Share
Dinen boşanmada mal paylaşımı nasıl olur?
Question
Boşanan kadının dinen mali hakları nelerdir?
Boşanan her kadına mal vermek vacip midir?
Boşanan kadının dinen hakları
“Onları fâidelendirin.” âyetininzâhiri, temastan önce boşanan kadınlara ister nikâh akdinde onlara bir mehir tayin edilsin ister edilmesin, bir miktar mal verilmesini icab ettirir. “Boşanan kadınların da meşrû sûrette fâidelenmeleri haklarıdır ki bu, Allah’tan korkanlar için bir vazifedir.” (Bakara: 241) âyeti de bu görüşü kuvvetlendirmektedir. Öyleyse ayet, boşanan her kadına bir miktar mal verilmesini gerektirmektedir.
Fakihler, boşanan her kadına bir miktar mal verilmesi hususunda ihtilâf etmişlerdir.
1. Verilecek mal, boşanan her kadın için, ona nikâh akdinde ister mehir tayin edilsin ister edilmesin, farzdır. Çünkü âyetinzâhiri bunu âmirdir. Bu, Hasan-1 Basri’nin görüşüdür.
2. Kendisiyle münâsebette bulunulmadan boşanan kadına -ki ona nikâh akdinde de bir mehir tayin edilmemiştir-bir miktar mal verilme si vâcibtir. Bu da Hanefi ve Şâfiîlerin görüşüdür. İbn Abbâs (ra) da bu görüşle hükmetmiştir. Fakat bu kadına nikâh akdinde bir mehir tayin edilmiş ise mal verilmesi vâcib değil, müstehabtır.
3. Bütün boşanan kadınlara talâktan sonra bir miktar mal verilmesi müstehabtır. Boşanan hiçbir kadına talâktan sonra mehrinden başka bir mal vermek vacib değildir. Mâlikîlerin görüşü de budur.
Bize göre Hanefî ve Şâfif’lerin görüşü daha tercihlidir. Çünkü İbnAbbâs’ın görüşü de budur.
Ahkam Ayetleri Tefsiri Celal Yıldırım
BENZER KONULAR:
Answers ( 2 )
İslam hukukunda, boşanma durumunda kadının mali hakları belirli kurallara göre düzenlenmiştir. Bu haklar, boşanma sebebine ve kadının durumuna göre değişebilir.
Öncelikle, kadın boşanma esnasında mehr adı verilen eşin verdiği hediye veya mehir miktarını alır. Mehr, kadının hakları arasında öncelikli olan bir haktır. Boşanma durumunda kadın mehri alabilir veya boşanma sözleşmesinde belirtilen başka bir miktarla yetinebilir.
Kadın, boşanma sonrasında nafaka hakkına sahiptir. Bu nafaka, kadının yaşam standartlarını sürdürebilmesi için belirli bir miktar paradır. Nafakanın tutarı, boşanma sebebine, kadının ihtiyacına, eşinin maddi durumuna ve diğer faktörlere göre belirlenir. Kadın, nafaka hakkına sahip olmasına rağmen, kendi kendine yeterli durumda ise nafakadan vazgeçebilir.
Kadın, boşanma durumunda çocuklarının velayetini talep edebilir. İslam hukukunda, çocukların velayeti genellikle anneye verilir, ancak babanın da hakları vardır. Velayet konusunda alınacak kararlar, çocukların en iyi şekilde korunması ve bakımı göz önüne alınarak yapılır.
Ayrıca, kadın boşanma durumunda mal paylaşımı hakkına da sahiptir. Mal paylaşımı, evlilik süresince edinilen malların nasıl bölüneceği konusunda belirli kurallara göre yapılır.
Bu haklar, İslam hukukunda boşanma durumunda kadınlara tanınan haklardır. Ancak, her boşanma durumu farklı olduğu için kadının hakları da farklı olabilir. Bu nedenle, boşanma durumunda bir uzmana danışmak ve hukuki süreci doğru bir şekilde takip etmek önemlidir.
İslam’a göre boşanma sadece duygusal değil, mali hak ve sorumlulukları da olan bir süreçtir. Bu yüzden boşanan kadının dinen korunmuş belirli mali hakları vardır.
Dinen Boşanmada Mal Paylaşımı Nasıl Olur?
İslam hukukunda otomatik bir “yarı yarıya mal paylaşımı” yoktur. Mal paylaşımı şu esaslara göre değerlendirilir:
1. Mal Kime Aitse Ona Aittir
Kadının evlilikten önceki malları kendisine aittir
Erkeğin malları kendisine aittir
Evlilik sırasında:
Kadın kendi parasıyla bir şey aldıysa → kadının malıdır
Erkek aldıysa → erkeğin malıdır
Ortak alınmışsa → katkı oranına göre paylaşılır
Yani dinen esas olan mülkiyet hakkıdır, evlilik süresi tek başına belirleyici değildir.
Boşanan Kadının Dinen Mali Hakları Nelerdir?
1. Mehir (En Temel Haktır)
Nikâh sırasında belirlenen mehir, kadının kesin hakkıdır
Boşanma olsa bile:
Mehir belirlenmiş ve ilişki olmuşsa → tamamı
İlişki olmadan boşanma olmuşsa → yarısı
Mehir hiç ödenmemişse → ödenmek zorundadır
Mehir nafaka yerine geçmez, ayrı bir haktır.
2. İddet Süresi Nafakası
Boşanan kadın, iddet süresi (genelde 3 ay) boyunca:
Barınma
Geçim
Temel ihtiyaçlar
açısından nafaka alma hakkına sahiptir (talak boşanmasında).
3. İddet Süresince Barınma Hakkı
Kadın iddet süresince:
Kendi evinde kalabilir
Ya da erkeğin barınmasını sağlaması gerekir
Bu hak, kadının mağdur edilmemesi içindir.
4. Çocuk Varsa: Nafaka ve Bakım
Çocuğun bakımı anneye verilse bile:
Maddi sorumluluk babaya aittir
Çocuğun:
Yeme
Giyinme
Eğitim
masrafları baba tarafından karşılanır.
5. İftidâ (Hul‘) Durumunda
Eğer boşanma kadının isteğiyle ve bedel karşılığı (iftidâ) olmuşsa:
Kadın:
Mehrini geri verebilir
Ya da bir bedel ödemeyi kabul edebilir
Bu durumda bazı mali haklardan kendi rızasıyla feragat etmiş olur.
Önemli Bir Denge Noktası
İslam’da amaç:
Taraflardan birini ezmek değil
Adaletle mağduriyeti önlemektir
Bu yüzden:
Erkek keyfî şekilde kadını mağdur edemez
Kadının emeği, hakkı ve onuru korunur
Kısa Özet
Otomatik mal paylaşımı yok
Mehir kadının kesin hakkıdır
İddet nafakası ve barınma hakkı vardır
Çocuk nafakası babaya aittir
Her şey adalet ve hak esasına göre değerlendirilir