Paylaş
İklab ne demektir? Örnekler
Question
İKLAB NEDİR KISACA BİLGİ
İklab Nedir? İklab Ne Zaman Yapılmalıdır?

İklab ne demektir?
Tenvîn veya nûn-i sakinden sonra B harfi bulunduğunda tenvin veya nûn-i sakin tamamen Mim harfine dönmesine ve genizden gelen bir sesle ihfa yapılmasına (gizlenmesine) İklâb denir.
Misal:
| سَمِيعٌ بَصِيرٌ . مِنْ بَعِدِ . لَيُنْبَذَنَّ |
Semium- basiyr. Mim-ba’di. Leyüm-bezenme gibi.
İklabın bir de Arapça tarifi
| اَلْاِقْلَابُ: هُوَ قَلْبُ النُّونِ السَّاكِنَةِ اَوِ التَّنْوِينِ مِيماً خَالِصًا وَاِخْفَاؤُهَا عِنْدَالْبَاءِ بِغُنَّةٍ |
İklab ne vakit olur?
Tenvin veya nun-i sakinden sonra B harfi bulunduğu zaman (Tecvid hükmü) iklâb olur. Yukarda görülen misaller gibi.
Gunnenin Arapça tarifi
:
| اَلْغُنَّةُ . هِيَ صَوْتٌ يَخْرُجُ عَنِ الْخَيْشُومِ |
Gunne, genizden çıkarılan (genizden gelen) ses demektir.
BENZER KONULAR:
Answers ( 4 )
İklab Nedir Kısaca Bilgi
Tenvin veya sakin Nun harfinden sonra “harekeli Bâ” harfi geldiğinde “iklâb” olur.
Bu uygulamada Nûn sesi tamamen Mim sesine dönüştürülür. Güzel bir nağme ile Mîm sesi genizde akıtıldıktan sonra ses kesilmeden (şeddeliymiş gibi) Bâ harfi ile tilavete devam edilir.
Iklab kelime olarak çevirmek veya çevirilmektir. Tecvid ilminde ikl ab ise, bir tenvin veya sakin nundan sonra ب harfi gelirse iklab olur.
İklab kelimesinin lügatta bulunan anlamına bakacak olursak; çevirmek, çevrilmek anlamına gelmektedir. İklab Kur’an’ı Kerim’de tecvid ilmi ile alakalı bir terimdir. İklab kelimesinin terim anlamı; Tenvin veya sakin Nun harfinden sonra “harekeli Bâ” “ب” harfi geldiğinde “iklâb” olur.
İklab, Kur’an-ı Kerim’i okurken (kıraatte) uyulması gereken en önemli tecvid kurallarından biridir. Sizin için detaylı ve anlaşılır bir şekilde açıklayalım.
İklab Nedir? (Kısaca Bilgi)
İklab, sözlükte “çevirmek, dönüştürmek” anlamına gelir. Tecvid kuralı olarak ise: Tenvin’in (ـًـٍـٌ) veya “sakin nun”ın (نْ) ardından “B” (ب) harfi geldiğinde, “nun” sesinin “mim” (م) sesine dönüşmesi ve bu sesin genizden (gunne ile) gizlenerek okunmasıdır.
Kısaca: Nun → Mim dönüşümüdür.
İklab Ne Zaman / Hangi Durumda Yapılmalıdır?
İklab kuralının uygulanması için iki şart vardır:
Tenvin (ـًـٍـٌ) ya da Cezimli/Sakin Nun (نْ) olmalıdır.
Bunların hemen ardından B (ب) harfi gelmelidir.
Bu iki şart bir araya geldiğinde iklab yapılır. Kelimeler ayrı da olsa, bitişik de olsa kural aynen geçerlidir.
İklab Nasıl Yapılır?
İklab yaparken iki aşama vardır:
Dönüşüm: Dil, “nun” veya tenvini okumak için hazırlanır ama “mim” harfine dönüştürür.
Gizleme ve Gunne: Oluşan bu “mim” sesi, dudaklar tam kapanmadan, genizden getirilen bir ses (gunne) ile birlikte gizlenerek okunur. Yani tam bir “mim” sesi değil, genizden gelen bir “m” sesi gibidir. Dudaklar birbirine hafifçe değer ve hemen ayrılır.
Gunne Nedir? Arapça tarifte de belirttiğiniz gibi, sesin genizden (خَيْشُوم – haysum) çıkmasıdır. Türkçedeki “n” ve “m” seslerinin burnu titretmesi gibi düşünülebilir, ancak tecvidde bu sesin belli bir süre ve tonla tutulması esastır.
İklaba Örnekler
Aşağıdaki örneklerde, iklab yapılan yerler kalın harfle ve dönüşüm “→ m” şeklinde gösterilmiştir.
1. Tenvin’den Sonra B Harfi Gelmesi:
سَمِيعٌ بَصِيرٌ
Okunuşu: Semi`um → m Basîr
Açıklama: “Semiun basîr” değil, “n” sesi “m” sesine dönüşür ve gunne ile okunur.
عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ
Okunuşu: Alîmum → m Bizâtis sudûr
رَحِيمٌ بِالْمُؤْمِنِينَ
Okunuşu: Rahîmum → m Bil mu’minîn
2. Sakin Nun (نْ) ‘dan Sonra B Harfi Gelmesi:
مِنْ بَعْدِ
Okunuşu: Mim → m Ba’di
Açıklama: “Min badi” değil, burada da “n” sesi “m” sesine dönüşür.
أَنبِئْهُمْ
Okunuşu: Embihum
Açıklama: “Enbi’hum” değil, “n” ve “b” harfleri birleşir ve “m” sesine dönüşür.
لَيُنْبَذَنَّ
Okunuşu: Le Yumb → me zenne
Açıklama: “Le yunbezenne” değil, “n” ve “b” harfleri birleşir, “m” sesine dönüşür ve gunne ile okunur.
3. Kelimeler Arasında (Vasıl Halinde):
وَأَنبَتْنَا فِيهَا (Ayette “ve enbetnâ fîhâ” şeklinde geçer, ancak durulduğunda “enbetnâ” sonundaki tenvin sakin nun’a dönüşür)
Durunca: …enbetn
Devam edince: …enbetn → m fîhâ… şeklinde iklab yapılarak “embetn fîhâ” gibi okunur.
Özet Tablo
Sonuç: İklab, Kur’an okurken dilin sürçmesini engelleyen ve okuyuşu güzelleştiren önemli bir kuraldır. “N” sesini “B” sesine doğrudan bağlamak zor olduğu için, araya yumuşak bir “m” sesi girmiş olur. Bu kurala uymak, okuyuşun hem doğruluğunu hem de estetiğini artırır.