Arap harflerin çıkış yerleri – Mahreçler

Question

TECVİD

Mahreçler

HARFLERİN MAHREÇLERİ (ÇIKIŞ YERLERİ)

أ Hemze: Boğazın sonunda göğse bitişik olan yerden çıkar. Açık kuvvetlici söylenir, ince okunur.
ب Be: İki dudağı birbirine vurarak kuvvetlice söylenip çıkarılır.Okunuşu ince, açık ve serttir.
ت Te: Dilin ucunu yukarı dişlerin ortasına vurmak sûretiyle çıkarılıp söylenir. İnce ve kuvvetli basılarak okunur.
ث Se : Dilin ucunu üst dişlerden biraz dışarı çıkarmakla söylenir.. İnce, peltek ve yumuşak okunur.
ج Cim : Dilin ortasını üst damağa vurmakla söylenip çıkartılır. Okunuşu ince, açık ve serttir.
ح Ha : Boğazın ortasından,boğaz hafif sıkılarak çıkarılır.İnce ve yumuşak okunur.
خ Hı : Boğazın evvelinden, boğaz hırıldatarak çıkarılır. Kalın ve yumuşak söylenerek okunur.
د Dal: Dilin ucu, üstteki ön dişlerin ortasına vurularak çıkarılır. Söylenişi sert, açık ve ince okunur.
ذ Zel : Dilin ucunu, üst dişlerin başlarından biraz dışarı çıkarmak sûretiyle çıkarılır. Açık ince ve peltek okunur
ر Ra : Dilin ucunun biraz arkasını üst ön dişlerin dibine vurarak çıkarılır.Kaidesine göre bâzen ince, bazen kalın okunur.
ز Ze : Dil ucu ön dişlerin uçlarına değerek çıkarılır. Açık, ince ve yumuşak okunur.
س Sîn : Dil ucu iki alt ön dişlerin ortasından başlarına yakın yere vurmak sûretiyle çıkarılır; ince ve yumuşak okunur.
ش Şın : Dil ortasını damağa dayamak sûretiyle çıkarılır. İnce ve yumuşak söylemekle okunur.
ص Sat : Dilin ucuyla ön dişlerin yarısından çıkarılır. Kalın ve yumuşak telâffuz edilip okunur.
ض Dat : Dilin yan tarafını sağ veya soldaki üst yan dişlere vurarak telâffuz edilir. (okunur, söylenir).
ط Tı : Dil ucu üst ön dişlerin etlerine yakın olan yere vurulmak sûretiyle çıkarılır. Kalın, kuvvetlice ve açık okunur.
ظ Zı : Dil, ucu üst ön dişlerin başlarından biraz dışarı çıkmak sûretiyle çıkarılır. Açık, yumuşak ve kalın okunur.
ع Ayın : Boğazın ortasından, boğaz hafif sıkılarak çıkarılır. İnce ve açık okunur.
غ Gayin : Boğaz evvelinden çıkarılır. Kalın, açık ve yumuşak okunur.
ف Fe : Ön dişlerin ucu ile alt dudağın içinden çıkarılır. İnce ve yumuşak okunup, telâffuz edilir.
ق Kaf : Dil kökünün damağa vurmasıyla çıkarılır. Kalın ve sert okunur.
ك Kef : Kafın çıktığı yerin az daha aşağısından çıkarılır. İnce ve kuvvetlice telâffuz edilip okunur.
ل Lâm : Dad’ın çıkış yerinden itibaren dilin uç tarafını damağa vurarak çıkarılır. İnce ve açık okunur.
م Mim : Dudak içleri birbirini hafifce vurularak çıkarılır. İnce okunur.
ن Nûn : Dilin ucu ile üst dişlerin dibine yakın olan damaktan çıkarılır.Söylenişi incedir.
و Vav : Dudakların öne doğru toparlanmasıyla çıkarılır. Yumuşak ve ince okunur.
ه He : Boğazın sonunda göğse bitişik olan karın boşluğundan çıkarılır. İnce ve yumuşakca söylenip okunur.
لا Lâm-elif: Lâm ile elif birleşmesinden meydana gelmiştir.
ى Ye : Dilin ortasını üst damağa vurarak çıkarılır. İnce, yumuşak telâffuz edilir

Mahreç ne demektir ve nelerdir

Arap harflerinin çıkış yerleri, yani mahreçler, temel olarak beş ana bölgede toplanır:

Cevf (Ağız Boşluğu): Bu bölgeden sadece üç harf çıkar, bunlar da uzun ünlüler olan elif (ا), vav (و) ve ye (ي) harfleridir.

