Share
İslamda Mehrin Hükmü?
Question
Mehrîn Vacibligi
SORU: Üç yıl evli kaldıktan sonra mehrini almadan ölen kadının varislerinin bu mehirde bir haklan var mıdır?
CEVAP: Mehir, kadın için vacib bir haktır. Çünkü Allah Teâlâ Nisa suresinde şöyle buyurmaktadır:
Kadınlara mehirlerini gönül rızası ile (cömertçe) verin.
Rivayet ediliyor ki Ümmü Habibe (r.a) Ubeydullah b. Cahş’ın nikahında idi. Kocası Habeşistan’da öldü. Necaşi onu Hz. Peygamber ile dörtbin dirhem mehir karşılığında evlendirdi. Onu Şürahbil b. Hasene ile Rasûluliah’a gönderdi.
İbn Abbas’tan (r.a) rivayet edildiğine göre, Hz. Ali Fatıma (r.a) ile evlendiğinde Rasûlullah: “Ona birşey ver” dedi Hz. Ali de “Bende birşey yoktur” diye cevap verdi. O da ‘Senin; kılıç geçirmez zırhını ona ver’ dedi.
Ukbe b. Amir1 den (r.a) rivayet edildiğine göre Nebi (s.a) bir adama “Seni falanca kadınla nikahlayayım mı?” dedi. Ondan evet cevabını alınca, kadına da “Seni falanla evlendirmemi istiyormusun?” diye sordu.
O da evet dedi. Onları everdi. Onunla zifafa girdi birşey de vermedi. O Hudeybiye anlaşmasına katılanlardandı. Hudeybiye’ye katılanlara Hayber’den bir hisse var idi. O adam ölümüne yakın şöyle dedi: “Rasûlullah beni falanca kadınla everdi, ben ona bir şey vermedim. Hayber’dekİ hissemi onun mehrine mukabil verdiğime sizi şahit tutuyorum.” O kadın da bir hisse aldı ve onu yüzbin dirheme sattı.
Bundan da anlıyoruz ki, evlilikte mehir vacib bir emirdir. Kocanın eşine vermesi vacibtir. Geç de olsa vermelidir. Boşanma veya vefat anına kadar gecikse dahi mehir verilmelidir. İbn Mes’ud’a “bir adam bir kadınla evlendi, ona bir mehir vermedi, onunla zifafa girmeden de öldü; durumu nasıl olacak” diye sorulduğunda, şöyle cevap verdi: “Diğer kadınlar gibi ona tam mehir vardır, ona miras düşer. O iddetini bekler.” Ma’kel b. Sinan el-Eşcâî ayağa kalktı ve İbn Mes’ud’a: “Allah Ra-sûlü de (s.a) senin hüküm verdiğin gibi hüküm verdi” deyince İbn Mes’ud buna sevindi.
Bundan anlıyoruz ki, soruda bahsi geçen adam ölmüş karısının (eşinin) varisleri arasında mehri taksim eder. Ayrıca kocaya da hissesini alır.
Benzeri konular:
Answers ( 2 )
İslamda mehr, evlilikte erkeğin kadına vermesi gereken bir mal veya para olarak tanımlanır. Bu, İslam hukukuna göre kadının hakkıdır ve evlilik sözleşmesinin bir parçasıdır. Mehrin hükmü, İslam’ın temel öğretilerine dayanarak belirlenmiştir ve şu şekilde özetlenebilir:
1. Mehrin Vacibliği
Mehr, vacip (yani yapılması gerekli ve zorunlu) bir husustur. İslam’a göre evlenirken mehrin belirlenmesi ve ödenmesi farz veya vaciptir. Mehr, kadının mali bağımsızlığını ve saygınlığını güvence altına almak amacıyla belirlenir. Evlilik, erkeğin kadına olan sorumluluklarını yerine getirmesini, buna daha önce belirlenmiş bir mehr ile başlanmasını gerektirir.
2. Mehrin Miktarı
Mehrin miktarı belirli bir sınırda değildir, ancak makul olmalıdır. Bir kadının mehrini çok yüksek tutmak, sosyal adaleti bozabileceği için müslüman toplumlar, mehrin aşırı yüksek olmaması gerektiği konusunda uyarılarda bulunur. Mehrin miktarı, kadının toplumdaki durumu, çevresi ve zamanın koşullarına göre değişebilir.
