Bu çok önemli ve günümüzde sıkça karşılaşılan bir meseledir. Cevabı hem ayet ve hadisler, hem de fıkhi ve ahlaki çerçevede açıklamak gerekir. Konuyu detaylı şekilde, Diyanet’in yaklaşımı da dikkate alınarak değerlendirelim:
1. Kâfire (İnanmayana) Saygı Duyulur mu?
“Saygı” kavramı ne demektir?
Saygı: Bir kimseye sırf insan olduğu için asgari düzeyde hakaret etmemek, onu insan onuruna uygun bir şekilde muamele etmek anlamına gelir.
Saygı göstermek demek, onun görüşünü onaylamak, dinine katılmak ya da onun küfrünü hoş görmek değildir.
Kur’an’da örnekler:
Kur’an’da bazı kâfirlere hakaret edilmemesi, hatta güzel bir şekilde uyarılması emredilmiştir:
“Allah’tan başka dua ettikleri şeylere sövmeyin ki onlar da haddi aşarak bilgisizlikle Allah’a sövmesinler…”
(En’am, 6/108)
Bu ayet, karşılıklı hakaretleşmenin hem yanlış hem de zararlı sonuçlara yol açabileceğini öğretir.
2. Kâfire Düşmanlık mı, Asgari Saygı mı?
Kafirle ilişki Kur’an’da şu şekilde sınıflandırılır:
1. Savaşmayan ve dine hakaret etmeyen kâfirler:
“Allah, din konusunda sizinle savaşmayan ve sizi yurtlarınızdan çıkarmayanlara iyilik etmenizi ve onlara adaletli davranmanızı yasaklamaz. Allah adaletli olanları sever.”
(Mümtehine, 60/8)
Bu ayet, kâfir de olsa, bize düşmanlık etmeyen birine iyi davranabileceğimizi ve adil olmamız gerektiğini bildirir.
2. İslam’a ve Müslümanlara düşmanlık eden, hakaret eden kâfirler:
“Allah, yalnızca sizinle din uğruna savaşanları, sizi yurtlarınızdan çıkaranları ve çıkarılmanıza yardım edenleri dost edinmenizi yasaklar…”
(Mümtehine, 60/9)
Bu ayet ise, İslam’a düşmanlık edenlere karşı sevgi ve dostluk beslemememizi emreder.
3. Hakaret ve Küfür Etmek Caiz midir?
Hayır, hakaret etmek caiz değildir. Kur’an ve sünnette, kötü sözden sakınılması çokça emredilmiştir.
Ayet:
“Kullarıma söyle, en güzel olanı söylesinler. Çünkü şeytan aralarına düşmanlık sokar.”
(İsrâ, 17/53)
Hadis:
“Müslümana sövmek fasıklıktır, onunla savaşmak ise küfürdür.”
(Buhârî, İman 36; Müslim, Îmân 117)
Kafir bile olsa, kişiyi aşağılamak, “gerizekalı”, “salak”, “aptal” gibi ifadeler kullanmak İslami ahlaka aykırıdır.
Eleştiri yapılabilir, doğru uyarı yapılabilir, ama bu hakaretle değil hikmetle olmalıdır.
4. Diyanet’in Görüşü Nedir?
Diyanet’in bu konudaki genel yaklaşımı şudur:
Her insan, inancı ne olursa olsun, insan olmaktan dolayı temel saygıyı hak eder.
Ancak inanç farklılıkları, Müslümanın kalbî yakınlık kurmaması, İslam’a düşman olanlarla dostluk ilişkisi geliştirmemesi gerektiğini gösterir.
Diyanet, hakaret ve küfrü, İslam ahlakına aykırı kabul eder.
