Paylaş
Birbirinizin Sırlarına Vakıf Olsaydınız Birbirinizin Cenazesine Gelmezdiniz
Question
Birbirinizin Sırlarına Vakıf Olsaydınız Birbirinizin Cenazesine Gelmezdiniz
Soru: Şu hadisin anlamı nedir:
Birbirinize sırlarınızı açmış olsaydınız birbirinizin cenazesine gelmezdiniz?
Cevap: İmam İbnü’1-Esir en-Nihayefi Garibi’l-Hadis ve’î-Eser isimli kitabında bu hadisi zikretmiş ve anlamı konusunda şöyle demiştir:
Biriniz diğerinin sırrını bilmiş olsaydı onun cenazesinde bulunmak ona ağır gelirdi.
Bu her insanın gönlünde gizli yönlerin bulunduğunu ifade eder. Başkaları bu gizlilikleri bilmiş olsa bundan rahatsız olur, onun hakkında olumsuz duygulara kapılır ve onunla birlikte yaşayamazdı veya onunla arkadaş kalmazdı.
Bazıları bu hadisi şöyle rivayet ettiler: “Birbirinizin gizli şeylerini bilseydiniz birlikte yaşayamazdınız.” Yani sizden biriniz bir başkası hakkında içinden geçirdiği şeyleri açığa vurmuş olsaydı hiç kimse başkasıyla birlikte yaşayamazdı. Bu mana bize Ebu’l-Atâhiye’nin şu iki beyitini hatırlatıyor:
Günahların kokusunun çıkmaması Allah’ın bize bir lütf u ihsanıdır. Yoksa örtülerin altına gizlediklerimiz Bizleri hep rezil rüsvay ederdi.
İçlerinden geçirdikleri veya yapmadıkları halde akıllarına getirdikleri şeylerden dolayı Allah’ın insanları cezalandırmaması O’nun bir lütfudur.
Benzer Konular :
- “Allah, kazasını infaz ederken kulun aklını alır” hadisi
- İsra ve Miraç ile ilgili bir ayet ve hadisler
- Gelecekle ilgili hadis-i şerif
- hadislerin korunması ve kayıt altına alınması hakkında soru
- “Her doğan islam fıtratı üzere doğar…‘’ (Buhârî, Cenâiz, 92.) Yukarıdaki hadisi okuyarak yaradılış ve ahlak açısından düşüncelerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız.
- Tümünü görüntüle.
Answers ( 2 )
İslam dini, insanların birbirlerinin sırlarına vakıf olmaları durumunda bile saygı, mahremiyet ve gizlilik prensiplerine önem verir. Bir kişiye ait sırların ifşa edilmesi veya başkalarına anlatılması doğru değildir ve bu tür bir davranış İslam ahlakına aykırıdır.
Ancak, bir kişinin ölümü durumunda, İslam dinine göre, yakınlarının ve Müslüman toplumunun cenazeye katılmaları teşvik edilir. Cenaze namazı, Müslümanlar arasında bir cemaat oluşturarak dua etme ve kişinin ruhuna dua etme amacıyla düzenlenir. İslam’da cenaze namazına katılmak, kişinin ölümüne dair saygıyı göstermek ve ona son veda etmek anlamına gelir.
Dolayısıyla, bir kişinin sırlarına vakıf olsak bile, onun ölümü durumunda İslam’a göre doğru olan, cenazesine katılmak ve yakınlarına destek olmaktır. Sırların ifşa edilmesi, ölüm durumunda bile kişinin mahremiyetine saygı göstermek ve İslam’ın öğretilerine uygun davranmak anlamında kabul edilemez bir davranıştır.
Bahsettiğiniz ifade — “Birbirinizin sırlarına vakıf olsaydınız, birbirinizin cenazesine gelmezdiniz” — bazı kaynaklarda nakledilen bir sözdür. Ancak sahih hadis kitaplarında bu şekilde metin olarak yer alan bir hadis-i şerif yoktur; yani Kütüb-i Sitte’nin (sahih kabul edilen altı büyük hadis kitabı) rivayetleri arasında böyle net bir hadis yer almamaktadır. Bununla birlikte bu söz, tasavvufi ve ahlaki bir öğüt olarak klasik eserlerde ve bazı hadis külliyatı kitaplarında geçer veya alimler tarafından açıklanır.
Anlamı nedir? (Açıklama)
Bu söz genel olarak şöyle bir ahlaki hakikati ifade eder:
İnsanların iç dünyası, gizli yönleri ve zayıflıkları vardır
Her insanın kalbinde gizli duygu, düşünce ve hatalar vardır.
Bunlar başkaları tarafından bilinseydi insanlar arasında rahatsızlık, utanç ve uzaklaşma olurdu.
Bu yüzden insanlar dünyada birbirinin sırlarını bilmezler ve bu bilinmezlik rahmet, merhamet ve dayanışma sağlar.
Neyi vurgular?
Gizlilik ve merhamet
İnsanların kusurlarını ortaya dökmemek, onların mahremiyetine saygı göstermek önemlidir.
Bir kişinin sırları bilinseydi insanlar ondan utanır veya uzak dururdu.
Allah’ın lütfu
Bizim bilinmeyen hâllerimizi Allah saklar ve bunun üzerinden merhamet gösterir.
Bu gerçek, insanların birbirine karşı hoşgörülü ve merhametli olmasını teşvik eder.
Cenaze meselesi
İfade mecazi anlamda:
“Birbirimizin iç dünyasını ve gizli hâllerini tam bilseydik, birbirimizle bu kadar yakınlık, saygı ve birlikte olma hâli olmazdı.”
Ama bu cenazeye gitmeme gibi gerçek bir fiil amacı taşımaz; aksine insanların aralarındaki sevgi, saygı ve dayanışmanın önemini hatırlatır.
Bu söz hadis mi?
Sahih hadis kaynaklarında bu biçimde rivayet yoktur.
Bazı tasavvufî, ahlaki veya münâcât eserlerinde bu tarz ifadeler yer alır.
Klasik ulemanın yaptığı yorum, insanların gerçek hallerinin bilinmesinin ne kadar zor olacağı, bunun sonucunda utanma ve mesafe hissi olacağı üzerinedir.
Öğüt olarak ne anlama gelir?
Hepimizin gizli yönleri vardır.
Başkalarının sırlarını ifşa etmemeli, gıybet ve dedikodudan sakınmalıyız.
İnsanları dışlamak yerine mahremiyete saygı göstermeli, merhamet ve hoşgörüyle davranmalıyız.
Bu sözün ahlaki ve sosyal yönü, insan ilişkilerinde merhamet, mahremiyete saygı ve kusurları örtme prensiplerine dikkat çeker.