Halq (Boğaz): Boğaz bölgesi üç alt bölüme ayrılır ve her birinden farklı harfler çıkar:

Boğazın en dip kısmı: Bu bölgeden hemze (ء) ve he (ه) harfleri çıkar.
Boğazın orta kısmı: Ayn (ع) ve ha (ح) harfleri buradan çıkar.
Boğazın ağza en yakın kısmı: Gayn (غ) ve hı (خ) harfleri bu bölgeden çıkar.
Lisan (Dil): Dilin farklı bölgelerinden birçok harf çıkar. Bu bölgeler ve ilgili harfler şunlardır:

Dilin ucu ve üst dişlerin birleştiği yer: Ta (ت), dal (د), te (ث), zel (ذ), ra (ر), ze (ز), sin (س), şın (ش), sad (ص), dad (ض), tı (ط), zı (ظ), lam (ل) ve nun (ن) harfleri buradan çıkar.
Dilin yan kenarları ve üst azı dişlerin birleştiği yer: Lam (ل) harfinin bazı lehçelerdeki telaffuzu ve kef (ك) harfinin kalın telaffuzu buradan çıkar.
Dilin ön kısmı ve sert damak: Cim (ج), ye (ي) ve şın (ش) harfleri buradan çıkar.
Dilin orta kısmı ve sert damak: Kaf (ق) harfi buradan çıkar.
Şefeteyn (İki Dudak): Dudakların hareketiyle dört harf çıkar:

Alt dudağın iç kısmı ve üst dişlerin birleştiği yer: Fe (ف) harfi buradan çıkar.
İki dudağın birleşmesi: Be (ب) ve mim (م) harfleri buradan çıkar.
İki dudağın öne doğru yuvarlanması: Vav (و) harfi buradan çıkar.
Haysheteyn (Geniz Boşluğu): Bu bölgeden genizden gelen harfler çıkar:

Geniz boşluğu: Mim (م) ve nun (ن) harflerinin genizden telaffuzu (ünsüzleri) ve iki hareke olan tenvin (-ٌ , -ٍ , -ً ) buradan çıkar.
Bu ana mahreçlerin yanı sıra, bazı harfler birden fazla mahreçten veya mahreçlerin birleşiminden de çıkarılabilir. Arapça harflerin doğru telaffuzu için mahreçlerin iyi bilinmesi ve harflerin çıkış yerlerine dikkat edilmesi önemlidir. Bu, Kur’an-ı Kerim’in doğru ve güzel bir şekilde okunması için de gereklidir.

Dini Siteler

BENZER KONULAR:

About Dini Soru Cevap

Her soru cevap verilmeye değerdir, yeter ki aynı konu bize sorulmuş olmasın ve kurallara uygun sorulsun. Lütfen soru yollamadan önce aynı konu var mı diye \\\\"ARAMA\" yapınız. Konu altına yazılan sorulara öncelik tanıyoruz.. Bilginize

Follow Me

Answers ( 4 )

    1
    2021-02-22T17:32:26+03:00

    Arapçadaki harfler mahreç üzerinedir. Yani bazı harfler boğazdan, bazı harfler gırtlaktan, bazı harfler dilin ucundan çıkmaktadır. Mesela örnek verecek olursak Arapçada “ze” derken bunun hem düz bir şekilde Türkçedeki gibi ze harfi vardır, hem peltek bir şekilde çıkması gerekir, hem peltek hem de kalın bir şekilde çıkması gerekmektedir.

    Best answer
    1
    2021-03-17T17:24:55+03:00

    Ayın yerine elif okumak

    Hocam namazda kıyamda olsun rükuda olsun secdede olsun teşehhüdde olsun birçok yerde ayın harfi var. Ve ben bu harfi söylerken çok zorlanıyorum ve yavaşlıyorum. Ayın yerine elif harfini okuyarak namazımı eda etsem sahih olur mu?

    1
    2024-08-30T11:09:53+03:00

    Ayın harfi yerine elif harfi okunmaz. Ayın harfini sadece çıkartmaya çalışın. Bu konuda zorlama yapmayın ayın harfini çıkattms için. Ama tam olarak da elif eelif harfi gibi çıkartmak doğru değildir Ayn harfini.

  1. Arap harflerinin çıkış yerleri (mahreçleri), her harfin ağız ve boğazdaki belli bir noktadan çıkışını ifade eder. Arap alfabesinde harflerin doğru telaffuzu için mahreçlerin doğru bilinmesi önemlidir. İşte Arap harflerinin mahreçleri:

    1. Halk (Boğaz) Mahreçleri

    • ء (Hemze) ve هـ (Hâ): Boğazın en dip kısmından çıkar. Gırtlağa en yakın bölgeden.
    • ع (Ayn) ve ح (Hâ): Boğazın ortasından çıkar.
    • غ (Gayn) ve خ (Hı): Boğazın üst kısmından, ağız boşluğuna yakın yerden çıkar.