3. Mehrin Türleri
Mehr, iki şekilde olabilir:
Mehr-i Muaccel: Hemen ödenmesi gereken mehrdir.
Mehr-i Muvakkat: Ödemesi, belirli bir süre sonra yapılacak mehrdir.
4. Mehrin Amacı
Mehrin amacı, kadının mal ve mülk açısından korunmasıdır. Evlilikte, kadın sadece eşine karşı sorumluluk taşımaz, aynı zamanda kendi mülküne de sahiptir. Mehr, kadının haklarının tanındığını ve değerli olduğunu gösteren bir semboldür.
5. Mehrin Ödenmemesi Durumunda Ne Olur?
Mehrin ödenmesi gereklidir ve eğer erkek mehrini ödemezse, kadın boşanmak hakkına sahiptir. Mehrin, kadına verilen bir hak olduğundan, erkeğin bunu yerine getirmemesi, kadının evliliğini sonlandırma hakkını doğurur.
Sonuç olarak, mehr, İslam’da kadının evlilikteki mali güvenliğini sağlamak için zorunlu bir uygulamadır ve her müslüman evlilikte mutlaka belirtilmesi gereken bir husustur.
İslam’da mehr (veya mahr), evlilik sözleşmesinde kadın tarafından erkeğe veya kadına verilen maddi veya ayni bir haktır. Daha çok kadına aittir ve evlilik sırasında veya evlilik sona erdiğinde onun hakkı olarak kabul edilir. Mehrin hükmü ve özellikleri İslam hukukunda (fıkıh) açıkça belirtilmiştir:
1. Mehrin Tanımı ve Amacı
Tanım: Mehr, evlilik akdi sırasında erkeğin, kadına hediye veya ödeme olarak vermeyi taahhüt ettiği şeydir. Bu, kadın için bir güvence ve hak olarak görülür.
Amaç: Kadının mali güvenliğini sağlamak, evlilikteki dengeyi korumak ve erkeğin evliliğe ciddi niyetle girdiğini göstermek.
2. Mehrin Şekli
Parasal Mehr: Altın, gümüş, para veya herhangi bir değerli eşya olabilir.
Ayni Mehr: Ev, araba veya başka bir mal şeklinde olabilir.
İleri Tarihli veya Anında Ödenecek: Mehr, hemen ödenebilir (muaccel) veya sonradan ödenecek şekilde (müeccel) kararlaştırılabilir.
3. Mehrin Miktarı
Sözleşmeye bağlıdır: İslam’da mehrin miktarı, kadının isteğine ve erkeğin verebileceğine bağlıdır.
Zorunlu bir standart yoktur: Peygamber (s.a.v) döneminde en düşük mehr “kaba hurma” veya basit bir şey olarak örnek verilmiştir.
Cinsiyet ve statü farkı gözetilmez: Önemli olan karşılıklı rızadır.
4. Mehrin Hükmü
Kadının hakkıdır: Mehr, evlilik boyunca kadının tasarruf edebileceği bir maldır.
Boşanma veya ölüm durumunda:
Eğer erkek ölürse, mehr kadının mirası olarak ödenir.
Boşanma durumunda, özellikle erkek tarafından boşanma gerçekleşirse, mehri tam olarak ödemek zorundadır.
İslam fıkhına göre: Mehr, kadının nafaka hakkından bağımsızdır ve evlilik akdinin geçerliliği için gerekli olmasa da çoğu mezhepte evlilikteki adaletin sembolü olarak görülür.
5. Mehrin Ödenmemesi Durumu
Eğer erkek mehri ödemeyi reddederse veya ödeyemiyorsa, kadın mağdur olur ve mahkemeye başvurarak hak talep edebilir.
İslam hukukunda mehri ödememek haksızlık olarak kabul edilir ve evlilik akdi ile ilgili diğer hakları etkilemez.
Kısaca özetlersek:
Mehr, İslam’da kadının hakkıdır ve evlilikte erkeğin kadına verdiği bir güvence niteliğindedir. Ödenmesi vaciptir ve kadının tasarrufunda olur. Boşanma veya ölüm durumunda ödenmesi şarttır.