Share
Kadın hangi durumlarda boşanması caiz olur
Question
Kadın Kendi isteği ile boşanabilir mi ?
Bu kadın eşi tarafından eve hapsediliyor . Özgürlüğü elinden alınıyor . Çok aşırı kısıtlama ve ezme var . Ne yapılmalı
Cevap:
Geçimsizlik, Kadın için boşanma nedeni sayılırmı?
Eşlerin birbirinden nefret etmesi, haksız davranışları, evliliğin gereği olan hukuka riayet etmemeleri, kocanın hanımına şiddet uygulaması veya onu haram bir fiili işlemeye zorlaması gibi kötü muamele ve geçimsizlik (nüşûz ve şikâk) hâllerinde ilk aşamada ne yapılması gerektiğini Kur’an-ı Kerim şöyle açıklamaktadır: “… Eğer karı ile kocanın aralarının açılmasından endişelenirseniz o zaman kendilerine erkeğin ailesinden bir hakem, kadının ailesinden bir hakem gönderin. Bunlar barıştırmak isterlerse Allah, aralarındaki dargınlık yerine uyuşma lütfeder…” (Nisâ, 4/35)
Âyet-i kerîme, eşler arasında baş gösteren geçimsizlik hâllerinde hakemler aracılığıyla arayı bulmayı emrederek evliliğin devamından yana gayret sarf edilmesini önermektedir. Buna rağmen ara bulunamaz, kötü muamele ve geçimsizlik devam edecek olursa Mâlikîler, hem zarar gören kadının hâkime müracaatla tefrîk talebinde bulunabileceğini hem de ıslah için görev alan hakemlerin, karı-kocanın vekâlet vermesine gerek kalmadan bedelli ya da bedelsiz tefrîk haklarının bulunduğunu söylemişlerdir (İbn Rüşd, Bidâye, II, 99). Hanefî ve Şâfiîler ise, hakemlerin boşama yetkisinin ancak koca tarafından kendilerine boşama vekaleti verilmesi halinde söz konusu olabileceğini belirtmişlerdir (Şâfiî, el-Ümm, V, 494-495; Cassâs, Ahkâmü’l-Kur‘ân, III, 154; bkz. Şirbînî, Muğni’l-muhtâc, III, 344-345)
1917 tarihli Osmanlı Hukuk-ı Aile Kararnamesi, Mâlikî mezhebinin ictihadını benimsemiş ve konuyla ilgili olarak şu düzenlemeyi yapmıştır: Eşler arasında geçimsizlik çıkıp da mahkemeye müracaat edildiğinde mahkeme, her iki taraftan birer hakem tayin eder. Hakemler eşlerin arasını düzeltemezse ve kusur da kocada bulunursa hâkim, karı-kocayı ayırır. Kusur kadında ise mehir miktarı üzerinden bedelli boşamaya (muhâla‘a) hükmeder. Hakemler kararda birleşemeyecek olursa yeni bir hakem heyeti seçilir. Hakemlerin vereceği kararlar kesindir ve onların değerlendirmelerine göre hâkimin vereceği tefrîk hükmü bir bâin talâk sayılır (HAK, md. 130) Diyanet
BENZER KONULAR:
Answers ( 2 )
Kadın; bazı sebepler meydana geldiği zaman boşamayı isteyebilir. Bu sebepler yukarıda detaylı bir şekilde anlatılmıştır.
Evli bir kadın, eşinin evlilikten doğan görev ve yükümlülükleri yerine getirmemesi veya kendisine karşı kötü muamelede bulunması halinde, mahkemeye başvurarak evliliğin ortadan kaldırılmasını isteyebilir. Mahkeme, tarafları dinledikten sonra eşlerin ayrılmaları yönünde karar verecek olursa, mahkemenin bu kararıyla dinî hükümlere göre, bir bâin talak meydana gelmiş olur.
Sorunuzu hem İslam hukuku (fıkıh) hem de Türkiye’deki medeni hukuk açısından açıklayayım, çünkü “caiz olur” ifadesi genellikle dini perspektife işaret eder.
1. İslam Hukuku (Fıkıh) Açısından
Kadın için boşanma, “talak” (erkek tarafından boşama) dışında da mümkündür, buna “şartlı boşanma (muhâla’a veya faskh)” veya “kadın boşaması (tefkîr / hâkîmlık yoluyla)” denir.
Kadın kendi isteğiyle boşanabilir mi? Evet, belirli şartlarla:
a) Kadının boşanma talebi (tefkîr/faskh)
Kadın, mahkemeye başvurarak boşanmayı talep edebilir. Fıkıhta bazı genel gerekçeler şunlardır:
Kocanın kusuru veya ihmali:
Koca şiddet uyguluyor.
Geçim sorumluluğunu yerine getirmiyor.
Cinsel veya duygusal istismar söz konusu.
Din veya itikat açısından ciddi sorunlar var.
Uzun süreli ayrılık veya iletişimsizlik:
Koca evden uzaklaşıyor ve kadın zarara uğruyorsa.
Sözleşmede önceden belirlenen haklar:
Nikah akdinde kadın “isteğe bağlı boşanma hakkı” (muhâla’a hakkı) almış olabilir. Bu durumda kadın, belirli şartlarda kendi rızasıyla boşanabilir.
Özetle, kadın “haklı sebepler” varsa veya nikah sözleşmesinde hakkı varsa kendi isteğiyle boşanabilir.
2. Türkiye Medeni Hukuku Açısından
Türk Medeni Kanunu’na göre kadın ve erkek eşit haklara sahiptir. Kadın dilediği zaman boşanma davası açabilir, fakat mahkeme boşanmayı ancak haklı veya geçerli sebep varsa onaylar.
Boşanma sebepleri (TMK m. 166-167):
Evlilik birliğinin temelden sarsılması:
Eşler arasında evlilik sürdürülemez hâle gelmişse.
Kötü muamele veya şiddet:
Fiziksel, psikolojik veya cinsel şiddet.
Aldatma / zina.
Terk:
Eşin evi terk etmesi ve dönüş ihtimali olmaması.
Suç işleme veya bağımlılık:
Kumar, alkol, uyuşturucu vb. ciddi zarar veriyorsa.
Kadının kendi isteği ile boşanması:
Medeni hukukta kadın herhangi bir haklı sebep göstermeden “anlaşmalı boşanma” yoluyla eşinden ayrılabilir.
Anlaşmalı boşanma, her iki tarafın rızası ile olur. Eğer sadece kadın istiyorsa, mahkeme sürecinde belirli gerekçeler (TMK 166, 167) aranır.
Özet:
İslam Hukuku: Kadın haklı sebepler veya önceden verilmiş haklar varsa boşanabilir.
Medeni Hukuk: Kadın dilediği zaman anlaşmalı veya haklı sebebe dayalı dava açabilir.