Paylaş
İslamda zekat ibadeti
Question
İSLAMDA ZEKAT MÜESSESESİ
Dinimizde zekat kurumu nasıl işler
Mensubu olmakla iftihar ettiğimiz Yüce Dinimiz İslâm, fert ve toplumun barış ve huzur içerisinde yaşamalarına büyük bir önem vermektedir. Bunu öngördüğü sosyolojik ve ekonomik temellere dayanan kimi görevlerin eksiksiz yerine getirilmesine bağlamıştır. Başta Dinimizin önemli rükünlerinden biri sayılan Zekât ve aynı amaca yönelik emredilen fitre, fidye, kurban, mali keffaretler ve her türlü sadakalarla hedeflenen toplumsal barıştır. Zekâtla, zengin ve fakirin, bir arada mutluluk içinde yaşayabilecekleri eşsiz ortamın hazırlanmasına çalışılırken, cemiyette kardeşlik duyguları da gelişir, sevgi ve saygı atmosferinde güvenli bir toplum olma yolunda da mesafe alınmış olur.
Bu bakımdan Zekât sözlükte artma, çoğalma, temizlik, bereket, iyi hâl ve övgü gibi anlamlara gelir. Dini bir terim olarak bir malın bir kısmının Allah rızası için muayyen kişilere verilmesi demektir. Zekât, hicretin 2. yılında Medine’de farz kılınmıştır. Akıllı, ergenlik çağına ulaşmış ve hür Müslüman, temel ihtiyaçlarından fazla olarak Nisâp miktarı artma özelliği taşıyan mala sahip ve bu malın elde etmesinin üzerinden bir yıl geçmiş ise, zekât ile mükelleftir.
Yüce Allah, “Namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin” [1] Efendimiz (sav) de: “İslam beş esas üzerine kurulmuştur. Allah’tan başka ilâh bulunmadığına, Hz. Muhammed’in Allah’ın Resulü olduğuna şahadet etmek, namaz kılmak, zekât vermek, haccetmek ve Ramazan orucunu tutmak.”[2] buyurmuştur.
Rahmet ve mağfiret günleri olan şu mübarek Ramazan ayı içinde zekât ve fitre gibi mali yükümlülüklerimizi ifâ ederek bir yoksulun hayır duasını almak kadar güzel bir şey olabilir mi? Her türlü iyilik ve sadakaların kat kat fazlasıyla mükâfatlarının verildiği bu günleri vereceğimiz zekâtlarımızla süsleyelim. Fakirlerin iftar ve bayram harcamalarına yardımcı olmak suretiyle onları sevindirirsek Cenâbı Allah’ın yardım ve mağfiretinin de bizimle birlikte olacağını unutmayalım.
Nitekim kendi rızası için harcayanlara Yüce Allah, harcadıklarının kat kat fazlasını dünya ve âhirette ihsan edecektir. Bu konuda Rabbimiz şöyle buyurmaktadır: “Allah’ın rızasını kazanmak arzusuyla ve kalben mutmain olarak mallarını Allah yolunda harcayanların durumu, yüksek yerdeki güzel bir bahçenin durumu gibidir ki bol yağmur alınca iki kat ürün verir. Bol yağmur almasa da çiseleme bile yeter. Allah yaptıklarınızı hakkıyla görendir”[3]. “Mallarını Allah yolunda harcayanların durumu, yedi başak bitiren ve her başakta yüz tane bulunan bir tohum gibidir. Allah dilediğine kat kat verir. Allah lütfü geniş olandır, hakkıyla bilendir” [4].
Zekât, fitre ve sadakalarımızı verirken dikkat edeceğimiz bir diğer husus fakir ve yoksulların gururlarını incitecek her türlü söz ve davranışlardan da kaçınmaktır. Bu mesajı bize ileten ayetle son veriyorum : “Mallarını Allah yolunda harcayan, sonrada harcadıklarının peşinden (bunları) başa kakmayan ve gönül incitmeyenlerin, Rableri katında mükâfatları vardır. Onlar için korku yoktur. Onlar üzülmeyeceklerdir de. Güzel bir söz ve bağışlama, peşinden gönül kırma ile gelen bir sadakadan daha hayırlıdır. Allah her bakımdan sınırsız zengindir, halimdir” [5].
———————-
[1] Bakara 2/243
[2] Buhari , İman ,1,1, 8; Müslim, İman, 19-22,1,45
[3] Bakara 2 /265
[4] Bakara 2/261
[5] Bakara 2/ 261-262
BENZER KONULAR:
Answers ( 2 )
İslam’da zekat ibadeti, toplumun bir arada yaşaması için gerekli olan bir kavramdır. Zekat, Rabbimiz (cc)’un zenginin malının belirli oranda fakire verilmesidir. Bu mal fakirin hakkıdır aynı zamanda. Zekat; toplumsal açıdan ele alınacak olur ise, toplumun huzurlu bir şekilde olmasına neden olur. Görünüş itibari ile zekat veren kişi malının eksildiği kanaatine kapılır. Fakat aslında zekat; malın bereketlenmesine vesiledir.
Zekat, İslam’da bir ibadet şekli olarak kabul edilir. Bu sadece bir hayırseverlik veya hayırseverlik eylemi değil, Allah’ın öngördüğü özel bir ibadet eylemidir. İslam’da zekatın ibadet yönünü vurgulayan bazı önemli noktalar şunlardır:
Zekatın gönüllü hayır işlerinden (sadaka) farklı olduğuna dikkat etmek önemlidir. Sadaka son derece teşvik edilir ve kendi ödüllerini taşırken, zekat belirli yönergeleri, alıcıları ve hesaplamaları olan belirli bir zorunlu ibadet şeklidir.
Müslümanlar zekat yükümlülüğünü yerine getirerek Allah’a bağlılıklarını gösterir, mallarını arındırır ve toplumun ıslahına katkıda bulunurlar. İslam’da manevi ve sosyal öneme sahip temel bir ibadet eylemi olarak kabul edilir.
İslam’da zekat, malın belirli bir kısmını, Allah’ın rızasını kazanmak amacıyla ihtiyaç sahiplerine vermek anlamına gelir. Zekat, İslam’ın beş temel ibadetinden biridir ve Müslümanların zenginliklerini toplumla paylaşmalarını sağlayan bir sorumluluktur.
Zekat, her yıl malın belirli bir oranı üzerinden hesaplanır. Bu oran, genellikle %2,5 olarak kabul edilir. Zekat vermekle yükümlü olabilmek için, kişinin malının nisap miktarına ulaşmış olması gerekir. Nisap, belirli bir zenginlik sınırıdır ve malın üzerinden bir yıl geçtiğinde bu miktar geçiliyorsa, zekat verilmesi gerekir.
Zekat verilecek kişiler, yoksullar, düşkünler, borçlular, yolda kalanlar ve zekat toplayanlar gibi ihtiyaç sahipleridir. Zekatın, sadece maddi destek sağlamanın ötesinde, Müslümanın kalbini temizleyerek malını bereketlendirdiğine inanılır.
Zekatın bir diğer amacı da, toplumda adaletin ve yardımlaşmanın sağlanmasıdır. Zekat, aynı zamanda Müslümanların sahip oldukları malı geçici ve dünyevi olarak görmemelerini sağlayarak, zenginle fakir arasındaki uçurumları azaltmaya yardımcı olur.