    2. Lisan (Dil) Mahreçleri

    • ق (Kaf): Dilin kökü ile yumuşak damağın birleştiği noktadan çıkar.
    • ك (Kef): Dilin kökü ile sert damağın birleştiği yerden çıkar.
    • ج (Cim), ش (Şın) ve ي (Ye): Dilin orta kısmı ile sert damağın ortası birleştiğinde çıkar.
    • ض (Dad): Dilin yan kısmı ile üst azı dişleri arasında sıkışarak çıkar.
    • ل (Lam): Dilin ucu ile üst ön dişlerin birleştiği yerden çıkar.
    • ن (Nun): Dilin ucu ile üst ön diş etlerinin birleştiği noktadan çıkar.
    • ر (Ra): Dilin ucu ile üst ön diş etlerinin hemen arkasındaki noktadan çıkar.
    • ط (Tı), د (Dal), ت (Te): Dilin ucu ile üst ön dişlerin birleştiği yerden çıkar.
    • ظ (Zı), ذ (Ze), ث (Se): Dilin ucu ile üst ön dişlerin arasından çıkar.

    3. Şefaveyn (Dudak) Mahreçleri

    • ف (Fe): Alt dudak ile üst ön dişlerin birleştiği noktadan çıkar.
    • ب (Be), م (Mim): İki dudağın kapanmasıyla çıkar.
    • و (Vav): Dudakların yuvarlanması ile çıkar.

    4. Halkaîl (Boğaz ve Ağız Boşluğu) Mahreçleri

    • ص (Sad), ز (Ze), س (Sin): Dilin ucu ile üst ön dişlerin biraz önünden çıkar.

    Bu mahreçler, Arap harflerinin doğru telaffuzu için temel bilgilerdir. Harflerin doğru bir şekilde çıkarılması, özellikle Kur’an-ı Kerim okurken ve Arapça kelimeleri doğru telaffuz etmek için oldukça önemlidir.

    1
    2025-06-04T23:15:16+03:00

    Arap harflerinin mahreçleri (çıktığı yerler), yani harflerin dil, dudak, damak gibi ağız içindeki ses çıkarma noktalarıdır. Arapça’daki harfler, bu mahreçlere göre gruplandırılır. İşte temel mahreçler ve o mahreçten çıkan harfler:

    1. Halkum (Boğaz) Mahreçleri
    Boğazdan çıkarılan harflerdir.

    ء (Hemze) — tam boğaz

    ه (Hâ) — tam boğaz

    ع (Ayn) — orta boğaz

    ح (Hâ) — orta boğaz

    غ (Gayn) — arka boğaz

    خ (Hı) — arka boğaz

    2. Lisan (Dil) Mahreçleri
    Dil uçları ve yanlarından çıkarılır.

    Tıpkı damak ile diş arasından çıkan harfler:

    ت (Tâ)

    د (Dâl)

    ط (Tâ)

    Dil ucu dişlerin hemen arkasından çıkarılan harfler:

    ص (Sâd)

    س (Sîn)

    ز (Zây)

    ظ (Zâ)

    Dil ucu damağa temas eder:

    ل (Lâm)

    ن (Nûn)

    Dil ucu damak ve dişlerin arkasına değmeden çıkarılan:

    ر (Râ)

    3. Shafatayn (İki Dudak) Mahreçleri
    İki dudak arasından çıkarılır.

    ب (Bâ)

    م (Mîm)

    4. Shafat (Dudak ve Diş) Mahreçleri
    Alt dudak ile üst dişler arasında çıkarılan harfler.

    ف (Fâ)

    5. Halqum Mahreçlerine Yakın (Damak)
    Damak ve dilin orta kısmından çıkarılan bazı harfler.

    Özet Tablo
    Mahreç (Çıkış Yeri) Harfler
    Boğaz (Halkum) ء ه ع ح غ خ
    Dil ucu ve diş arası ت د ط
    Dil ucu diş arkası ص س ز ظ
    Dil ucu damak ل ن ر
    İki dudak (Shafatayn) ب م
    Alt dudak – üst diş (Shafat) ف

    İstersen daha ayrıntılı açıklamalı veya seslerin çıkarılış şekline göre de detaylı liste verebilirim!

Leave an answer