5. Özetle Cevap:
Durum Hüküm
Kâfir olduğu için birine asgari saygı göstermek (örneğin selam vermek, hakaret etmemek) Caizdir, hatta gerekebilir
İslam’a ve Allah’a hakaret eden birine sevgi, saygı göstermek Caiz değildir
Kâfirin şirk sözüne sessiz kalmak, onaylamak Caiz değildir
Kâfirin şirkiyle mücadele etmek ama hakaret etmemek Vacip/uygun davranış
Kâfire “gerizekalı”, “aptal” gibi hakaretler etmek Günah ve çirkin bir davranıştır
Not:
Bir insan Allah’a saygı göstermiyorsa biz ona iman açısından kıymet vermeyiz, ama ahlaken kötü bir dil kullanmak da İslam’ın onayladığı bir davranış değildir.
Answers ( 4 )
Kâfire; sırf, sadece insan olduğu için saygı gösterilir. Bunda bir sakınca yoktur. Fakat kâfirin kendi düşüncesine kusura bakmasın ama Müslüman saygı gösteremez. İnsan olduğu için insanlıktan dolayı saygı gösteririz fakat Allah’a saygı olmayana saygınız yoktur isterlerse kusura baksınlar zaten kusurda sayılmaz.
Kafire saygı duyulur mu
İslamda Kafire saygı duymak caiz mi günah mı?
kafirlerin hassasiyetine saygı duyulur mu mesela haç işaretine bizim kurban bayramımıza bir kafir laf etse rahatsız oluruz onlardan uzaklaşırız bizim burda saygı duymamız gerekir mi yaptıklarının yanlış olduğunu bilerek
CEVAP:
İslam’da kâfire (yani İslam inancını reddeden kişiye) saygı göstermek meselesi, detaylı ve bağlama göre farklılaşan bir konudur. Bu konuda hem ayetler hem de hadisler ışığında değerlendirme yapmak gerekir.
1. İslam’da İnsanlara Genel Olarak Saygı
İslam dini, tüm insanlara – inançlarına bakılmaksızın – adaletli ve güzel muamele yapılmasını emreder. Kur’an’da:
“Allah sizi, din konusunda sizinle savaşmayan ve sizi yurtlarınızdan çıkarmayan kimselere iyilik yapmaktan ve onlara adil davranmaktan men etmez. Şüphesiz Allah adaletli davrananları sever.”
(Mümtehine 60/8)
Bu ayete göre, düşmanca davranmayan gayrimüslimlere karşı adaletli ve iyi davranmak caizdir, hatta güzeldir.
2. Küfre Rıza Göstermek – Saygıdan Ayrıdır
Kafire saygı göstermek ile küfre saygı duymak (yani yaptığını doğru görmek, onaylamak) farklı şeylerdir.
Küfre rıza göstermek – haram ve küfürdür.
“Kim Allah’a iman ettikten sonra inkâr ederse – kalbi imanla dolu olduğu hâlde (dil ile) inkâr eden hariç – … onların üzerine Allah’ın gazabı vardır. Onlar için büyük azap vardır.”
(Nahl 16/106)
Bir kâfirin haç takması, domuz eti yemesi veya içki içmesi gibi fiillere saygı göstermek – yani bu davranışlarını normalleştirmek, “haklılar” demek – günah olur. Hatta niyete göre kişiyi küfre bile düşürebilir.
Ama bu tür fiilleri yapan kişiye kaba davranmak, kötü söz söylemek, hakaret etmek de İslam ahlakına uygun değildir.
3. Dini Sembollere Saygı – Ne Demek?
Örneğin bir Hristiyan’ın boynunda haç vardır. Buna:
“Bu haç senin için anlamlı olabilir ama bizim inancımıza göre batıldır” diye içimizden düşünmek doğrudur.
Ama haçı yere atmak, üzerine basmak, alay etmek gibi davranışlar – fitneye ve düşmanlığa yol açacağı için uygun değildir.
Kur’an’da:
“Onların Allah’tan başka taptıklarına sövmeyin; sonra onlar da bilgisizlikle Allah’a söverler.”
