumluluğunu üstlendiği belirtilmektedir.
“Biz, emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar bunu yüklenmekten çekindiler, ondan korktular. İnsan ise bunu yüklendi. Çünkü o çok zalim, çok cahildir.” (Ahzab Suresi, 72)
Bu ayet, önceki ayetle aynı anlamı taşımakta ve insanın emaneti yüklendiği vurgulanmaktadır. İnsanın emaneti yüklendiği bu ayetlerde, insanın Allah’ın yeryüzündeki halifesi olarak sorumluluklarının farkına varması ve bu sorumluluğu yerine getirmesi gerektiği ifade edilmektedir.
“Doğrusu Biz, emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar bunu yüklenmekten kaçındılar ve ondan korktular. İnsan onu yüklendi. Şüphesiz o, çok zalim, çok cahildir.” (Ahzab Suresi, 72)
Bu ayette de, emanetin göklere, yere ve dağlara teklif edildiği, ancak insanın bu emaneti yüklenmek üzere seçildiği ifade edilmektedir. İnsanın zalimlik ve cehalet gibi zaaflara sahip olduğu belirtilerek, emaneti doğru bir şekilde taşıması gerektiği vurgulanmaktadır.
Bu ayetlerde, emanet kavramı insanın sorumluluklarını ve Allah’ın insanlara verdiği değeri ifade etmektedir. İnsan, bu emaneti doğru bir şekilde taşıyarak Allah’ın rızasını kazanmak ve dünya ve ahirette güzel bir yaşam sürmek için sorumluluklarını yerine getirmelidir. Emanet, insanların birbirlerine karşı da sorumluluklarını ifade eder ve dürüstlük, adalet, sadakat gibi değerlerin korunmasını gerektirir.
“Kur’an’da Emanet” konusu, Kur’an-ı Kerim’de emanetin anlamı, önemi ve insan hayatındaki yeri hakkında bilgi verir. Emanet, genel olarak güvenilen, sorumluluk verilen şey anlamına gelir. Kur’an’da emanet kavramı hem maddi hem de manevi sorumlulukları kapsar.
Kur’an’da Emanetin Anlamı
Emanet, Arapça kökenli bir kelime olup, “güvenme, güvenilir şey” anlamına gelir. Kur’an’da emanet, Allah’ın insanlara yüklediği sorumlulukları ve güvenleri ifade eder. İnsanlara verilen bu güven, sadece mal-mülk değil, aynı zamanda ahlak, iman, görev ve sorumlulukları da içerir.
Kur’an’da Emanetle İlgili Ayetler
Kur’an’da emanetle ilgili birkaç önemli ayet şöyledir:
Ahzâb Suresi, 72:
“Şüphesiz biz, emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar onu taşıyamadı ve ondan korktular. Fakat insan onu taşıdı. Şüphesiz insan, çok zalim ve çok cahildir.”
(Burada emanet, insanın taşıması gereken büyük bir sorumluluk olarak belirtilir.)
Nisa Suresi, 58:
“Allah size emanetleri ehline vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adaletle hükmetmenizi emreder.”
(Emanet, adaletli yönetim ve sorumluluk anlayışını da kapsar.)
Mü’minun Suresi, 8:
“Onlar, kendilerine emanet edilenleri ve verdikleri ahitleri koruyanlardır.”
(Burada, emanetin korunması ve yerine getirilmesi önemle vurgulanır.)
Kur’an’da Emanetin Kapsamı
Mal ve Mülk: İnsanlara emanet edilen malların korunması ve doğru kullanımı.
Güven ve Sorumluluk: İnsanlar arasındaki güven ilişkisi, verilen sözlerin tutulması.
İman ve Ahlak: İnsanlara yüklenen iman sorumluluğu ve iyi ahlakın korunması.
Görev ve Vazife: Allah’a karşı ve toplum içinde yerine getirilmesi gereken görevler.
Kur’an’da Emanet ve İnsan
Kur’an, insanın emanetle sınandığını ve bu sorumluluğu taşıma görevini üstlenerek yaratıldığını vurgular. İnsan, bu ağır sorumluluğu taşıyabilecek bilinç ve iradeye sahiptir. Emanetin gereği, adalet, dürüstlük, sorumluluk bilinci ve güvenilirliktir.
Dilersen, Kur’an’da emanet kavramının tarihsel, ahlaki veya sosyal yönlerini de detaylandırabilirim. Sen nasıl istersen!