Buharî Ve Kitabı Sahih Hakkında
SORU: Buharî ve onun Sahih isimli hadis kitabı hakkında bilgi ve-rir misiniz?
CEVAP: Buharî, hadis ilminde hafız, hüccet, İslâm’ın büyük âlimi ve el-Câmi’us Sahih isimli kitabın sahibidir. Künyesi Ebû Abdillah, adı Muhammed b. İsmail b. İbrahim b. Muğire el-Buharî’dir. Buhara şehrinde hicretin 194. yılında Şevval ayının 13. günü cuma namazı sırasında dünyaya gelmiştir.
Buharî yetim olarak büyümüş ve hadis öğrenmek için çok seyahat yapmıştır. Bu seyahatlerde Horasan, Irak, Şam ve Mısır’ı ziyaret etmiştir.
O, kendisi için söylendiği gibi “hocaların hocası” idi. Alanında dünya onun gibisini görmedi. Hocalarından bazıları onun için şöyle der idi: “Keşke Buharî’nin göğsündeki kıl olsaydım!” Hocalarından pek çoğu onu meth eder, özelliklerini herkese duyururlardı.
Ona “hadis âlimlerinin başı ve hadisin doktoru unvanını vermiş-ferdir. Kendisinden önce yetişen âlimlerden bin kadar hocadan hadis yazmıştır.
Kitabının adı kendisinin isimlendirdiği şekli ile el-Câmi’ul Müs-ned’ul Muhtasar Min Umuri Rasûlullahi ve Sünnetihi ve Eyyamih’dir.
Bu kitap, Allah’ın kitabı Kur’an’dan sonra en doğru kitaptır. Bu kitabı yazmasının sebebi, bazı âlimlerin “Keşke Allah Rasûlünün sünnetlerinin doğru olanlarını kısa bir kitapta toplamış olsaydınız?” demiş ol¬malarıdır. Bu fikre Buharî’nin de gönlü yatmış, sonra bu kitabı yazma¬ya başlamıştır.
Buharî bir keresinde gördüğü rüyada elinde bir yelpaze ile Rasû-lullah’ın mübarek yüzüne haşarat konup eziyet etmemesi için çalışıp durmuş.
Alimlerden bazıları, onun bu rüyasını “Sen Rasûlullah adına yalan söyleyenlerden Peygember’i koruyacaksın” şeklinde yorumlamışlardır. Buharî Sahih’ine yazacağı her hadis için temizlenir, abdest alır ve iki rekat namaz kılardı. O bu kitabını Mekke, Basra, Buhara ve diğer şehirlerde bir taraftan hadis toplamak, diğer taraftan bunlardan uygun gördüklerini kitabına koymak suretiyle yazdı.
imam Buharî şöyle diyor:
Beni övenle, kötüleyen benim nazarımda eşittir.
Umarım ki hiç bir kimse kendisini gıybet ettim diye benden hesap sormadan Allah’a kavuşurum.
Yüz bin sahih hadisi ezbere bilirim.
Buharî’nin yazdığı bir takım kitapları vardır. Sahih bunhuin en önde gelenidir. Ayrıca Edeh’ul Müfred ve Tarih-i Buharfsi de bunlardandır.
Buharı merhum hicri 256 yılında Ramazan bayramı gecesinde ve fat etmiş, Semerkand yakınında Herteng köyünde defnedilmiştir. Allah rahmet eylesin.
Answer ( 1 )
Muhammed Buhari (v. 870), İslam dünyasında en güvenilir hadis derlemelerinden biri olarak kabul edilen Sahih Buhari adlı kitabın yazarıdır. Sahih Buhari, İslam peygamberi Muhammed’in sözleri, davranışları ve onayladığı eylemleri (hadisler) hakkında çok sayıda rivayet içerir. Buhari, bu kitabı derlerken çok titiz bir seleksiyon süreci izlemiş ve yalnızca güvenilir kabul ettiği hadisleri içermiştir. Sahih Buhari, altı büyük hadis derlemesinin (Kutub-u Sitte) en sahih kabul edileni olarak öne çıkar.
Sahih Buhari’nin Özellikleri:
Güvenilirlik: Buhari, hadisleri toplarken her bir ravinin güvenilirliğini, doğru hafızaya sahip olup olmadığını ve güvenilir bir şekilde rivayet edip etmediklerini titizlikle incelemiştir.
İçerik: Kitap, İslam’ın inançları, ibadetleri, ahlakı, hukuk ve toplumsal düzen gibi pek çok alanda hadisler içerir.
Yöntem: Buhari, hadislerin sıhhatini belirlemek için titiz bir bilimsel yöntem izlemiş, sadece doğru olarak kabul ettiği hadisleri kaydetmiştir. O nedenle “sahih” kelimesi, bu kitabın doğru ve güvenilir hadislerden oluştuğunu ifade eder.
Anlamı: Sahih Buhari, İslam alimleri arasında büyük saygı görür ve pek çok dini meselede temel bir kaynak olarak kabul edilir.
Buhari’nin bu çalışması, İslam ilimlerinde hadis ilminin ne kadar önemli olduğunu ve bu ilmi bir bilim dalı olarak kurma yolundaki katkılarını göstermektedir. Sahih Buhari, hem dini hem de bilimsel açıdan önemli bir eser olup, zamanla geniş bir literatürün ve incelemenin konusu olmuştur.