(En’am 6/108)
Ayet, başkalarının inanç sembollerine saldırmanın geri tepip İslam’a hakarete dönüşeceğini bildirir.
4. Bayramımıza Hakaret Eden Kâfir
Eğer bir kâfir, Kurban Bayramı’na hakaret ederse:
Bu onun İslam düşmanlığı yaptığını gösterir.
Böyle bir kişiye karşı mesafe koymak, tebliğ yapmamak, dost olmamak doğrudur.
Kur’an, dostluk konusunda şöyle uyarır:
“Müminler, müminleri bırakıp da kâfirleri dost edinmesinler…”
(Ali İmran 3/28)
5. Özetle
Durum Hüküm
Kafirin kişiliğine saygılı ve adil olmak Caiz ve güzel
Küfre/dinsizliğe saygı göstermek (onaylamak) Günah, hatta küfür olabilir
Kafirle kavgasız geçinmek, kırıcı olmamak Mümkündür ve bazen vacip olur (fitne çıkmaması için)
Dini sembollerine hakaret etmek Caiz değildir – fitneye yol açar
Kâfirin İslam’a hakaret etmesi Uzaklaşılır, ilişki kesilir
İstersen bu konuda Diyanet fetvalarını da inceleyerek onların yaklaşımını ekleyebilirim. Bu mesele günümüz toplumsal ilişkileri açısından önemli bir konu olduğundan, dengeyi kaybetmeden, hem İslami duruşumuzu koruyarak hem de fitneye sebep olmadan hareket etmek gerekir.
Dini Siteler
BENZER KONULAR:
selamun aleyküm hocam kafirlerin kendine göre yaptığı Allah katında makbul olmayan ibadetlere ibadet hanelere saygı duymak inancına saygı duymak dinden çıkarır mı ?
inandığı bozukta olsa onların hassasiyeti o yüzden saygı duymamız lazım gibi bir mantıkla böyle desek küfre rıza yada hoş görme niyetimiz olmadan dinden çıkarır mı
Ve aleyküm selam ve rahmetullahi ve berekatühü.
Kısa cevap: Hayır, doğrudan dinden çıkarmaz. Ancak dikkat edilmesi gereken çok hassas bir konudur.
Bir kâfirin yaptığı ibadet (puta tapmak, haç çıkarmak vb.) Allah katında makbul değildir ve batıldır. Bu batıl ibadete veya onun yapıldığı mekâna (kilise, havra, putperest tapınağı) “inancına saygı duyuyorum” niyetiyle saygı duymak, o batıl inancı onaylamak veya hoş görmek anlamına gelir ki bu, küfre rıza olabileceği için haramdır ve kişinin imanını tehdit eder.
Ancak sizin sorunuzdaki gibi: “Onların hassasiyeti var, saygı duymamız lazım” derken, bu sözünüzden kastınız, onların da birer insan olduğu, onlara karşı nezaketsizlik yapmamak, onları aşağılamamak, adap ve ahlak çerçevesinde davranmak ise – yani batıl inançlarına değil, insan olmalarına saygı duymak – bu durumda küfre rıza niyetiniz olmadığı sürece bu sözünüz dinden çıkarmaz.
Dikkat edilecek nokta, “Senin inancın yanlış ama senin şahsına saygım var” demekle “Senin inancına saygı duyuyorum” demek arasında büyük fark vardır. Birincisi caiz, ikincisi haram ve tehlikelidir.
Niyetiniz onların bâtıl inancını onaylamak veya hoş görmek değil de, sadece insanlık adabı ise dinden çıkmazsınız. Ama bu konuda dilinizi çok iyi ayarlamalı, “inancına saygı duyuyorum” gibi ifadelerden kaçınmalısınız. Şüpheli durumlarda “Ben onların inancını değil, insan olarak varlıklarını dikkate alıyorum” demeniz daha isabetlidir.
Allah sizi ve bizleri muhafaza etsin.